અમેરિકા માટે નવી ચિંતા? : કિમ જોંગ ઉને પરમાણુ ભંડાર અનેકગણો વધારવાનો આપ્યો સંકેત

North Korea-China Relation Against US : વૈશ્વિક રાજકારણ અને આંતરરાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના મોરચે ફરી એકવાર તણાવનું વાતાવરણ સર્જાયું છે. મધ્ય પૂર્વમાં ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમને લઈને અમેરિકા લાંબા સમયથી ચિંતિત છે, પરંતુ હવે પૂર્વ એશિયામાં ઉત્તર કોરિયાની વધતી પરમાણુ ક્ષમતા નવા ખતરાના રૂપમાં સામે આવી રહી છે. હાલમાં ઉત્તર કોરિયાના નેતા કિમ જોંગ ઉને દેશના એક અત્યંત ગુપ્ત પરમાણુ સામગ્રી ઉત્પાદન કેન્દ્રની મુલાકાત લીધી હતી, જેના કારણે વિશ્વભરના સુરક્ષા નિષ્ણાતો અને ગુપ્તચર એજન્સીઓ સતર્ક બની ગઈ છે. રિપોર્ટ્સ અનુસાર, કિમ જોંગ ઉને આ સુવિધાનું વિસ્તૃત નિરીક્ષણ કર્યું અને પરમાણુ હથિયાર કાર્યક્રમ સાથે સંકળાયેલા વૈજ્ઞાનિકો તથા સૈન્ય અધિકારીઓ સાથે મહત્વપૂર્ણ બેઠક યોજી હતી. આ બેઠક દરમિયાન દેશની પરમાણુ ક્ષમતાને વધુ ઝડપથી વધારવા માટે નવા લક્ષ્યાંકો નક્કી કરવામાં આવ્યા હોવાનું જણાવાયું છે. ઉત્તર કોરિયાએ પરમાણુ હથિયારોને પોતાની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાનો મુખ્ય આધાર ગણાવ્યો છે અને ભવિષ્યમાં પણ આ કાર્યક્રમ ચાલુ રાખવાની સ્પષ્ટતા કરી છે.

ગુપ્ત પરમાણુ કેન્દ્ર પર વિશ્વની નજર

આ મુલાકાતનું સૌથી રસપ્રદ પાસું એ છે કે ઉત્તર કોરિયાએ આ પરમાણુ સુવિધાનું સ્થાન જાહેર કર્યું નથી. સામાન્ય રીતે આવી સંવેદનશીલ સુવિધાઓ વિશે કોઈ માહિતી બહાર પાડવામાં આવતી નથી, પરંતુ આ વખતે રાજ્ય મીડિયાએ કેટલીક તસવીરો જાહેર કરી હતી. તસવીરોમાં લાંબી હરોળમાં ગોઠવાયેલા સેન્ટ્રીફ્યુજ મશીનો જોવા મળ્યા હતા, જે યુરેનિયમ સંવર્ધન માટે ઉપયોગમાં લેવાય છે. પરમાણુ નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આવી મશીનોની મોટી સંખ્યા દર્શાવે છે કે ઉત્તર કોરિયા માત્ર હાલની ક્ષમતા જાળવી રાખવા નહીં પરંતુ તેને નોંધપાત્ર રીતે વિસ્તૃત કરવા માંગે છે. યુરેનિયમ સંવર્ધન એ પરમાણુ હથિયાર નિર્માણની સૌથી મહત્વપૂર્ણ પ્રક્રિયાઓમાંની એક ગણાય છે. જેટલી વધુ સંવર્ધન ક્ષમતા, એટલા વધુ પરમાણુ વોરહેડ બનાવવાની સંભાવના ઉભી થાય છે.

પાંચ વર્ષમાં બમણી થઈ ક્ષમતા

કિમ જોંગ ઉને દાવો કર્યો છે કે છેલ્લા પાંચ વર્ષ દરમિયાન ઉત્તર કોરિયાની વેપન-ગ્રેડ પરમાણુ સામગ્રી ઉત્પાદન ક્ષમતા બમણીથી પણ વધુ થઈ ગઈ છે. તેમણે આ સિદ્ધિનો શ્રેય દેશના વૈજ્ઞાનિકો, ઇજનેરો અને ટેક્નિકલ સ્ટાફને આપ્યો હતો. ઉત્તર કોરિયાના પ્રચાર તંત્રએ આ દાવાને દેશની મોટી વ્યૂહાત્મક સફળતા તરીકે રજૂ કર્યો છે. જો આ દાવો સાચો હોય તો તેનો અર્થ એ થાય છે કે ઉત્તર કોરિયા અગાઉ કરતાં ઘણી વધુ ઝડપે પરમાણુ હથિયારો માટે જરૂરી સામગ્રી તૈયાર કરી શકે છે. આંતરરાષ્ટ્રીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે આ ક્ષમતાનો સીધો સંબંધ ઉત્તર કોરિયાની ભવિષ્યની મિસાઇલ અને પરમાણુ પરીક્ષણ યોજનાઓ સાથે હોઈ શકે છે.

પરંપરાના નામે ક્રૂરતા!: 1000 વર્ષ જૂની પ્રથાના નામે 700થી વધુ વ્હેલ અને ડોલ્ફિનનો સામૂહિક શિકાર, જાણો શું છે ‘ગ્રીંડાદ્રાપ’ પરંપરા

નવી સૈન્ય વ્યૂહરચના તૈયાર

મુલાકાત દરમિયાન યોજાયેલી બેઠકમાં કિમ જોંગ ઉને વૈજ્ઞાનિકો સામે એક નવી એક્શન યોજના પણ રજૂ કરી હતી. મીડિયા અનુસાર, આ યોજના હેઠળ પરમાણુ સામગ્રીનું ઉત્પાદન વધારવું, વધુ આધુનિક તકનીકોનો ઉપયોગ કરવો અને દેશના પરમાણુ ભંડારને ગુણાત્મક તેમજ સંખ્યાત્મક રીતે મજબૂત બનાવવું મુખ્ય લક્ષ્ય છે. કિમે પોતાના ભાષણમાં દલીલ કરી હતી કે અમેરિકા અને તેના સાથી દેશો દ્વારા ઉત્તર કોરિયા પર વધતા દબાણને જોતાં મજબૂત પરમાણુ પ્રતિરોધક શક્તિ જ દેશની સુરક્ષાની ખાતરી આપી શકે છે. તેમણે વૈજ્ઞાનિકોને વધુ કાર્યક્ષમ અને વધુ શક્તિશાળી પરમાણુ કાર્યક્રમ વિકસાવવા માટે પ્રોત્સાહિત કર્યા હતા.

અમેરિકા માટે વધી રહેલી ચિંતા

ઉત્તર કોરિયાની વધતી પરમાણુ ક્ષમતા અમેરિકા માટે લાંબા સમયથી ચિંતાનો વિષય રહી છે. ખાસ કરીને ઉત્તર કોરિયાએ વિકસાવેલી આંતરખંડીય બેલિસ્ટિક મિસાઇલો (ICBM) અમેરિકાના મુખ્ય ભૂમિ સુધી પહોંચી શકે તેવી ક્ષમતા ધરાવે છે. અમેરિકી ગુપ્તચર અહેવાલો અને સ્વતંત્ર સંશોધન સંસ્થાઓ લાંબા સમયથી ચેતવણી આપી રહ્યા છે કે ઉત્તર કોરિયા પોતાના મિસાઇલ કાર્યક્રમને સતત આધુનિક બનાવી રહ્યું છે. જો પરમાણુ સામગ્રીનું ઉત્પાદન ખરેખર વધ્યું હોય તો ઉત્તર કોરિયા ભવિષ્યમાં વધુ સંખ્યામાં પરમાણુ વોરહેડ તૈનાત કરી શકે છે. આ સ્થિતિ માત્ર અમેરિકા જ નહીં પરંતુ દક્ષિણ કોરિયા, જાપાન અને સમગ્ર એશિયા-પ્રશાંત ક્ષેત્ર માટે સુરક્ષાકીય પડકાર ઊભો કરી શકે છે.

બઉં કેનેડા કેનેડા કરતા હતા...હવે PR મેળવવું મુશ્કેલ!: વિદ્યાર્થીઓનો સૌથી લોકપ્રિય આ પ્રોગ્રામ બંધ, જાણો વિગતવાર

ચીન સાથેના સંબંધો પણ ચર્ચામાં

ઉત્તર કોરિયાની આ હાલની પ્રવૃત્તિ એવા સમયે સામે આવી છે જ્યારે ચીન અને ઉત્તર કોરિયા વચ્ચેના સંબંધો ફરી ચર્ચાના કેન્દ્રમાં આવ્યા છે. બંને દેશો ઐતિહાસિક રીતે નજીકના વ્યૂહાત્મક ભાગીદાર રહ્યા છે. જોકે ચીન સત્તાવાર રીતે કોરિયન દ્વીપકલ્પના પરમાણુ નિશસ્ત્રીકરણને સમર્થન આપે છે, તેમ છતાં પશ્ચિમી દેશોમાં એવી ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવે છે કે ઉત્તર કોરિયાને મળતું રાજકીય અને આર્થિક સમર્થન તેના પરમાણુ કાર્યક્રમને પરોક્ષ રીતે મજબૂત બનાવી શકે છે. વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે જો ઉત્તર કોરિયા અને ચીન વચ્ચે ઉચ્ચ સ્તરની રાજદ્વારી મુલાકાતો વધશે તો અમેરિકા અને તેના સાથી દેશો આ વિકાસ પર વધુ નજીકથી નજર રાખશે. હાલ સુધી કોઈ સત્તાવાર માહિતી નથી કે બંને દેશો પરમાણુ ક્ષેત્રમાં સીધો સહકાર વધારી રહ્યા છે, પરંતુ ભૂ-રાજકીય દ્રષ્ટિએ આ સંબંધો મહત્વપૂર્ણ બની રહ્યા છે.

વૈશ્વિક સુરક્ષા માટે આગળ શું?

આંતરરાષ્ટ્રીય પરમાણુ ઊર્જા એજન્સી (IAEA) સહિતની સંસ્થાઓ લાંબા સમયથી ઉત્તર કોરિયાના પરમાણુ કાર્યક્રમ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરતી આવી છે. અનેક પ્રતિબંધો છતાં ઉત્તર કોરિયા પોતાના કાર્યક્રમને આગળ ધપાવી રહ્યું છે. કિમ જોંગ ઉનની હાલની મુલાકાત અને તેમના નિવેદનો સૂચવે છે કે, પ્યોંગયાંગ પોતાના પરમાણુ ભંડારને મર્યાદિત રાખવાના બદલે તેને વધુ વિસ્તૃત કરવાની દિશામાં આગળ વધી રહ્યું છે. આગામી મહિનાઓમાં ઉત્તર કોરિયાની પ્રવૃત્તિઓ, સંભવિત મિસાઇલ પરીક્ષણો અને ચીન-ઉત્તર કોરિયા રાજદ્વારી સંપર્કો પર વિશ્વભરની નજર રહેશે. જો પરમાણુ સામગ્રી ઉત્પાદન ખરેખર ઝડપથી વધી રહ્યું હશે તો તે માત્ર પ્રાદેશિક નહીં પરંતુ વૈશ્વિક સુરક્ષા માટે પણ એક મહત્વપૂર્ણ પડકાર બની શકે છે.