UPPSC APS 2023: સરકારી નોકરીની સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓમાં કઠિન પરિણામો સામાન્ય બાબત ગણાય છે, પરંતુ ઉત્તર પ્રદેશ જાહેર સેવા આયોગ (UPPSC)ની ઉચ્ચ ખાનગી સચિવ (APS) પરીક્ષા-2023માં જે બન્યું તે અસાધારણ છે. હજારો ઉમેદવારો પરીક્ષામાં હાજર રહ્યા હોવા છતાં એક પણ ઉમેદવાર અંતિમ તબક્કા માટે લાયક ઠરી શક્યો નથી. પરિણામે 331 મહત્વપૂર્ણ સરકારી જગ્યાઓ ખાલી જાહેર કરવાની ફરજ પડી છે.
ઉત્તર પ્રદેશ જાહેર સેવા આયોગ (UPPSC) દ્વારા ઉચ્ચ ખાનગી સચિવ (Additional Private Secretary - APS) પરીક્ષા 2023ના બીજા તબક્કાના પરિણામો જાહેર કરવામાં આવ્યા છે. પરિણામોએ ભરતી પ્રક્રિયા અને ઉમેદવારોની તૈયારી બંને અંગે ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા કર્યા છે. આ પરીક્ષામાં હાજર રહેલા 4,240 ઉમેદવારોમાંથી કોઈ પણ ઉમેદવાર નિર્ધારિત લાયકાત પૂર્ણ કરી શક્યો નથી, જેના કારણે એક પણ ઉમેદવાર ત્રીજા તબક્કા સુધી પહોંચી શક્યો નથી.
આ ભરતી પ્રક્રિયા હેઠળ કુલ 331 જગ્યાઓ ભરવાની હતી. જોકે બીજા તબક્કાની પરીક્ષામાં કોઈ ઉમેદવાર સફળ જાહેર ન થતા તમામ જગ્યાઓ હાલ ખાલી રહી ગઈ છે. સરકારી ભરતીની દૃષ્ટિએ આ એક અત્યંત દુર્લભ અને ચર્ચાસ્પદ ઘટના માનવામાં આવી રહી છે.
પ્રથમ તબક્કાથી બીજા તબક્કા સુધીની સફર
UPPSC દ્વારા જાહેર કરાયેલી માહિતી અનુસાર, APS પરીક્ષા-2023 માટે પ્રથમ તબક્કાની પરીક્ષા 7 જાન્યુઆરી, 2024ના રોજ યોજાઈ હતી. ત્યારબાદ 4 માર્ચ, 2024ના રોજ તેનું પરિણામ જાહેર કરવામાં આવ્યું હતું.
પ્રથમ તબક્કાના પરિણામમાં કુલ 5,889 ઉમેદવારોને સફળ જાહેર કરવામાં આવ્યા હતા અને તેમને પસંદગી પ્રક્રિયાના બીજા તબક્કા માટે બોલાવવામાં આવ્યા હતા. બીજા તબક્કાની પરીક્ષા 28 જૂન, 2024થી 18 જુલાઈ, 2024 દરમિયાન લખનૌ જિલ્લામાં બે સત્રોમાં યોજાઈ હતી.
આ તબક્કામાં કુલ 4,240 ઉમેદવારોએ ભાગ લીધો હતો. ભરતી પ્રક્રિયાનો આ તબક્કો ખાસ કરીને ટાઇપિંગ અને શોર્ટહેન્ડ કુશળતાની ચકાસણી માટે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે, કારણ કે APS પદની કામગીરીમાં ઝડપી અને ચોક્કસ લેખન તથા દસ્તાવેજીકરણ મુખ્ય જવાબદારી હોય છે.
80 શબ્દ પ્રતિ મિનિટની શરત બની સૌથી મોટો પડકાર
બીજા તબક્કાની પરીક્ષામાં બે મુખ્ય વિષયો સામેલ હતા:
હિન્દી શોર્ટહેન્ડ - 75 ગુણ
હિન્દી ટાઇપિંગ - 25 ગુણ
પરીક્ષાનું સૌથી મહત્વપૂર્ણ પાસું હિન્દી શોર્ટહેન્ડ હતું. ઉમેદવારો માટે પ્રતિ મિનિટ ઓછામાં ઓછા 80 શબ્દોની ઝડપ સાથે ભૂલરહિત પ્રદર્શન કરવું ફરજિયાત હતું.
જાહેર કરાયેલા પરિણામો અનુસાર કોઈપણ ઉમેદવાર આ માપદંડ પૂર્ણ કરી શક્યો નથી. એટલે કે, એક પણ ઉમેદવાર એક મિનિટમાં 80 શબ્દો નિર્ધારિત ગુણવત્તા અને ચોકસાઈ સાથે ટાઇપ કરી શક્યો નહોતો. પરિણામે કોઈ ઉમેદવારને સફળ જાહેર કરવામાં આવ્યો નથી અને ભરતી પ્રક્રિયાનો ત્રીજો તબક્કો શરૂ કરવાની જરૂર જ પડી નથી.
આ પરિણામ એ પણ દર્શાવે છે કે સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓમાં માત્ર લેખિત જ્ઞાન પૂરતું નથી, પરંતુ ટેક્નિકલ અને વ્યવહારુ કુશળતાઓ પણ એટલી જ મહત્વપૂર્ણ છે.
APS પદ માટે શા માટે મહત્વપૂર્ણ છે શોર્ટહેન્ડ અને ટાઇપિંગ?
ઉચ્ચ ખાનગી સચિવ (APS)નું પદ રાજ્ય સરકારના વિવિધ વિભાગોમાં અત્યંત જવાબદારીભર્યું માનવામાં આવે છે. આ પદ પર કાર્યરત અધિકારીઓને ઉચ્ચ સ્તરના અધિકારીઓ સાથે કામ કરવું પડે છે.
તેમની મુખ્ય જવાબદારીઓમાં બેઠકની નોંધ તૈયાર કરવી, અધિકારીઓના નિર્દેશોનું દસ્તાવેજીકરણ કરવું, સત્તાવાર પત્રવ્યવહાર સંભાળવો અને મહત્વપૂર્ણ સરકારી દસ્તાવેજોનું સંચાલન કરવું સામેલ છે.
આ કારણસર શોર્ટહેન્ડ અને ઝડપી ટાઇપિંગ જેવી કુશળતાઓ ભરતી પ્રક્રિયામાં મુખ્ય માપદંડ તરીકે રાખવામાં આવે છે. જો ઉમેદવાર જરૂરી ગતિ અને ચોકસાઈ દર્શાવી ન શકે તો કાર્યક્ષમતા પર સીધી અસર પડી શકે છે.
UPPSC APS માટે પાત્રતા માપદંડ શું છે?
UPPSC APS ભરતીમાં અરજી કરવા માટે ઉમેદવારોએ નિર્ધારિત પાત્રતા શરતો પૂર્ણ કરવી આવશ્યક છે.
ઉંમર મર્યાદા મુજબ ઉમેદવારની ઉંમર 21 વર્ષથી 40 વર્ષ વચ્ચે હોવી જોઈએ. અનામત વર્ગના ઉમેદવારોને સરકારના નિયમો મુજબ વયમર્યાદામાં છૂટછાટ આપવામાં આવે છે.
શૈક્ષણિક લાયકાતની વાત કરીએ તો ઉમેદવાર પાસે માન્ય યુનિવર્સિટીમાંથી સ્નાતક (Graduation)ની ડિગ્રી હોવી આવશ્યક છે.
તે ઉપરાંત ઉમેદવાર પાસે:
હિન્દી શોર્ટહેન્ડમાં ઓછામાં ઓછા 80 શબ્દ પ્રતિ મિનિટની ક્ષમતા
હિન્દી ટાઇપરાઇટિંગમાં 25 શબ્દ પ્રતિ મિનિટની ગતિ
કમ્પ્યુટર જ્ઞાન સંબંધિત CCC (Course on Computer Concepts) અથવા સમકક્ષ પ્રમાણપત્ર
હોવું જરૂરી ગણાય છે.
ભરતી પ્રક્રિયા અને ઉમેદવારો માટે શું સંદેશ?
આ પરિણામ માત્ર ભરતી પ્રક્રિયાનું પરિણામ નથી, પરંતુ સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓની બદલાતી માંગણીઓનું પણ પ્રતિબિંબ છે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં સરકારી ભરતીમાં ટેક્નિકલ કુશળતાઓ, ડિજિટલ જ્ઞાન અને વ્યવહારુ ક્ષમતાઓને વધુ મહત્ત્વ આપવામાં આવી રહ્યું છે.
વિશેષજ્ઞોના મતે, ઉમેદવારોએ માત્ર લેખિત પરીક્ષાની તૈયારી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાને બદલે શોર્ટહેન્ડ, ટાઇપિંગ અને કમ્પ્યુટર કુશળતાઓમાં પણ સતત પ્રેક્ટિસ કરવી જરૂરી છે. APS જેવી પોસ્ટ માટે ગતિ અને ચોકસાઈ બંને સમાન રીતે મહત્વપૂર્ણ ગણાય છે.
આ પણ વાંચો: જાણો કોણ છે એસ. રાધા ચૌહાણ? : જેઓ CBSE ના વિવાદિત સિસ્ટમની કરશે તપાસ, PMO સાથે છે સીધો સંપર્ક
સરકારી જગ્યાઓ ખાલી રહી જવી કોઈ સામાન્ય ઘટના નથી
331 સરકારી જગ્યાઓ ખાલી રહી જવી કોઈ સામાન્ય ઘટના નથી. એક તરફ રાજ્ય સરકારના વિભાગોમાં માનવબળની જરૂરિયાત છે, જ્યારે બીજી તરફ ભરતી પ્રક્રિયામાં જરૂરી લાયકાતો પૂર્ણ ન થવાને કારણે જગ્યાઓ ભરાઈ શકી નથી. આ ઘટના ભવિષ્યની ભરતી નીતિઓ, ઉમેદવારોની તૈયારીની પદ્ધતિ અને કૌશલ્ય વિકાસ કાર્યક્રમો અંગે ચર્ચાને વધુ તેજ બનાવી શકે છે.
