છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી સોશિયલ મીડિયા અને કેટલીક મીડિયા રિપોર્ટ્સમાં એવો દાવો કરવામાં આવી રહ્યો હતો કે કેન્દ્ર સરકાર વિદેશ પ્રવાસ કરતા ભારતીયો પર નવો ટેક્સ અથવા સેસ લગાવવાની તૈયારી કરી રહી છે. અહેવાલોમાં જણાવાયું હતું કે વૈશ્વિક આર્થિક દબાણ અને કાચા તેલના વધતા ભાવોને ધ્યાનમાં રાખીને સરકાર આ પ્રકારનો નિર્ણય લઈ શકે છે. જોકે હવે ખુદ પ્રધાનમંત્રી Narendra Modiએ આ તમામ દાવાઓને સંપૂર્ણપણે ખોટા અને ભ્રામક ગણાવ્યા છે.
પ્રધાનમંત્રીએ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે સરકાર વિદેશ પ્રવાસ પર કોઈપણ પ્રકારનો વધારાનો ટેક્સ લગાવવાનો વિચાર કરતી નથી. તેમના નિવેદન બાદ આ મુદ્દે ચાલી રહેલી અટકળો પર પૂર્ણવિરામ લાગી ગયો છે.
?s=46&t=V3u9gSKx-pxvI2frNmWv5w
પીએમ મોદીએ સોશિયલ મીડિયા પર કર્યું ફેક્ટ ચેક
પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ શુક્રવાર રાત્રે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર વાયરલ થયેલી રિપોર્ટ્સના સ્ક્રીનશોટ શેર કરીને તેનો ઇનકાર કર્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે વિદેશ પ્રવાસ પર ટેક્સ લગાડવાની ચર્ચાઓ “સંપૂર્ણપણે બિનઆધારભૂત” છે અને સરકારની આવી કોઈ યોજના નથી.
પ્રધાનમંત્રીએ વધુમાં જણાવ્યું કે તેમની સરકારનો મુખ્ય ફોકસ સામાન્ય નાગરિકોના જીવનને વધુ સરળ બનાવવાનો છે, લોકો પર વધારાનો આર્થિક બોજ નાખવાનો નહીં. તેમણે કહ્યું કે સરકાર સતત “Ease of Living” અને “Ease of Doing Business”ને મજબૂત બનાવવાના પ્રયાસોમાં લાગી છે.
ખાસ વાત એ છે કે જે સમયે આ વિવાદ ઉછળ્યો, તે સમયે પ્રધાનમંત્રી પોતે વિદેશ પ્રવાસ પર હતા. તેથી તેમનું સીધું નિવેદન ખૂબ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યું છે.
વાયરલ રિપોર્ટ્સમાં શું દાવો કરવામાં આવ્યો હતો?
કેટલીક મીડિયા રિપોર્ટ્સમાં એવો દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે કેન્દ્ર સરકાર ઉચ્ચ સ્તરીય બેઠકમાં વિદેશ પ્રવાસ પર અસ્થાયી ટેક્સ અથવા સેસ લગાવવાના પ્રસ્તાવ પર વિચાર કરી રહી છે. અહેવાલ મુજબ આ ટેક્સનો હેતુ વૈશ્વિક યુદ્ધ જેવી પરિસ્થિતિઓ, વધતા ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ અને આયાત ખર્ચના કારણે ઉભા થયેલા આર્થિક દબાણનો સામનો કરવાનો હતો.
રિપોર્ટ્સમાં એવું પણ કહેવામાં આવ્યું હતું કે આ ટેક્સ મર્યાદિત સમય માટે લાગુ થઈ શકે છે અને લગભગ એક વર્ષ સુધી અમલમાં રહી શકે છે. જોકે નાણાં મંત્રાલય તરફથી આ મામલે કોઈ સત્તાવાર નિવેદન જાહેર કરવામાં આવ્યું નહોતું, જેના કારણે સોશિયલ મીડિયા પર ચર્ચાઓ વધુ તેજ બની ગઈ હતી.
પરંતુ બાદમાં પ્રધાનમંત્રી મોદીના નિવેદન પછી સમગ્ર મામલો સ્પષ્ટ થઈ ગયો અને આ દાવાઓને ખોટા ગણાવવામાં આવ્યા.
સરકારની પ્રાથમિકતા શું છે?
છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં કેન્દ્ર સરકારે આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રવાસને વધુ સરળ બનાવવા માટે અનેક પગલાં લીધાં છે. પાસપોર્ટ સેવાઓને ઝડપી બનાવવી, એરપોર્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો વિકાસ, નવી આંતરરાષ્ટ્રીય ફ્લાઇટ્સ અને ડિજિટલ સેવાઓનો વિસ્તાર – સરકાર સતત આ દિશામાં કામ કરી રહી છે.
વિશેષજ્ઞોનું માનવું છે કે જો વિદેશ પ્રવાસ પર વધારાનો ટેક્સ લગાડવામાં આવ્યો હોત, તો તેનો સીધો પ્રભાવ મધ્યમવર્ગીય પરિવારો, વિદ્યાર્થીઓ, બિઝનેસ ટ્રાવેલર્સ અને ટુરિઝમ ઇન્ડસ્ટ્રી પર પડી શક્યો હોત. એરલાઇન અને ટ્રાવેલ સેક્ટર પહેલાથી જ વિવિધ આર્થિક પડકારોનો સામનો કરી રહ્યા છે, ત્યારે આવા પગલાંથી પ્રવાસ ખર્ચમાં વધુ વધારો થવાની શક્યતા હતી.
તેથી પ્રધાનમંત્રીનું નિવેદન સામાન્ય મુસાફરો અને ટ્રાવેલ ઉદ્યોગ માટે રાહતરૂપ માનવામાં આવી રહ્યું છે.
આવી અફવાઓ ઝડપથી કેમ ફેલાઈ?
આજના ડિજિટલ યુગમાં ટેક્સ અને સરકારી નીતિઓ સંબંધિત સમાચાર ખૂબ જ ઝડપથી વાયરલ થઈ જાય છે. ખાસ કરીને જ્યારે વાત લોકોના સીધા ખર્ચ સાથે જોડાયેલી હોય, ત્યારે સોશિયલ મીડિયા પર ચર્ચાઓ અને અફવાઓ વધુ તેજ બની જાય છે.
વિદેશ પ્રવાસ ટેક્સની ચર્ચા પણ આવી જ રીતે ઝડપથી ફેલાઈ હતી. જોકે કોઈપણ નવા ટેક્સ અથવા નીતિ માટે સરકાર અથવા નાણાં મંત્રાલયની સત્તાવાર જાહેરાત જરૂરી હોય છે. આ મામલે આવી કોઈ સત્તાવાર જાહેરાત બહાર આવી નહોતી.
પ્રધાનમંત્રીના જાહેર નિવેદન બાદ હવે સમગ્ર સ્થિતિ સ્પષ્ટ થઈ ગઈ છે.
સંબંધિત મીડિયા સંસ્થાએ માંગી માફી
પ્રધાનમંત્રી મોદીના નિવેદન બાદ સંબંધિત મીડિયા સંસ્થાએ પોતાની રિપોર્ટ માટે માફી પણ માંગી હતી. આ ઘટનાએ ફરી એકવાર ફેક ન્યૂઝ અને અપૂર્ણ માહિતીના જોખમ અંગે ચર્ચા જગાવી છે.
વિશેષજ્ઞોનું કહેવું છે કે ટેક્સ અને આર્થિક નીતિઓ જેવા સંવેદનશીલ વિષયોમાં સત્તાવાર પુષ્ટિ વિના માહિતી શેર કરવી ગેરસમજ ઉભી કરી શકે છે અને સામાન્ય લોકોની માનસિકતા તથા બજાર પર સીધી અસર કરી શકે છે.
