રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનને લઈને છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી વૈશ્વિક મીડિયામાં એક અનોખી ચર્ચા ચાલી રહી છે. વિવિધ આંતરરાષ્ટ્રીય અહેવાલોમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે રશિયા માનવ આયુષ્ય વધારવા અને વૃદ્ધત્વની પ્રક્રિયા ધીમી કરવા માટે અબજો ડોલરનું સંશોધન કરી રહ્યું છે. આ ચર્ચા એટલા માટે વધુ ચર્ચાસ્પદ બની છે કારણ કે કેટલાક અહેવાલોમાં પુતિનના લાંબા આયુષ્ય અને “અમરતા” સંબંધિત વિચારોનો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે.
જો કે મહત્વની વાત એ છે કે રશિયન સરકાર અથવા પુતિને સત્તાવાર રીતે “150 વર્ષ જીવવા” અથવા “અમર બનવા” માટે વ્યક્તિગત પ્રોજેક્ટ ચલાવવાનો સીધો દાવો કર્યો નથી. પરંતુ રશિયાના દીર્ઘાયુ અને એન્ટી-એજિંગ સંશોધનને રાજ્યની પ્રાથમિકતા બનાવવામાં આવ્યું હોવાના અહેવાલોએ આ ચર્ચાને વધુ વેગ આપ્યો છે.
શું છે રશિયાનું $26 અબજનું દીર્ઘાયુ મિશન?
આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર રશિયામાં “New Technologies for Health Preservation” નામનો વિશાળ પ્રોજેક્ટ શરૂ કરવામાં આવ્યો છે. આ પ્રોગ્રામ માટે અંદાજે 2 ટ્રિલિયન રૂબલ એટલે કે લગભગ 26 અબજ ડોલરનું બજેટ ફાળવવામાં આવ્યું હોવાનું જણાવવામાં આવે છે. તેનો મુખ્ય હેતુ માનવ શરીરમાં વૃદ્ધત્વ લાવતી કોષીય પ્રક્રિયાઓને ધીમી કરવો, ઉંમર સંબંધિત બીમારીઓ ઘટાડવી અને આરોગ્યપ્રદ આયુષ્ય વધારવું છે.
રશિયાના ઉપ-વિજ્ઞાન મંત્રી ડેનિસ સેકિરિન્સ્કીએ તાજેતરમાં જણાવ્યું હતું કે વૈજ્ઞાનિકો એવી જિન થેરાપી વિકસાવી રહ્યા છે જે કોષોના વૃદ્ધત્વ સાથે જોડાયેલા RAGE રિસેપ્ટરને નિશાન બનાવે છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ આ ટેકનોલોજી ભવિષ્યમાં એન્ટી-એજિંગ સારવાર માટે મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે.
આ પણ વાંચો: બારૂદી સુરંગ હટાવવાના નામે વસૂલી! : ઈરાન સામે ભડક્યું કતાર, મધ્ય પૂર્વમાં નવા વિવાદની ચિંગારી
3D બાયોપ્રિન્ટિંગ અને માનવ અંગોના સંશોધન પર ફોકસ
આ પ્રોજેક્ટનો સૌથી ચર્ચાસ્પદ ભાગ 3D બાયોપ્રિન્ટિંગ અને ઝેનોટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન છે. અહેવાલો મુજબ રશિયન વૈજ્ઞાનિકો માનવ ટિશ્યૂ અને ભવિષ્યમાં સંપૂર્ણ અંગો તૈયાર કરવાની ટેકનોલોજી પર કામ કરી રહ્યા છે. કેટલાક દાવાઓ અનુસાર માનવ શરીર માટે યોગ્ય અંગો ઉગાડવા માટે જિનેટિક રીતે મોડિફાઇડ મિની-પિગ્સનો પણ ઉપયોગ કરવાની સંભાવના પર સંશોધન ચાલી રહ્યું છે. રશિયન સંશોધકોએ માનવ કાર્ટિલેજ અને ઉંદરના થાઇરોઇડ ટિશ્યૂના બાયોપ્રિન્ટિંગમાં પ્રાથમિક સફળતા મળી હોવાનો દાવો કર્યો છે. જોકે આ ટેકનોલોજી હજી પ્રારંભિક તબક્કામાં છે અને વ્યાપક માનવ ઉપયોગથી ઘણી દૂર છે.
પુતિનની દીકરી પણ પ્રોજેક્ટ સાથે જોડાયેલી હોવાના દાવા
મીડિયા અહેવાલોમાં જણાવાયું છે કે પુતિનની પુત્રી અને એન્ડોક્રાઇનોલોજિસ્ટ Maria Vorontsova રાજ્ય સમર્થિત જિનેટિક્સ કાર્યક્રમો સાથે સંકળાયેલી છે. સાથે જ પ્રખ્યાત રશિયન ભૌતિકશાસ્ત્રી Mikhail Kovalchukને પણ આ દીર્ઘાયુ મિશનના મુખ્ય ચહેરા તરીકે જોવામાં આવે છે. કોવાલચુક લાંબા સમયથી એવો દાવો કરતા આવ્યા છે કે ભવિષ્યમાં વિજ્ઞાન માનવ શરીરના અંગોની મરામત અને બદલાવને એટલું આગળ લઈ જશે કે માનવ જીવનની વ્યાખ્યા જ બદલાઈ જશે..
આ પણ વાંચો: ઈરાન-અમેરિકા તણાવ વચ્ચે ભારત સતર્ક : મોદી સરકારે તેલ કંપનીઓને આપ્યો આ આદેશ
150 વર્ષ જીવવાના દાવામાં કેટલી હકીકત?
વૈજ્ઞાનિક દૃષ્ટિએ જોવામાં આવે તો આજની તારીખે કોઈ એવી માન્ય ટેકનોલોજી ઉપલબ્ધ નથી જે માનવને 150 વર્ષ સુધી જીવવાની ખાતરી આપે. વૃદ્ધત્વને ધીમું કરવા, કોષીય નુકસાન ઘટાડવા અને આયુષ્ય વધારવા અંગે વિશ્વભરમાં સંશોધન ચાલી રહ્યું છે, પરંતુ “અમરતા” અથવા અત્યંત લાંબા આયુષ્યના દાવાઓ હજુ પ્રાયોગિક અને અનુમાન આધારિત માનવામાં આવે છે. ઘણા સ્વતંત્ર વૈજ્ઞાનિકોએ પણ આ પ્રોજેક્ટ અંગે સાવચેત અભિગમ અપનાવ્યો છે. તેમના મત અનુસાર અત્યાર સુધી જાહેર થયેલા ઘણા દાવાઓ માટે પૂરતા પિયર-રિવ્યુડ વૈજ્ઞાનિક પુરાવા ઉપલબ્ધ નથી. તેથી આ સંશોધનને ક્રાંતિકારી ગણતા પહેલા વધુ વૈજ્ઞાનિક ચકાસણી જરૂરી છે.
આ પણ વાંચો: ફરી સસ્તું થયું પેટ્રોલ-ડીઝલ : આ દેશની સરકારે એક જ ઝાટકે 22 રૂપિયા ભાવ ઘટાડ્યા!
રશિયા માટે માત્ર પુતિન નહીં
આ પ્રોજેક્ટ પાછળ માત્ર દીર્ઘાયુ સંશોધન જ નહીં પરંતુ રશિયાની લોકસાંખ્યિક સમસ્યાઓ પણ એક મોટું કારણ છે. રશિયામાં પુરુષોની સરેરાશ આયુષ્ય પશ્ચિમ યુરોપની સરખામણીએ ઓછી છે. વધતી વયની વસતી અને ઘટતી જનસંખ્યા વચ્ચે આરોગ્યપ્રદ આયુષ્ય વધારવાની જરૂરિયાત સરકાર માટે વ્યૂહાત્મક મુદ્દો બની ગઈ છે.
તેથી હાલની સ્થિતિમાં “પુતિન 150 વર્ષ જીવવા માંગે છે” જેવા દાવાઓ ચર્ચામાં જરૂર છે, પરંતુ સત્તાવાર રીતે જે સ્પષ્ટ થયું છે તે એ છે કે રશિયા વૃદ્ધત્વ ધીમું કરવા, જિન થેરાપી વિકસાવવા અને ભવિષ્યની રિજનરેટિવ મેડિસિન ટેકનોલોજીમાં મોટું રોકાણ કરી રહ્યું છે. આ પ્રોજેક્ટ આગામી વર્ષોમાં વૈજ્ઞાનિક રીતે કેટલો સફળ થાય છે તે પર આખી દુનિયાની નજર રહેશે.
