કલ્પના કરો કે કોઈએ તમને WhatsApp પર એક ફોટો મોકલ્યો અને તમે તેને ડાઉનલોડ કરી લીધો. જો થોડીવારમાં તમારા ખાતામાંથી લાખો રૂપિયા ગાયબ થઈ જાય તો શું? દિલ્હીના એક યુવક સાથે પણ આવું જ કંઈક બન્યું છે. વોટ્સએપ પર એક સાદા દેખાતા ફોટામાં એક ખતરનાક વાયરસ હતો જેણે તેનું આખું બેંક બેલેન્સ ખતમ કરી નાખ્યું.
ફોટાના બહાને ફોનમાં વાયરસ
વહેલી સવારે દિલ્હીના રહેવાસી પ્રદીપ જૈનને એક અજાણ્યા નંબર પરથી ફોન આવ્યો અને પછી એક વૃદ્ધ વ્યક્તિના ફોટા સાથેનો મેસેજ આવ્યો, "શું તમે આ માણસને જાણો છો?" વારંવાર ફોન આવ્યા બાદ જ્યારે તેણે ફોટો ડાઉનલોડ કર્યો, ત્યારે તેનો ફોન હેક થઈ ગયો. આ પછી તરત જ તેના ખાતામાંથી લગભગ 2 લાખ રૂપિયા ગાયબ થઈ ગયા.
આ 'સ્ટેગનોગ્રાફી' કૌભાંડ શું છે?
આ કૌભાંડમાં સ્ટેગનોગ્રાફી નામની એક ખાસ તકનીકનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. આમાં ખતરનાક કોડ છબી અથવા ઓડિયો ફાઇલમાં છુપાયેલો હોય છે. આ કોડ એટલી ચતુરાઈથી છુપાવવામાં આવ્યો હોય છે કે સામાન્ય એન્ટીવાયરસ પણ તેને પકડી શકતા નથી. તમે તે ફાઇલ ખોલતાની સાથે જ વાયરસ તમારા ફોનમાં પ્રવેશી જાય છે.
આ હુમલો કેવી રીતે કાર્ય કરે છે?
મોટાભાગની તસવીરો ફાઇલોમાં ત્રણ રંગો (લાલ, લીલો, વાદળી) ના ડેટા બાઇટ હોય છે. હેકર્સ આમાંથી એક બાઈટમાં વાયરસ છુપાવે છે. તમે ફોટો ડાઉનલોડ કરતાની સાથે જ આ કોડ સક્રિય થઈ જાય છે અને તમારી જાણ વગર હેકર્સને તમારા ફોનની ઍક્સેસ આપે છે.
તમારી જાતને કેવી રીતે સુરક્ષિત રાખવી?
સાયબર નિષ્ણાતોના મતે આ કેટલીક પદ્ધતિઓ છે જે તમને મદદ કરી શકે છે…
અજાણ્યા નંબર પરથી ક્યારેય ફાઇલ ડાઉનલોડ કરશો નહીં.
WhatsApp નું ઓટો-ડાઉનલોડ સેટિંગ બંધ કરો.
તમારા ફોનની સિસ્ટમ અને એપ્સ હંમેશા અપડેટ રાખો.
'સાઇલેન્સ અનનોન કોલર્સ' સુવિધા ચાલુ રાખો.
કોઈની સાથે OTP શેર કરશો નહીં અને શંકાસ્પદ નંબરોની જાણ કરશો નહીં.
AI ઈમેજ ક્રિએશનમાં ભારત આગળ: ChatGPTનો નવો ટૂલ ટ્રેન્ડમાં
