Earthquake warning : શુક્રવારે સવારે ગુજરાતના કચ્છમાં આવેલા 4.6 ની તીવ્રતાના ભૂકંપથી કોઈ નુકસાન થયું ન હતું, પરંતુ તેમણે 24 વર્ષ પહેલાં હજારો લોકોના જીવ લેનારા વિનાશના ઘા ચોક્કસપણે ફરી તાજા કર્યા. આ તાજેતરના ભૂકંપ પછી, લગભગ બે ડઝન હળવા ભૂકંપ અને ભૂગર્ભ ગતિવિધિઓએ પણ વૈજ્ઞાનિકોનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે. ભૂગર્ભશાસ્ત્રીઓએ આ પ્રદેશમાં ત્રણ ફોલ્ટ લાઇન શોધી કાઢી છે જે હવે સક્રિય થઈ ગઈ છે, જેનાથી પહેલાથી જ ભૂકંપગ્રસ્ત કચ્છ પ્રદેશ માટે ચિંતા વધી રહી છે.
ભૂકંપના 30 કલાકની અંદર 23 આફ્ટરશોક્સ આવ્યા
એક મીડિયા અહેવાલ મુજબ, મુખ્ય ભૂકંપના 30 કલાકની અંદર 23 આફ્ટરશોક્સ (ભૂકંપ પછીના હળવા ધ્રુજારી) આવ્યા હતા. આ ધ્રુજારી શુક્રવારે સવારે 4:30 થી શનિવારે સવારે 9:45 વાગ્યાની વચ્ચે આવી હતી, જે આ પ્રદેશમાં સૌથી સક્રિય ગણાતા ઉત્તર વાગડ ફોલ્ટમાંથી ઉદ્ભવી હતી. તાજેતરના ભૂકંપના ડેટા દર્શાવે છે કે કાથરોલ ટેકરી, ગોરા ડોંગર અને ઉત્તર વાગડ ફોલ્ટ લાઇન એકસાથે સક્રિય થઈ ગઈ છે. આનાથી ભારતના સૌથી વધુ ભૂકંપ-સંભવિત પ્રદેશો વિશે ચિંતા વધી છે.
કચ્છ પહેલાથી જ 10 થી વધુ ફોલ્ટ લાઇન પર આવેલું છે, જેમાં કચ્છ મેઇનલેન્ડ ફોલ્ટ અને દક્ષિણ વાગડ ફોલ્ટનો સમાવેશ થાય છે, જે 2001 ના વિનાશક ભૂકંપ દરમિયાન ફાટી ગયું હતું (રિક્ટર સ્કેલ પર 7.7). તાજેતરમાં સુધી, મોટાભાગની ભૂકંપીય પ્રવૃત્તિ આ જાણીતા વિસ્તારોની આસપાસ કેન્દ્રિત હતી. જો કે, 2025 માં નોંધાયેલા તાજેતરના આંચકા સૂચવે છે કે તાણ નવી ફોલ્ટ સિસ્ટમ્સમાં સ્થાનાંતરિત થઈ રહ્યો છે અને ફેલાઈ રહ્યો છે.
એકસાથે ત્રણ ફોલ્ટ લાઇન સક્રિય
ભુજમાં કચ્છ યુનિવર્સિટીના ભૂ-વિજ્ઞાન વિભાગના સહાયક પ્રોફેસર ગૌરવ ચૌહાણેએ જણાવ્યું હતું કે, "નગર પારકર અને અલ્લાહ બંધ જેવી પરંપરાગત રીતે સક્રિય ફોલ્ટ લાઇન વર્ષોથી ભૂકંપ પેદા કરે છે. પરંતુ હવે ચિંતાજનક બાબત એ છે કે તાજેતરના આંચકાઓએ ઉત્તર વાગડ ફોલ્ટ પર પ્રવૃત્તિની પુષ્ટિ કરી છે, જ્યારે છેલ્લા કેટલાક મહિનામાં કાથરોલ ટેકરી અને ગોરા ડોંગર ફોલ્ટ લાઇન પર ભૂકંપ નોંધાયા છે.
