Home Gujarat Mehsana Teachers Protest Census Dropout Survey Controversy

મહેસાણામાં શિક્ષકોનો ઉગ્ર વિરોધ : વસ્તી ગણતરી અને ડ્રોપઆઉટ સર્વેની કામગીરી સામે રોષ

મહેસાણામાં શિક્ષકોનો વિરોધ
Image Credit: AI
Published by: Chintan Chavda
Last Updated: May 11, 2026, 09:35 AM IST

મહેસાણા જિલ્લામાં વસ્તી ગણતરી અને ડ્રોપઆઉટ સર્વેની કામગીરીને લઈને શિક્ષકોમાં અસંતોષનો માહોલ વધુ ઘેરો બન્યો છે. મહેસાણા જિલ્લા માધ્યમિક શિક્ષક સંઘ દ્વારા આજે જિલ્લા કક્ષાએ વિરોધ પ્રદર્શન યોજીને તંત્ર સામે ગંભીર પ્રશ્નો ઉઠાવવામાં આવ્યા હતા. શિક્ષક સંઘના હોદ્દેદારોએ અધિક કલેક્ટરને આવેદનપત્ર પાઠવી વસ્તી ગણતરીમાં થયેલી વહીવટી વિસંગતતાઓ, વરિષ્ઠ શિક્ષકોના અપમાન અને ઉનાળાની કાળઝાળ ગરમી વચ્ચે સોંપાયેલી કામગીરી અંગે કડક વાંધો નોંધાવ્યો હતો.

શિક્ષક સંઘના પ્રમુખ સુધીર પટેલે જણાવ્યું હતું કે જિલ્લાના અનેક તાલુકાઓમાં વસ્તી ગણતરી માટે ફરજોની વહેંચણીમાં અસંગતતા જોવા મળી રહી છે. માધ્યમિક અને ઉચ્ચતર માધ્યમિક શિક્ષકો, જેમની લાયકાત અને પગાર ગ્રેડ ઊંચો છે, તેમને ‘ગણતરીદાર’ તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે, જ્યારે નીચા ગ્રેડ પે ધરાવતા કર્મચારીઓને ‘સુપરવાઈઝર’ તરીકે જવાબદારી આપવામાં આવી છે. શિક્ષકોના જણાવ્યા મુજબ આ નિર્ણયથી વરિષ્ઠ શિક્ષકોની પ્રતિષ્ઠાને ઠેસ પહોંચી રહી છે અને સમગ્ર શિક્ષક વર્ગમાં અસંતોષ ફેલાયો છે.

“ગણતરીદાર” અને “સુપરવાઈઝર”ની નિમણૂક પર સવાલ

શિક્ષક સંઘે રજૂઆતમાં જણાવ્યું કે વહીવટી કામગીરીમાં હોદ્દા અને અનુભવને અનુરૂપ જવાબદારી સોંપવી જોઈએ. વરિષ્ઠ શિક્ષકોને જુનિયર કર્મચારીઓના માર્ગદર્શન હેઠળ કામ કરાવવાથી માનસિક અસ્વીકાર અને તણાવ ઊભો થઈ રહ્યો છે. શિક્ષકોનું કહેવું છે કે તેઓ રાષ્ટ્રીય કામગીરીથી ભાગતા નથી, પરંતુ કામગીરીની રચના અને વ્યવસ્થાપન યોગ્ય હોવું જોઈએ.

સંઘે વધુમાં કહ્યું કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં શિક્ષકોને શિક્ષણ સિવાયની કામગીરી સતત સોંપાતી રહી છે. ચૂંટણી, સર્વે, આરોગ્ય અભિયાન, આધાર અપડેશન અને હવે વસ્તી ગણતરી જેવી જવાબદારીઓના કારણે શિક્ષણ કાર્ય ઉપર પણ અસર પડી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં શિક્ષકોમાં કામના વધતા બોજ અંગે ચિંતા વ્યક્ત થઈ રહી છે.

નિવૃત્તિની નજીકના શિક્ષકો માટે આરોગ્યનો પ્રશ્ન

શિક્ષક સંઘે સૌથી ગંભીર મુદ્દા તરીકે નિવૃત્તિની નજીકના શિક્ષકોને પણ વસ્તી ગણતરીની ફરજ સોંપવામાં આવી હોવાનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. આગામી 31 મે અથવા નજીકના મહિનાઓમાં નિવૃત્ત થનારા શિક્ષકોને પણ મેદાનમાં ઉતારવામાં આવ્યા છે, જેને લઈને સંઘે આક્ષેપ કર્યો કે તંત્ર માનવિય સંવેદનાઓને અવગણી રહ્યું છે.

હાલ ગુજરાતમાં અનેક વિસ્તારોમાં તાપમાન 44 થી 45 ડિગ્રી સુધી પહોંચી રહ્યું છે. આવી સ્થિતિમાં વયસ્ક અને નિવૃત્તિની આરે પહોંચેલા શિક્ષકોને ઘરે-ઘરે જઈ કામગીરી કરાવવી જોખમી સાબિત થઈ શકે છે. સંઘે માંગ કરી કે આવા શિક્ષકોના ઓર્ડર તાત્કાલિક રદ કરીને યુવા અને શારીરિક રીતે સક્ષમ કર્મચારીઓને કામગીરી સોંપવી જોઈએ.

શિક્ષકોનું માનવું છે કે ગરમીના કારણે હીટસ્ટ્રોક, ડિહાઈડ્રેશન અને અન્ય આરોગ્ય સંબંધિત જોખમો વધી રહ્યા છે. રાજ્ય સરકાર અને જિલ્લા તંત્રએ કર્મચારીઓની સુરક્ષા અને આરોગ્યને પ્રથમ પ્રાથમિકતા આપવી જોઈએ.
વડોદરાના રોયલ મેળામાં બાઉન્સરોની દાદાગીરી: સામાન્ય બોલાચાલીમાં મુલાકાતીઓ પર ડંડાવાળી, મહિલાઓ અને બાળકો જીવ બચાવવા ભાગ્યા

ડ્રોપઆઉટ સર્વેને લઈને પણ અસંતોષ

ધોરણ 10 પછી અભ્યાસ છોડી દેનારા વિદ્યાર્થીઓની માહિતી એકત્ર કરવા માટે શિક્ષકોને ઘરે-ઘરે જઈ સર્વે કરવાની કામગીરી સોંપાઈ છે. શિક્ષકોનું કહેવું છે કે આ કામગીરીનો હેતુ મહત્વપૂર્ણ હોવા છતાં સમય અને પરિસ્થિતિ અનુકૂળ નથી.

ઉનાળાની રજાઓ દરમિયાન શિક્ષકોને આરામ અને માનસિક પુનઃતાજગીનો સમય મળવો જોઈએ, પરંતુ સતત બિનશૈક્ષણિક કામગીરીના કારણે તેમનો વેકેશન સમય પણ કાર્યમાં જ પસાર થઈ રહ્યો છે. શિક્ષક સંઘે રજૂઆતમાં સ્પષ્ટ કહ્યું કે તેઓ ડ્રોપઆઉટ ઘટાડવા માટે સરકાર સાથે સહકાર આપવા તૈયાર છે, પરંતુ વેકેશન બાદ શાળા સમય પૂર્ણ થયા પછી આ કામગીરી કરાવવી વધુ વ્યવહારુ રહેશે.

શિક્ષકોએ આ પણ જણાવ્યું કે ડ્રોપઆઉટ સર્વે માટે યોગ્ય આયોજન, ડિજિટલ ડેટા અને સ્થાનિક સ્તરે સહાય ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવે તો કાર્ય વધુ અસરકારક બની શકે છે. હાલની પરિસ્થિતિમાં શિક્ષકોને કડકડતી ગરમીમાં લાંબા અંતર સુધી જવું પડી રહ્યું છે.
અમદાવાદમાં અંગ દઝાડતી ગરમી: AMCની કાંકરિયા ઝૂમાં પ્રાણીઓ માટે સમર શિલ્ડ યોજના

શિક્ષણ વિભાગ સામે વધતા પ્રશ્નો

તાજેતરના સમયમાં ગુજરાતમાં શિક્ષકો દ્વારા બિનશૈક્ષણિક કામગીરીના વધતા બોજ અંગે વારંવાર અવાજ ઉઠાવવામાં આવ્યો છે. શિક્ષણવિદોનું માનવું છે કે શિક્ષકોનો મુખ્ય ફોકસ શિક્ષણની ગુણવત્તા સુધારવા પર હોવો જોઈએ, જ્યારે વિવિધ વહીવટી અને સર્વે કામગીરીના કારણે તેમની ઊર્જા અને સમય વિખેરાઈ જાય છે.

મહેસાણા જિલ્લા માધ્યમિક શિક્ષક સંઘે ચેતવણી આપી છે કે જો રજૂઆત છતાં પ્રશ્નોનું યોગ્ય નિરાકરણ નહીં આવે તો આગામી દિવસોમાં વધુ ઉગ્ર કાર્યક્રમો પણ જાહેર થઈ શકે છે. હાલ શિક્ષકો તંત્રના પ્રતિસાદની રાહ જોઈ રહ્યા છે.

જિલ્લા વહીવટી તંત્ર તરફથી હજુ સુધી આ મુદ્દે સત્તાવાર પ્રતિક્રિયા સામે આવી નથી, પરંતુ શિક્ષક સંઘની રજૂઆત બાદ મામલો શિક્ષણ વિભાગમાં ચર્ચાનો કેન્દ્ર બન્યો છે.

joinWhatsapp ચેનલ સાથે જોડાઓ
joinJoin Now