એરફોર્સની મહિલા અધિકારીઓને દિલ્હી હાઇકોર્ટથી મોટી રાહત : કાયમી કમિશન વિવાદ વચ્ચે નિવૃત્તિ પર તાત્કાલિક રોક

ભારતીય વાયુસેનાની શોર્ટ સર્વિસ કમિશન (SSC) હેઠળ કાર્યરત મહિલા અધિકારીઓને દિલ્હી હાઇકોર્ટ તરફથી મોટી રાહત મળી છે. કોર્ટે તેમના વિરુદ્ધ જારી કરાયેલા નિવૃત્તિ (ડિસ્ચાર્જ) આદેશ પર તાત્કાલિક રોક લગાવી છે અને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તેમની અરજીઓ પર અંતિમ નિર્ણય ન આવે ત્યાં સુધી તેમને સેવામાંથી નિવૃત્ત કરવામાં નહીં આવે. આ મામલો મહિલા અધિકારીઓને પરમાનેન્ટ કમિશન ન આપવાના નિર્ણય સાથે જોડાયેલો છે, જેને લઈને કાનૂની લડત ચાલુ છે.

દિલ્હી હાઇકોર્ટનો મહત્વપૂર્ણ આદેશ

સોમવાર, 29 જૂન 2026ના રોજ દિલ્હી હાઇકોર્ટમાં આ મામલે સુનાવણી હાથ ધરવામાં આવી હતી. મહિલા અધિકારીઓએ વાયુસેનાના તે નિર્ણયને પડકાર્યો છે જેમાં તેમને પરમાનેન્ટ કમિશન આપવાનો ઇનકાર કરવામાં આવ્યો હતો. સુનાવણી દરમિયાન કોર્ટે તમામ દલીલો સાંભળ્યા બાદ મહિલા અધિકારીઓને અંતરિમ રાહત આપતાં તેમના ડિસ્ચાર્જ ઓર્ડર પર હાલ પૂરતી રોક લગાવી દીધી.

કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે જ્યાં સુધી આ અરજીઓ પર સુનાવણી પૂર્ણ નહીં થાય ત્યાં સુધી સંબંધિત મહિલા અધિકારીઓને સેવામાંથી નિવૃત્ત કરવામાં આવશે નહીં. હવે આ કેસની આગામી સુનાવણી 10 જુલાઈએ કોર્ટની રજાઓ પૂર્ણ થયા બાદ થશે.

સુપ્રીમ કોર્ટના સ્ટે ઓર્ડરનો ઉલ્લેખ

સુનાવણી દરમિયાન અરજદારોના વકીલે કોર્ટને જણાવ્યું કે માર્ચ 2025માં સુપ્રીમ કોર્ટે મહિલા અધિકારીઓના પક્ષમાં અંતરિમ સ્ટે ઓર્ડર આપ્યો હતો. તે આદેશ મુજબ કેસનો અંતિમ નિર્ણય ન આવે ત્યાં સુધી તેમને સેવામાંથી મુક્ત કરી શકાય નહીં.

વકીલના જણાવ્યા અનુસાર, સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ હોવા છતાં એરફોર્સે કોર્ટની રજાઓ દરમિયાન ઉતાવળમાં ડિસ્ચાર્જ ઓર્ડર જારી કરી દીધા. વધુમાં એવો પણ આરોપ મૂકાયો કે આર્મ્ડ ફોર્સેસ ટ્રિબ્યુનલ (AFT) સમક્ષ કેસની સંપૂર્ણ સુનાવણી થાય તે પહેલાં જ 3 જૂને મહિલા અધિકારીઓને સેવા મુક્ત કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હતો.

હાઇકોર્ટનો સવાલ અને અરજદારોનો જવાબ

સુનાવણી દરમિયાન દિલ્હી હાઇકોર્ટે પૂછ્યું કે અરજદારો સીધા હાઇકોર્ટમાં કેમ આવ્યા. તેના જવાબમાં મહિલા અધિકારીઓ તરફથી જણાવાયું કે તેઓ સૌથી પહેલાં આર્મ્ડ ફોર્સેસ ટ્રિબ્યુનલમાં જ ગયા હતા. જોકે સમયસર સુનાવણી થઈ શકી નહોતી અને તે પહેલાં જ તેમની સામે ડિસ્ચાર્જ ઓર્ડર જારી કરી દેવાયો હતો. આ પરિસ્થિતિમાં ન્યાય મેળવવા માટે તેમને હાઇકોર્ટનો દરવાજો ખટખટાવવો પડ્યો.

પરમાનેન્ટ કમિશનની અરજી અગાઉ નામંજૂર

આ કેસમાં સામેલ મહિલા અધિકારીઓને વર્ષ 2013માં શોર્ટ સર્વિસ કમિશન હેઠળ નિયુક્તિ આપવામાં આવી હતી. તેમના જણાવ્યા મુજબ વર્ષ 2023 સુધી તેમના પરમાનેન્ટ કમિશન માટે યોગ્ય રીતે વિચારણા પણ કરવામાં આવી નહોતી. ત્યારબાદ વર્ષ 2023 અને 2024 દરમિયાન તેમની કાયમી કમિશનની અરજીઓ નામંજૂર કરવામાં આવી હતી.

સુપ્રીમ કોર્ટે અગાઉ આપેલા અંતરિમ આદેશમાં પણ સ્પષ્ટ કહ્યું હતું કે કેસ પેન્ડિંગ રહે ત્યાં સુધી મહિલા અધિકારીઓને સેવામાંથી દૂર કરવામાં નહીં આવે. તેમ છતાં ડિસ્ચાર્જ ઓર્ડર જારી થતા હવે મામલો ફરી દિલ્હી હાઇકોર્ટ સુધી પહોંચ્યો છે.

2019ની HR પોલિસી પણ વિવાદના કેન્દ્રમાં

મહિલા અધિકારીઓએ પોતાની અરજીમાં દાવો કર્યો છે કે વાયુસેનાની વર્ષ 2019ની હ્યુમન રિસોર્સ પોલિસીમાં કેટલીક એવી જોગવાઈઓ સામેલ હતી, જેના કારણે તેમના કારકિર્દી વિકાસ પર નકારાત્મક અસર પડી હતી અને પરમાનેન્ટ કમિશન મેળવવાની પ્રક્રિયામાં પણ તેમને નુકસાન થયું હતું.

આ તમામ મુદ્દાઓને ગંભીર ગણતાં દિલ્હી હાઇકોર્ટે હાલ માટે એરફોર્સના ડિસ્ચાર્જ ઓર્ડર પર રોક લગાવી છે અને કેસને સંબંધિત રોસ્ટર બેન્ચ સમક્ષ મોકલી આપ્યો છે. હવે આગામી સુનાવણી દરમિયાન કોર્ટ બંને પક્ષોની વિગતવાર દલીલો સાંભળશે અને ત્યારબાદ આગળનો નિર્ણય લેવામાં આવશે. આ કેસ માત્ર સંબંધિત મહિલા અધિકારીઓ માટે જ નહીં પરંતુ ભારતીય સશસ્ત્ર દળોમાં મહિલા અધિકારીઓને મળતા સમાન અવસર અને પરમાનેન્ટ કમિશન સંબંધિત નીતિઓ માટે પણ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યો છે.