ગરમીમાં વધતી માંગ, પણ સપ્લાય ઠપ : કોલ્ડ ડ્રિંક માર્કેટમાં સંકટ કેમ?

દેશમાં વધી રહેલી ગરમી વચ્ચે જ્યાં ઠંડા પીણાંની માંગ શિખરે પહોંચી છે, ત્યાં એક અનોખું સંકટ ઊભું થયું છે. મધ્યપૂર્વમાં ચાલતા તણાવ અને ખાસ કરીને Strait of Hormuz વિસ્તારમાં ઉભી થયેલી સ્થિતિનો સીધો પ્રભાવ હવે ભારતના બજારોમાં દેખાઈ રહ્યો છે. ખાસ કરીને ડાયટ કોલ્ડ ડ્રિંકના કેન અચાનક ગાયબ થવા લાગ્યા છે, જે ગ્રાહકો માટે ચિંતા ઉભી કરે છે.

ગરમી વધતા માંગમાં ઉછાળો, પણ સપ્લાયમાં ખાધ

ગરમીના દિવસોમાં કોલ્ડ ડ્રિંકની માંગ સામાન્ય રીતે 50–60 ટકા સુધી વધી જાય છે. Delhiના લક્ષ્મી નગર વિસ્તારમાં કાર્યરત ડિસ્ટ્રિબ્યુટર નવીન શર્મા જણાવે છે કે છેલ્લા 10 દિવસમાં તાપમાનમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે, જેના કારણે માંગ વધી છે, પરંતુ સપ્લાયમાં ગંભીર ઘટાડો જોવા મળી રહ્યો છે. તેમણે જણાવ્યું કે માર્કેટમાં નોર્મલ કોલ્ડ ડ્રિંક્સ હજુ પણ ઉપલબ્ધ છે, પરંતુ ડાયટ વર્ઝનના કેન લગભગ ગાયબ થઈ ગયા છે.

ડાયટ કોલ્ડ ડ્રિંક કેન કેમ થયા દુર્લભ?

આ સંકટનું મુખ્ય કારણ છે અલ્યુમિનિયમની અછત. ભારત પોતાના કુલ અલ્યુમિનિયમ જરૂરિયાતનો એક ભાગ ખાડી દેશોમાંથી આયાત કરે છે. હાલના સંજોગોમાં, મધ્યપૂર્વમાં તણાવને કારણે શિપમેન્ટ અટકી ગયા છે, જેના કારણે કેન ઉત્પાદન પર સીધી અસર પડી છે. નવીન શર્માના જણાવ્યા મુજબ, “અમે 100 ટકા ઓર્ડર આપીએ છીએ, પરંતુ હાલમાં ફક્ત 50 ટકા જ માલ મળી રહ્યો છે.” આથી મોટા વેપારીઓ અને રિટેલર્સ બંનેને નુકસાન થઈ રહ્યું છે.

સપ્લાય ચેનમાં અવરોધ: વૈશ્વિક તણાવનો સ્થાનિક અસર

Iran અને United States વચ્ચે ચાલી રહેલા તણાવને કારણે હોર્મુઝ જળમાર્ગ પર અવરોધ ઉભો થયો છે. આ જ માર્ગથી ખાડી દેશોમાંથી મહત્વપૂર્ણ કાચામાલ, જેમાં અલ્યુમિનિયમ પણ સામેલ છે, વિશ્વના વિવિધ દેશોમાં પહોંચે છે. આ સપ્લાય ચેનમાં આવેલા વિક્ષેપનો સીધો અસર હવે ભારતીય બજારોમાં જોવા મળી રહ્યો છે, ખાસ કરીને કોલ્ડ ડ્રિંક ઉદ્યોગમાં.

શું હવે કોલ્ડ ડ્રિંક્સના ભાવ વધશે?

ડિસ્ટ્રિબ્યુટર્સના જણાવ્યા મુજબ, જો કાચામાલ મોંઘું પડશે તો તેનો ભાર આખી સપ્લાય ચેન પર પડશે કંપનીથી લઈને ગ્રાહક સુધી. એટલે કે આવનારા સમયમાં કોલ્ડ ડ્રિંક્સના ભાવમાં વધારો થવાની શક્યતા છે.

હાલમાં, 300 મિલી કેન જે અગાઉ 40 રૂપિયામાં મળતો હતો, હવે તેની ઉપલબ્ધતા ઘટી ગઈ છે. મોટા કેન ઓછા બની રહ્યા છે અને નાના સાઇઝના કેન જ માર્કેટમાં વધુ જોવા મળી રહ્યા છે.

પ્લાસ્ટિક બોટલ પર પણ અસર પડી શકે

હાલનો સૌથી મોટો દબાણ કેન પર છે, પરંતુ જો સ્થિતિ લાંબા સમય સુધી યથાવત રહે તો પ્લાસ્ટિક બોટલમાં મળતા પીણાંના ભાવ પર પણ અસર પડી શકે છે. કારણ કે ઉત્પાદન ખર્ચમાં વધારો અંતે ગ્રાહક સુધી પહોંચે છે.