પશ્ચિમ બંગાળમાં જનગણના કાર્ય અને આયુષ્માન ભારત યોજના શરૂ કરવા અંગે રાજકીય સ્તરે નવી હલચલ જોવા મળી રહી છે. તાજેતરમાં સુવેન્દુ અધિકારીએ રાજ્યમાં લાંબા સમયથી અટવાયેલી વસ્તી ગણતરી અને કેન્દ્ર સરકારની આરોગ્ય યોજના અમલ અંગે નિર્ણય લીધો છે. સુવેન્દુ અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે પશ્ચિમ બંગાળમાં ટૂંક સમયમાં વસ્તી ગણતરીની કામગીરી શરૂ થશે અને સાથે જ આયુષ્માન ભારત યોજના પણ અમલમાં આવશે. હાલ પશ્ચિમ બંગાળ સરકારે પોતાની ‘સ્વસ્થ્ય સાથી’ યોજના અમલમાં મૂકી છે જેના કારણે આયુષ્માન ભારત યોજના રાજ્યમાં લાગુ નથી.
વસ્તી ગણતરી
ભારતમાં વસ્તી ગણતરીની એક મહત્વપૂર્ણ પ્રક્રિયા છે જે દેશની વસ્તી, સામાજિક માળખું અને આર્થિક પરિસ્થિતિ અંગે માહિતી આપે છે. છેલ્લી વસ્તી ગણતરી 2011માં થઈ હતી અને 2021ની વસ્તી ગણતરી કોરોના મહામારીના કારણે સ્થગિત રાખવામાં આવી હતી. હવે આ પ્રક્રિયા ફરી શરૂ થશે.
પશ્ચિમ બંગાળ જેવા મોટા રાજ્યમાં જનગણનાનો ડેટા વિકાસ યોજનાઓ માટે મહત્વપૂર્ણ બની રહે છે. આંકડાઓના આધારે સરકારો નીતિઓ ઘડે છે અને વિવિધ કલ્યાણકારી યોજનાઓ અમલમાં મૂકે છે. તેથી આ પ્રક્રિયા સમયસર પૂર્ણ થવી જરૂરી માનવામાં આવે છે.
આયુષ્માન ભારત યોજના
આયુષ્માન ભારત યોજના કેન્દ્ર સરકારની મહત્વપૂર્ણ આરોગ્ય યોજના છે જેના હેઠળ ગરીબ અને નબળા વર્ગોને મફત સારવારની સુવિધા મળે છે. દેશના અનેક રાજ્યોમાં આ યોજના સફળતાપૂર્વક અમલમાં છે પરંતુ પશ્ચિમ બંગાળમાં રાજ્ય સરકારે તેને સ્વીકારી નથી.
રાજ્ય સરકારનું કહેવું છે કે તેમની ‘સ્વસ્થ્ય સાથી’ યોજના વધુ અસરકારક છે અને તેમાં રાજ્યના લોકો માટે પૂરતી સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ છે. બીજી તરફ વિપક્ષનો આક્ષેપ છે કે આયુષ્માન ભારત જેવી મોટી યોજના અમલમાં ન મુકવાથી લોકોને લાભથી વંચિત રાખવામાં આવે છે.
આ પણ વાંચો: બંગાળના CMને કેટલી મળે છે સેલરી? : મુખ્યમંત્રી બન્યા બાદ સુવેન્દુ અધિકારીને મળશે આ ખાસ સુવિધાઓ
રાજકીય તણાવ
સુવેન્દુ અધિકારીના નિવેદન બાદ રાજ્યમાં રાજકીય તણાવ વધવાની શક્યતા છે. આ મુદ્દે સત્તાધારી અને વિપક્ષ વચ્ચે ટકરાવ વધુ તીવ્ર બની શકે છે. જો કે, સત્તાવાર રીતે હજુ સુધી રાજ્ય સરકાર તરફથી કોઈ સ્પષ્ટ જાહેરાત કરવામાં આવી નથી. વિશ્લેષકો માને છે કે જો જનગણના અને આયુષ્માન ભારત યોજના બંને મુદ્દાઓ પર આગળ વધવામાં આવે તો રાજ્યમાં પ્રશાસનિક અને રાજકીય સ્તરે મોટા ફેરફારો જોવા મળી શકે છે. ખાસ કરીને આરોગ્ય ક્ષેત્રમાં નીતિગત પરિવર્તન લોકો માટે મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે.
જનતા માટે શું મહત્વ?
આ બંને મુદ્દા સીધા સામાન્ય નાગરિકોને અસર કરે છે. વસ્તી ગણતરીથી મળતી માહિતી ભવિષ્યની યોજનાઓ માટે આધાર બને છે જ્યારે આયુષ્માન ભારત જેવી યોજના ગરીબોને આરોગ્ય સુરક્ષા આપે છે. હાલની પરિસ્થિતિમાં રાજ્યના લોકોમાં ઉત્સુકતા છે કે શું ખરેખર આ બંને પ્રક્રિયાઓ શરૂ થશે કે નહીં. આગામી દિવસોમાં સરકારની સત્તાવાર જાહેરાતો પર સૌની નજર રહેશે.
