કેરળ હાઈકોર્ટે મુસ્લિમ વ્યક્તિના દ્વિતીય લગ્ન સંબંધિત મહત્વપૂર્ણ નિર્ણયમાં સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો કોઈ મુસ્લિમ પુરુષ પોતાની પ્રથમ પત્ની જીવતી હોય અને તે લગ્ન માન્ય હોય ત્યારે બીજું લગ્ન નોંધાવવા માંગે છે, તો તે પ્રક્રિયામાં પ્રથમ પત્નીની વાત સાંભળવી આવશ્યક છે. કોર્ટએ જણાવ્યું કે ભલે પ્રથમ પત્ની દ્વિતીય લગ્ન માટે સહમત ન હોય, તેમ છતાં તેની હાજરી અને અભિપ્રાય મહત્વનો છે.
આ નિર્ણય હાઈકોર્ટએ એક અરજી પર આપ્યો હતો, જેમાં એક મુસ્લિમ પુરુષ અને તેની બીજી પત્નીએ રાજ્ય સરકારને તેમનું લગ્ન નોંધણી કરવા માટે આદેશ આપવા વિનંતી કરી હતી. કોર્ટએ અરજી ફગાવી દીધી કારણ કે અરજદારે પ્રથમ પત્નીને કેસમાં પક્ષકાર તરીકે સામેલ ન કરી હતી.
ન્યાયમૂર્તિ પી.વી. કુન્હીકૃષ્ણને જણાવ્યું કે આવી પરિસ્થિતિમાં ધર્મીય પરંપરાથી વધુ બંધારણીય અધિકાર મહત્વના છે. કોર્ટના મતે, બીજી પત્ની સાથે લગ્ન નોંધાવતી વખતે પ્રથમ પત્નીની લાગણીઓની અવગણના કરવી બંધારણની આત્માને વિરુદ્ધ છે.
કોર્ટએ સ્પષ્ટ કર્યું કે મુસ્લિમ કાયદો દ્વિતીય લગ્નને કેટલીક વિશિષ્ટ પરિસ્થિતિઓમાં માન્ય ગણે છે, પરંતુ એનો અર્થ એ નથી કે પ્રથમ પત્નીને જાણ કર્યા વિના લગ્ન કરી શકાય. ન્યાયાલયે ઉમેર્યું કે પવિત્ર કુરાનમાં પણ એવી કોઈ છૂટછાટ નથી કે પુરુષ પોતાની પ્રથમ પત્નીને અંજાણમાં રાખીને બીજું લગ્ન કરી શકે.
ન્યાયમૂર્તિએ જણાવ્યું કે પ્રથમ પત્ની પણ લગ્ન નોંધણીની પ્રક્રિયામાં પોતાનો પક્ષ રજૂ કરી શકે છે. જો પ્રથમ પત્ની દ્વિતીય લગ્નને અમાન્ય ગણાવે, તો મામલો સિવિલ કોર્ટ દ્વારા નક્કી કરવામાં આવશે.
કોર્ટએ વધુમાં જણાવ્યું કે મુસ્લિમ મહિલાઓને પણ સમાન સંવૈધાનિક હકો છે અને લગ્ન સંબંધિત નિર્ણયો દરમિયાન તેમની ભાવનાઓને અવગણવામાં ન આવે. ન્યાયાલયે સ્પષ્ટ કર્યું કે મોટાભાગની મુસ્લિમ મહિલાઓ પોતાના પતિના દ્વિતીય લગ્નના પક્ષમાં ન હોય તેવા પુરાવા સ્પષ્ટ છે.
આ ચુકાદાને ધાર્મિક અને કાનૂની બંને દ્રષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ ગણવામાં આવી રહ્યો છે, કારણ કે તે મુસ્લિમ વ્યક્તિગત કાયદા અને બંધારણીય સમાનતાના સિદ્ધાંતો વચ્ચે સંતુલન સ્થાપિત કરવાનો પ્રયાસ કરે છે.
