હિમાચલ પ્રદેશના સિરમૌર જિલ્લાના શિલ્લાઈ ગામમાં તાજેતરમાં એક અનોખા લગ્ને બધાનું ધ્યાન ખેંચ્યું, જ્યાં એક દુલ્હન બે ભાઈઓ સાથે લગ્ન કરે છે. શિલ્લાઈ ગામના પ્રદીપ નેગી અને કપિલ નેગીએ નજીકના કુન્હટ ગામની સુનિતા ચૌહાણ સાથે લગ્ન કર્યા. લગ્ન સમારોહ સંપૂર્ણ સંમતિ અને સમુદાયની ભાગીદારીથી યોજાયો હતો. આ સમારોહ હાટી સમુદાયની બહુપત્નીત્વ પરંપરા પર આધારિત હતો, જેમાં બે કે તેથી વધુ ભાઈઓ એક જ પત્ની ધરાવે છે.
પરિવાર અને પરંપરાનું સંયોજન
ટ્રિબ્યુનના અહેવાલ મુજબ, પ્રદીપ નેગી જલ શક્તિ વિભાગમાં કાર્યરત છે અને તેનો નાનો ભાઈ કપિલ વિદેશમાં આતિથ્ય ક્ષેત્રમાં કાર્યરત છે. બંનેની જીવનશૈલી અને દેશો અલગ હોવા છતાં, બંને ભાઈઓએ આ પરંપરાને સાથે મળીને અનુસરવાનું નક્કી કર્યું. પ્રદીપે કહ્યું કે તે અમારો સંયુક્ત નિર્ણય હતો. તે વિશ્વાસ, સંભાળ અને સહિયારી જવાબદારીનો સંબંધ છે. અમે ખુલ્લેઆમ આ પરંપરા અપનાવી કારણ કે અમને અમારા મૂળ પર ગર્વ છે. કપિલે કહ્યું કે હું વિદેશમાં હોવા છતાં, આ લગ્ન દ્વારા અમે મારી પત્નીને સ્થિરતા, ટેકો અને પ્રેમ આપવા માટે પ્રતિબદ્ધ છીએ.
યુવતીએ શું કહ્યું?
કન્યા સુનિતા કહે છે કે આ મારો પોતાનો નિર્ણય હતો. મારા પર કોઈ દબાણ નહોતું. હું આ પરંપરા જાણું છું અને મેં તેને મારી સ્વતંત્ર ઇચ્છાથી અપનાવી છે. તમને જણાવી દઈએ કે આ અનોખા લગ્નમાં સેંકડો ગામલોકો અને સંબંધીઓ હાજર રહ્યા હતા. ત્રણ દિવસના સમારોહમાં પરંપરાગત ટ્રાન્સ-ગિરી વાનગીઓ પીરસવામાં આવી હતી અને ગ્રામજનોએ પહાડી લોકગીતો પર નાચતા લગ્નને ઉત્સવપૂર્ણ દેખાવ આપ્યો હતો. સ્થાનિક લોકો કહે છે કે અમારા ગામમાં જ, ત્રણ ડઝનથી વધુ પરિવારોમાં, બે કે ત્રણ ભાઈઓની એક પત્ની હોય છે. પરંતુ આવા લગ્ન સામાન્ય રીતે શાંતિથી થાય છે. આ લગ્ન જાહેરમાં પ્રામાણિકતા અને ગૌરવ સાથે ઉજવવામાં આવતા હતા, જે તેને ખાસ બનાવે છે.
વ્યવહારિક કારણોસર જન્મેલી પરંપરા
ટ્રાન્સ-ગિરી ક્ષેત્રમાં બહુપત્નીત્વની પરંપરા પાછળ ઘણા વ્યવહારિક કારણો છે. જેમ કે પૂર્વજોની જમીનનું વિભાજન અટકાવવું, મહિલાઓને વિધવા બનતા અટકાવવા અને પરિવારમાં એકતા જાળવી રાખવી. ખાસ કરીને જ્યારે ભાઈઓને કામ માટે દૂર જવું પડતું હતું. હવે જ્યારે હાટી સમુદાયને અનુસૂચિત જનજાતિ (ST) નો દરજ્જો આપવામાં આવ્યો છે.
