આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ અને રોબોટિક્સ હવે માત્ર ફેક્ટરી, ઓફિસ કે ઘરની ટેક્નોલોજી સુધી મર્યાદિત નથી રહ્યા. હવે ટેક્નોલોજીએ આધ્યાત્મ અને ધર્મની દુનિયામાં પણ પ્રવેશ કરી લીધો છે. દક્ષિણ કોરિયાની રાજધાની સિયોલમાં એક બૌદ્ધ મંદિરે દુનિયાનો પહેલો હ્યુમનોઇડ “Robot Monk” રજૂ કર્યો છે, જે હવે સોશિયલ મીડિયા અને ટેક વર્લ્ડમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે. ‘Gabi’ નામનો આ રોબોટ માત્ર દેખાવ માટે નથી, પરંતુ તેને ધાર્મિક કાર્યક્રમો, ધ્યાન અને બૌદ્ધ પરંપરાઓમાં પણ સામેલ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
Seoulના બૌદ્ધ મંદિરે રજૂ કર્યો અનોખો Robot Monk
દક્ષિણ કોરિયાના એક બૌદ્ધ મંદિરે બુદ્ધ જયંતિ પહેલા યોજાયેલા વિશેષ ધાર્મિક કાર્યક્રમ દરમિયાન ‘Gabi’ નામના Robot Monkને પ્રથમ વખત જાહેરમાં રજૂ કર્યો.
આ રોબોટ:
આશરે 4 ફૂટ ઊંચો છે
માનવ જેવા હાવભાવ કરી શકે છે
મંત્રોચ્ચાર કરી શકે છે
હાથ જોડીને પ્રાર્થના કરી શકે છે
લોકોના પ્રશ્નોના જવાબ આપી શકે છે
આવો આધ્યાત્મિક રોબોટ વિશ્વમાં પ્રથમ વખત જાહેર કાર્યક્રમમાં જોવા મળ્યો છે.
પરંપરાગત બૌદ્ધ ભિક્ષુ જેવી બનાવવામાં આવી ડિઝાઇન
Gabiને ખાસ રીતે બૌદ્ધ ભિક્ષુ જેવા દેખાય તે રીતે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યો છે.
તેને:
બ્રાઉન અને ગ્રે રંગના પરંપરાગત વસ્ત્રો પહેરાવવામાં આવ્યા
શાંત ચહેરો અને સરળ દેખાવ આપવામાં આવ્યો
માનવી જેવી ચાલ અને નમન કરવાની ક્ષમતા આપવામાં આવી
કાર્યક્રમ દરમિયાન Gabiએ:
અન્ય ભિક્ષુઓ સાથે મંત્રોચ્ચાર કર્યો
પ્રાર્થના સમયે નમન કર્યું
આધ્યાત્મિક પ્રશ્નોના જવાબ આપ્યા
જે જોઈ લોકો આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયા.
Jogye Orderની પહેલ પાછળ શું છે હેતુ?
આ પ્રોજેક્ટ દક્ષિણ કોરિયાના સૌથી મોટા બૌદ્ધ સંગઠન Jogye Order દ્વારા શરૂ કરવામાં આવ્યો છે.
સંગઠનનું કહેવું છે કે:
નવી પેઢીને આધ્યાત્મ સાથે જોડવા
યુવાનોમાં બૌદ્ધ ધર્મ પ્રત્યે રસ વધારવા
આધુનિક ટેક્નોલોજી દ્વારા ધાર્મિક શિક્ષણ પહોંચાડવા
માટે Robot Monkનો ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
આ પહેલને “Technology Meets Spirituality” તરીકે પણ જોવામાં આવી રહી છે.
Robot Monkએ લીધો આધ્યાત્મિક સંકલ્પ
કાર્યક્રમ દરમિયાન એક ભિક્ષુએ Gabiને પૂછ્યું:
“શું તમે બુદ્ધ અને તેમની શિક્ષણોને અનુસરશો?”
જવાબમાં રોબોટે કહ્યું:
“હા, હું પોતાને સમર્પિત કરીશ.”
આ જવાબ બાદ:
Gabiએ પેગોડા આસપાસ પરિક્રમા કરી
હાથ જોડીને પ્રાર્થના કરી
ધાર્મિક વિધિમાં ભાગ લીધો
જેનો વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર ઝડપથી વાયરલ થયો.
કઈ ટેક્નોલોજી પર તૈયાર થયો Gabi?
આ Robot Monkને:
ચીનના Unitree G1 Humanoid Platform
પર તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે.
તેમાં:
AI આધારિત સંવાદ ક્ષમતા
Motion Control System
Voice Recognition
Human-like Movement
જેવી અદ્યતન ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે.
તે માનવો જેવી રીતે:
ચાલી શકે
હાથ હલાવી શકે
નમન કરી શકે
ધાર્મિક પ્રવૃત્તિમાં ભાગ લઈ શકે
છે.
Gabi નામ પાછળ પણ છે આધ્યાત્મિક અર્થ
રોબોટનું નામ “Gabi” પણ ખાસ અર્થ ધરાવે છે.
રિપોર્ટ મુજબ:
“Ga” શબ્દ ગૌતમ બુદ્ધના જન્મ નામ સિદ્ધાર્થ સાથે જોડાયેલ છે
“Bi” કોરિયન શબ્દ “Jabi” પરથી લેવાયો છે, જેનો અર્થ દયા અને કરુણા થાય છે
આથી Gabiનું નામ આધ્યાત્મિકતા અને કરુણાનું પ્રતિક માનવામાં આવે છે.
Robot Monk માટે બનાવાયા ખાસ બૌદ્ધ નિયમો
મંદિર પ્રશાસને Gabi માટે કેટલાક વિશેષ નિયમો પણ બનાવ્યા છે.
તેમાં સામેલ છે:
જીવનનો સન્માન કરવો
કોઈને નુકસાન ન પહોંચાડવું
ખોટું ન બોલવું
વધુ બેટરી ચાર્જ ન કરવી
શાંતિપૂર્ણ વર્તન રાખવું
રસપ્રદ વાત એ છે કે આ નિયમો તૈયાર કરવામાં:
ChatGPT
Gemini
જેવા AI Chatbotsની મદદ પણ લેવામાં આવી હતી.
ધર્મમાં કેમ વધી રહ્યો છે AIનો ઉપયોગ?
દક્ષિણ કોરિયા સહિત અનેક દેશોમાં ધાર્મિક સંસ્થાઓ હવે AI અને ટેક્નોલોજી તરફ આગળ વધી રહી છે.
કારણો:
યુવાનોને આધ્યાત્મ સાથે જોડવા
ભિક્ષુઓની ઘટતી સંખ્યા પૂરી કરવા
આધુનિક પેઢી સુધી ધર્મ સરળ રીતે પહોંચાડવા
માટે AI આધારિત સાધનોનો ઉપયોગ વધી રહ્યો છે.
જાપાનમાં પણ થઈ ચૂક્યા છે આવા પ્રયોગ
દક્ષિણ કોરિયા પહેલા જાપાનમાં પણ AI આધારિત આધ્યાત્મિક રોબોટ બનાવાયો હતો.
Kyoto Universityના સંશોધકોએ:
“Buddharoid”
નામનો AI Robot તૈયાર કર્યો હતો.
તે:
લોકો સાથે વાતચીત કરી શકે છે
બૌદ્ધ ગ્રંથ સમજાવી શકે છે
આધ્યાત્મિક પ્રશ્નોના જવાબ આપી શકે છે
આથી સ્પષ્ટ થાય છે કે ભવિષ્યમાં ટેક્નોલોજી અને આધ્યાત્મ વચ્ચેનું જોડાણ વધુ મજબૂત બની શકે છે.
શું ભવિષ્યમાં મંદિરોમાં જોવા મળશે વધુ AI Robots?
ટેક નિષ્ણાતો માને છે કે આવનારા સમયમાં:
AI આધારિત પૂજા સહાયક
Robot Guides
Virtual Spiritual Teachers
AI Meditation Systems
જેવી ટેક્નોલોજી ધાર્મિક સ્થળોમાં સામાન્ય બની શકે છે.
જોકે કેટલાક લોકો માને છે કે આધ્યાત્મ માનવ ભાવનાઓ સાથે જોડાયેલ છે અને તેને સંપૂર્ણ રીતે મશીનથી બદલી શકાય નહીં.
