માત્ર મિત્ર નહીં, સ્ટ્રેટેજિક પાર્ટનર : ભારત અંગે અમેરિકી વિદેશ મંત્રીનું મોટું નિવેદન

અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી માર્કો રૂબિયોએ ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના સંબંધોને “માત્ર સહયોગી દેશો”થી આગળ વધીને “વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી” ગણાવી બંને દેશો વચ્ચે વધતા વૈશ્વિક સહકાર પર ભાર મૂક્યો છે. નવી દિલ્હીમાં વિદેશ મંત્રી ડૉ. એસ. જયશંકર સાથે થયેલી પ્રતિનિધિમંડળ સ્તરની બેઠક દરમિયાન રૂબિયોએ જણાવ્યું કે ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેનો સંબંધ અન્ય દેશોની સરખામણીએ અલગ અને વધુ મહત્વપૂર્ણ છે.

ચાર દિવસની ભારત મુલાકાતે આવેલા રૂબિયોએ ગુરુવારે સવારે એસ. જયશંકર સાથે બેઠક કરી હતી. બેઠક દરમિયાન દ્વિપક્ષીય સંબંધો, ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્ર, સુરક્ષા સહકાર, વેપાર, ટેકનોલોજી અને વૈશ્વિક રાજકીય મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થઈ હોવાનું માનવામાં આવે છે.

રૂબિયોએ બેઠક બાદ જણાવ્યું કે અમેરિકા વિશ્વના અનેક દેશો સાથે વિવિધ મુદ્દાઓ પર કામ કરે છે, પરંતુ ભારત સાથેની ભાગીદારી વિશેષ છે કારણ કે તે માત્ર પ્રાદેશિક સહકાર સુધી મર્યાદિત નથી. તેમણે કહ્યું કે બંને દેશો વિશ્વના અલગ અલગ પ્રદેશોમાં પણ સાથે મળીને કામ કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.

આ પણ વાંચો: Ebola પર વૈશ્વિક એલર્ટ! : WHO એ જાહેર કરી આરોગ્ય કટોકટી, ભારત સરકારે આ 3 દેશોની મુસાફરી ટાળવા કરી અપીલ

વૈશ્વિક સહકાર પર ભાર

માર્કો રૂબિયોએ પોતાના નિવેદનમાં કહ્યું કે ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેનો સહકાર પશ્ચિમ ગોળાર્ધ સહિત અનેક વૈશ્વિક વિસ્તારોમાં વિસ્તરી શકે છે. તેમણે ગત રાત્રે ડિનર દરમિયાન પણ આ મુદ્દે ચર્ચા થઈ હોવાનું જણાવ્યું. રૂબિયોના નિવેદનને અમેરિકાની ઇન્ડો-પેસિફિક વ્યૂહરચના અને ભારતને મહત્વના ભાગીદાર તરીકે જોવાની નીતિ સાથે જોડીને જોવામાં આવી રહ્યું છે.

છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે રક્ષા, ટેકનોલોજી, સેમિકન્ડક્ટર, સપ્લાય ચેઇન, કૃત્રિમ બુદ્ધિમત્તા અને અવકાશ ક્ષેત્રે સહકાર ઝડપથી વધ્યો છે. બંને દેશો QUAD જેવા મંચો પર પણ સાથે કામ કરી રહ્યા છે, જેમાં જાપાન અને ઓસ્ટ્રેલિયાનો પણ સમાવેશ થાય છે.

આ પણ વાંચો: ટ્રમ્પનો મોટો દાવો: “હોર્મુઝ ફરી ખુલશે” : ઈરાનનો તીખો જવાબ; પાકિસ્તાને પણ આપી પ્રતિક્રિયા

વેપાર અને સુરક્ષા સહકાર પર ચર્ચા શક્ય

રૂબિયોની ભારત મુલાકાત દરમિયાન વેપાર કરારો, રક્ષા સહયોગ અને ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફર જેવા મુદ્દાઓ પર પણ ચર્ચા થવાની સંભાવના છે. ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં રક્ષા ખરીદી અને સંયુક્ત સૈન્ય અભ્યાસમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે.

ભારત હાલમાં અમેરિકા સાથેના સંબંધોને “મલ્ટી-અલાઈન્ડ” વિદેશ નીતિના ભાગરૂપે આગળ ધપાવી રહ્યું છે, જ્યાં તે અમેરિકા, રશિયા, યુરોપ અને મધ્ય પૂર્વ સહિત અનેક દેશો સાથે સંતુલિત સંબંધ જાળવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે.