Home National Parliament Monsoon Session 2026 Seven Major Bills Gujarati

ચોમાસા સત્ર માટે સરકારની મોટી તૈયારી : એકસાથે 7 મહત્વપૂર્ણ ખરડા લવાશે, વિરોધ પક્ષે પણ કસી કમર

સંસદ ભવનની છબી
Image Credit: ai
Published by: Niraj Chokshi
Last Updated: Jul 18, 2026, 01:30 AM IST

નવી દિલ્હી: સંસદનું ચોમાસુ સત્ર ટૂંક સમયમાં શરૂ થવાનું છે અને આ વખતે કેન્દ્ર સરકાર અનેક મહત્વપૂર્ણ કાયદાકીય સુધારાઓ સાથે આગળ વધવાની તૈયારીમાં છે. મળતી માહિતી મુજબ ચોમાસુ સત્ર 20 જુલાઈથી શરૂ થઈ 13 ઓગસ્ટ સુધી ચાલવાની સંભાવના છે. સરકારે સત્રનો ધારાસભાકીય કાર્યક્રમ લગભગ નક્કી કરી દીધો છે અને આ દરમિયાન કુલ સાત મહત્વપૂર્ણ ખરડાઓ રજૂ કરવાની તૈયારી કરી છે. તેમાં પાંચ નવા ખરડાઓનો સમાવેશ થાય છે, જ્યારે બે એવા ખરડાઓ છે, જે અગાઉ લોકસભામાં રજૂ થઈ ચૂક્યા છે અને હવે આગળની પ્રક્રિયા માટે ફરી ચર્ચામાં આવશે.

બીજી તરફ વિરોધ પક્ષે પણ સરકારને વિવિધ મુદ્દાઓ પર ઘેરવાની સંપૂર્ણ તૈયારી કરી છે. NEET-UG પ્રશ્નપત્ર લીક કેસ, વિવિધ ભરતી પરીક્ષાઓમાં થયેલી ગેરરીતિઓ, અયોધ્યા રામ મંદિર દાન વિવાદ, E20 ઈંધણ નીતિ તેમજ દેશની વિદેશ નીતિ જેવા મુદ્દાઓ પર સરકારને સવાલોના ઘેરામાં લેવાનો વિરોધ પક્ષનો પ્રયાસ રહેશે. આ ઉપરાંત 'વંદે માતરમ'ના અપમાન સાથે જોડાયેલા મુદ્દે પણ સંસદમાં તીવ્ર ચર્ચા થવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.

5 નવા ખરડા પર રહેશે વિશેષ ધ્યાન

ચોમાસુ સત્ર દરમિયાન સરકાર પાંચ નવા ખરડાઓ સંસદમાં રજૂ કરવાની તૈયારીમાં છે. તેમાં આવકવેરા (સંશોધન) ખરડો, 2026નો સમાવેશ થાય છે, જે તાજેતરમાં બહાર પાડવામાં આવેલા એક અધ્યાદેશના સ્થાને રજૂ કરવામાં આવશે.

આ ઉપરાંત સુપ્રીમ કોર્ટ (ન્યાયાધીશોની સંખ્યા) સંશોધન ખરડો, 2026 પણ રજૂ કરવામાં આવશે. આ ખરડાનો મુખ્ય હેતુ સુપ્રીમ કોર્ટમાં ન્યાયાધીશોની સંખ્યા 33થી વધારીને 37 કરવાની જોગવાઈને કાયદાકીય માન્યતા આપવાનો છે.

સરકાર જન્મ અને મૃત્યુ નોંધણી (સંશોધન) ખરડો, 2026 પણ રજૂ કરશે. આ ખરડામાં જન્મ અને મૃત્યુ નોંધણી સંબંધિત નિયમોને વધુ કડક અને પારદર્શક બનાવવાનો પ્રસ્તાવ છે, જેથી નોંધણી પ્રક્રિયામાં વધુ અસરકારકતા આવી શકે.

તે ઉપરાંત રાષ્ટ્રીય સન્માનના અપમાનની રોકથામ (સંશોધન) ખરડો, 2026 પણ રજૂ થવાનો છે. આ ખરડાનો હેતુ દેશના રાષ્ટ્રીય ધ્વજ, રાષ્ટ્રગીત અને અન્ય રાષ્ટ્રીય પ્રતીકોના અપમાનને રોકવા માટે 1971ના કાયદામાં જરૂરી સુધારા કરવાનો છે.

ચોમાસુ સત્રમાં રજૂ થનારો પાંચમો મહત્વપૂર્ણ ખરડો સૂક્ષ્મ, લઘુ અને મધ્યમ ઉદ્યોગ વિકાસ (સંશોધન) ખરડો, 2026 છે. આ ખરડા દ્વારા MSME ક્ષેત્ર માટે વધુ મજબૂત નીતિગત માળખું ઊભું કરવાનો અને નાના ઉદ્યોગોને વધુ અસરકારક સહાય મળી રહે તેવો પ્રયાસ કરવામાં આવશે.

આ પણ વાંચો: Meta AIનું સૌથી મોટું સેફ્ટી અપડેટ! : બાળક સેલ્ફ-હાર્મની વાત કરશે તો તરત જ માતા-પિતાને કરશે એલર્ટ

અગાઉ રજૂ થયેલા બે મહત્વપૂર્ણ ખરડાઓ ફરી ચર્ચામાં

સરકાર ચોમાસુ સત્ર દરમિયાન અગાઉથી રજૂ થયેલા બે મહત્વપૂર્ણ ખરડાઓને પણ આગળ ધપાવવાની તૈયારીમાં છે. તેમાં વિદેશી અંશદાન (વિનિયમન) સંશોધન ખરડો, 2026નો સમાવેશ થાય છે, જે 25 માર્ચ 2026ના રોજ લોકસભામાં રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો. આ ખરડાનો હેતુ વિદેશી નાણાકીય સહાય સંબંધિત વ્યવસ્થામાં વધુ પારદર્શિતા અને જવાબદારી સુનિશ્ચિત કરવાનો છે. સરકાર વિદેશી અંશદાન (વિનિયમન) અધિનિયમ, 2010 (FCRA)માં ફેરફાર કરીને વિદેશી ફંડના ઉપયોગ અને દેખરેખની વ્યવસ્થાને વધુ કડક બનાવવા માંગે છે.

બીજો મહત્વપૂર્ણ ખરડો વિકસિત ભારત શિક્ષણ અધિષ્ઠાન ખરડો, 2025 છે. આ ખરડો 15 ડિસેમ્બર 2025ના રોજ લોકસભામાં રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો અને ત્યારબાદ તેને સંસદની સંયુક્ત સમિતિને મોકલવામાં આવ્યો હતો. હવે સરકાર તેને ફરી ચર્ચા માટે આગળ લાવી શકે છે.

ઉચ્ચ શિક્ષણમાં મોટા ફેરફારોની તૈયારી

વિકસિત ભારત શિક્ષણ અધિષ્ઠાન ખરડાને ઉચ્ચ શિક્ષણ ક્ષેત્ર માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યો છે. આ ખરડા હેઠળ હાલમાં કાર્યરત યુનિવર્સિટી ગ્રાન્ટ્સ કમિશન (UGC), ઓલ ઈન્ડિયા કાઉન્સિલ ફોર ટેકનિકલ એજ્યુકેશન (AICTE) અને નેશનલ કાઉન્સિલ ફોર ટીચર એજ્યુકેશન (NCTE)ના સ્થાને એક નવી ઉચ્ચ શિક્ષણ આયોગ રચવાનો પ્રસ્તાવ છે. જોકે આ ખરડાની કલમ 15(3)(જી)ને લઈને વિવાદ ઊભો થયો છે. આ જોગવાઈ અનુસાર નવી રચાનારી સંસ્થાએ કેન્દ્ર સરકારના નિર્દેશોનું પાલન કરવું ફરજિયાત રહેશે અને જો કોઈ મુદ્દે મતભેદ ઊભો થાય તો કેન્દ્ર સરકારનો નિર્ણય અંતિમ માનવામાં આવશે. વિરોધ પક્ષ અને કેટલાક શિક્ષણવિદો આ જોગવાઈને ઉચ્ચ શિક્ષણ સંસ્થાઓની સ્વાયત્તતા સાથે જોડીને સવાલો ઉઠાવી રહ્યા છે.

આ પણ વાંચો: હવે QR કોડવાળા રેશન કાર્ડ! : ચહેરો સ્કેન થતાં જ મળશે અનાજ, ઘરે બેઠા જાણી શકશો ઘઉં-ચોખા આવ્યા કે નહીં

અન્ય મહત્વપૂર્ણ જોગવાઈઓ પર પણ રહેશે નજર

આવકવેરા (સંશોધન) ખરડો, 2026 દ્વારા તાજેતરમાં જાહેર કરાયેલા અધ્યાદેશને સંસદીય મંજૂરી આપવામાં આવશે. બીજી તરફ સુપ્રીમ કોર્ટ (ન્યાયાધીશોની સંખ્યા) સંશોધન ખરડો ન્યાયતંત્રમાં વધતા કેસોના ભારને ધ્યાનમાં રાખીને વધુ ન્યાયાધીશોની નિમણૂક માટે કાયદાકીય આધાર પૂરું પાડશે. જન્મ અને મૃત્યુ નોંધણી (સંશોધન) ખરડામાં હાલના કાયદાની કલમ 13(3)માં ફેરફાર કરીને નોંધણી પ્રક્રિયાને વધુ ચોક્કસ અને સમયબદ્ધ બનાવવાનો પ્રસ્તાવ છે. જ્યારે રાષ્ટ્રીય સન્માનના અપમાનની રોકથામ (સંશોધન) ખરડા દ્વારા દેશના રાષ્ટ્રીય પ્રતીકોના અપમાન સામેના કાયદાને વધુ અસરકારક બનાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવશે. સૂક્ષ્મ, લઘુ અને મધ્યમ ઉદ્યોગ વિકાસ (સંશોધન) ખરડો MSME ક્ષેત્રને વધુ સશક્ત બનાવવા, વ્યવસાયિક પ્રક્રિયાઓને સરળ બનાવવા અને નાના ઉદ્યોગોને વિકાસ માટે વધુ અનુકૂળ વાતાવરણ ઉપલબ્ધ કરાવવા પર કેન્દ્રિત રહેશે.

સરકાર અને વિરોધ પક્ષ વચ્ચે તીવ્ર ટક્કરની શક્યતા

આ વખતેનું ચોમાસુ સત્ર માત્ર નવા ખરડાઓ પૂરતું મર્યાદિત નહીં રહે તેવી શક્યતા છે. સરકાર પોતાના ધારાસભાકીય કાર્યક્રમને આગળ ધપાવવાનો પ્રયાસ કરશે, જ્યારે વિરોધ પક્ષ વિવિધ જાહેર હિતના મુદ્દાઓ પર સરકારને ઘેરવાની વ્યૂહરચના સાથે મેદાનમાં ઉતરશે. ખાસ કરીને NEET-UG પ્રશ્નપત્ર લીક, ભરતી પ્રક્રિયામાં ગેરરીતિઓ, અયોધ્યા રામ મંદિર દાન વિવાદ, E20 ઈંધણ નીતિ, વિદેશ નીતિ તેમજ ‘વંદે માતરમ’ સંબંધિત મુદ્દાઓને લઈને સંસદમાં ઉગ્ર ચર્ચા અને હોબાળો જોવા મળી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં ચોમાસુ સત્ર રાજકીય રીતે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને ચર્ચાસ્પદ રહેવાની સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.

joinWhatsapp ચેનલ સાથે જોડાઓ
joinJoin Now