18 જુલાઈ ઇતિહાસમાં અનેક મહત્વપૂર્ણ ઘટનાઓ માટે યાદગાર દિવસ છે. આજના દિવસે વિશ્વભરમાં નેલ્સન મંડેલા આંતરરાષ્ટ્રીય દિવસ ઉજવવામાં આવે છે. આ દિવસ દક્ષિણ આફ્રિકાના મહાન નેતા અને નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર વિજેતા નેલ્સન મંડેલાના માનવ અધિકાર, સમાનતા અને વિશ્વ શાંતિ માટેના અસાધારણ યોગદાનને સમર્પિત છે. આ ઉપરાંત ભારતના અવકાશ ઇતિહાસમાં પણ આજનો દિવસ વિશેષ છે, કારણ કે 1980માં ભારતીય નિર્મિત SLV-3 દ્વારા રોહિણી ઉપગ્રહને સફળતાપૂર્વક ભ્રમણકક્ષામાં સ્થાપિત કરવામાં આવ્યો હતો. ચાલો જાણીએ 18 જુલાઈના દિવસે ઇતિહાસમાં બનેલી મહત્વપૂર્ણ ઘટનાઓ, જન્મજયંતિઓ અને પુણ્યતિથિઓ વિશે.
18 જુલાઈની મહત્વપૂર્ણ ઐતિહાસિક ઘટનાઓ
1947 – ભારતીય સ્વતંત્રતા અધિનિયમને બ્રિટિશ શાહી સંમતિ મળી.
1973 – અફઘાનિસ્તાનમાં રાજાશાહીનો અંત આવ્યો અને પ્રજાસત્તાકની સ્થાપના થઈ.
1980 – ભારતીય નિર્મિત SLV-3 દ્વારા રોહિણી ઉપગ્રહને સફળતાપૂર્વક ભ્રમણકક્ષામાં સ્થાપિત કરવામાં આવ્યો. આ જ દિવસે મદ્રાસથી પ્રથમ વખત રંગીન ટેલિવિઝન પ્રસારણ પણ શરૂ થયું.
1994 – બ્રાઝિલે ચોથી વખત ફિફા વર્લ્ડ કપ ફૂટબોલનો ખિતાબ જીત્યો.
1999 – વિશ્વના ઉડ્ડયન ઇતિહાસમાં સૌથી વધુ કલાક ઉડાન ભરનાર એડલોગનું અવસાન થયું. પેલેસ્ટાઈનના ઓસામા બરહામને લગભગ છ વર્ષ બાદ ઇઝરાયલે મુક્ત કર્યો.
2000 – રતુ જોસેફા ઇલોઇલોએ ફિજીના રાષ્ટ્રપતિ તરીકે શપથ લીધા.
2002 – તેલ અવીવમાં બોમ્બ વિસ્ફોટમાં છ લોકોનાં મોત થયા અને 40થી વધુ લોકો ઘાયલ થયા. આ જ દિવસે ડૉ. એ.પી.જે. અબ્દુલ કલામ ભારતના 12મા રાષ્ટ્રપતિ તરીકે ચૂંટાયા.
2003 – વાય. વેણુગોપાલ રેડ્ડી ભારતીય રિઝર્વ બેંકના નવા ગવર્નર બન્યા.
2004 – અમેરિકાએ પાકિસ્તાનનું 50 કરોડ ડોલરનું દેવું માફ કર્યું.
2005 – મનમોહન સિંહ અને જ્યોર્જ બુશ વચ્ચેની બેઠક બાદ અમેરિકાએ ભારત પરના પરમાણુ ઊર્જા અને ઉચ્ચ ટેક્નોલોજી સંબંધિત પ્રતિબંધો હટાવવાનો નિર્ણય કર્યો.
2007 – હરિત ક્રાંતિના પ્રણેતા તરીકે જાણીતા અમેરિકન કૃષિ વૈજ્ઞાનિક નોર્મન બોરલોગને કોંગ્રેસનલ ગોલ્ડ મેડલ એનાયત કરવામાં આવ્યો.
2008 – ભારતીય મૂળના લેખક સલમાન રશ્દીએ 57 મિનિટમાં એક હજાર પુસ્તકો પર હસ્તાક્ષર કરીને રેકોર્ડ બનાવ્યો.
નેલ્સન મંડેલા આંતરરાષ્ટ્રીય દિવસ કેમ ઉજવાય છે?
દર વર્ષે 18 જુલાઈએ નેલ્સન મંડેલા આંતરરાષ્ટ્રીય દિવસ ઉજવવામાં આવે છે. આ દિવસનો હેતુ નેલ્સન મંડેલાના માનવ અધિકાર, સામાજિક ન્યાય, રંગભેદ વિરોધ, લોકશાહી અને વિશ્વ શાંતિ માટેના અસાધારણ યોગદાનને સન્માન આપવાનો છે.
સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભાએ તેમના જન્મદિવસને સત્તાવાર રીતે Nelson Mandela International Day તરીકે ઉજવવાની જાહેરાત કરી હતી. નેલ્સન મંડેલાનો જન્મ 18 જુલાઈ, 1918ના રોજ દક્ષિણ આફ્રિકામાં થયો હતો. તેમણે રંગભેદ સામે લાંબો સંઘર્ષ કર્યો અને વર્ષ 1993માં નોબેલ શાંતિ પુરસ્કારથી સન્માનિત થયા હતા.
મંડેલા મહાત્મા ગાંધીના અહિંસાના સિદ્ધાંતથી ખૂબ પ્રેરિત હતા અને તેમણે પોતાના સંઘર્ષમાં અહિંસક માર્ગને મહત્વ આપ્યું હતું. વર્ષ 2013માં 95 વર્ષની વયે તેમનું અવસાન થયું હતું, પરંતુ આજે પણ તેઓ વિશ્વભરમાં શાંતિ, સમાનતા અને માનવ અધિકારોના પ્રતિક તરીકે યાદ કરવામાં આવે છે.
18 જુલાઈએ જન્મેલા પ્રખ્યાત વ્યક્તિઓ
1861 – કાદમ્બિની ગાંગુલી – ભારતની પ્રથમ મહિલા સ્નાતક અને પ્રથમ મહિલા ચિકિત્સક.
1918 – નેલ્સન મંડેલા – દક્ષિણ આફ્રિકાના ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ અને નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર વિજેતા.
1927 – મહદી હસન – વિશ્વવિખ્યાત ગઝલ ગાયક.
1931 – ભાવનમ વેંકટરામી રેડ્ડી – આંધ્ર પ્રદેશના ભૂતપૂર્વ મુખ્યમંત્રી.
1935 – જયેન્દ્ર સરસ્વતી – કાંચી કામકોટી પીઠના શંકરાચાર્ય.
1946 – રાજેશ જોશી – જાણીતા ભારતીય સાહિત્યકાર.
1970 – અશ્વિની વૈષ્ણવ – કેન્દ્રીય રેલવે, માહિતી અને પ્રસારણ તથા ઇલેક્ટ્રોનિક્સ મંત્રી.
1982 – પ્રિયંકા ચોપરા – જાણીતી અભિનેત્રી અને વૈશ્વિક કલાકાર.
1996 – સ્મૃતિ મંધાના – ભારતીય મહિલા ક્રિકેટ ટીમની સ્ટાર બેટર.
18 જુલાઈની પુણ્યતિથિઓ
1948 – પીરુ સિંહ – પરમવીર ચક્ર વિજેતા શહીદ.
1998 – અબ્દુલ હમીદ કૈસર – જાણીતા ક્રાંતિકારી.
2011 – જગદીશ પ્રસાદ – ભારતીય શાસ્ત્રીય સંગીતકાર.
2012 – રાજેશ ખન્ના – હિન્દી ફિલ્મોના પ્રથમ સુપરસ્ટાર.
2016 – મુબારક બેગમ – જાણીતી પ્લેબેક ગાયિકા.
2017 – અજીત શંકર ચૌધરી – જાણીતા કવિ, નવલકથાકાર અને વિવેચક.
2022 – પિન્દર સિંહ – ભારતીય ગઝલ અને પ્લેબેક ગાયક.
