Home National-International History Of 2 December Bhopal Gas Tragedy And National Pollution Control Day 2

આજે 2 ડિસેમ્બર : ભોપાલ ગેસ દુર્ઘટનાના 41 વર્ષ

આજે 2 ડિસેમ્બર
Play Video
Published by: Offbeat Team
| Last Updated: Dec 02, 2025, 11:44 AM IST

ડિસેમ્બર મહિનાની બીજી તારીખ ભારતના ઔદ્યોગિક ઇતિહાસમાં એક કાળો અધ્યાય માનવામાં આવે છે. વર્ષ 1984 માં આજની તારીખે મધ્ય પ્રદેશના ભોપાલમાં થયેલી ભયાનક ગેસ દુર્ઘટનાએ હજારો લોકોનો ભોગ લીધો હતો. આ માનવસર્જિત આપત્તિમાં જીવ ગુમાવનારા નિર્દોષ નાગરિકોને શ્રદ્ધાંજલિ આપવા માટે દેશભરમાં રાષ્ટ્રીય પ્રદૂષણ નિયંત્રણ દિવસ મનાવવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત આજના દિવસને વિશ્વ કમ્પ્યુટર સાક્ષરતા દિવસ અને આંતરરાષ્ટ્રીય ગુલામી પ્રથા નાબૂદી દિવસ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. ઈતિહાસના પાને આજના દિવસે અનેક મોટી ઉથલપાથલ અને મહત્વના નિર્ણયો નોંધાયેલા છે.

ભોપાલ ગેસ દુર્ઘટના અને પ્રદૂષણ નિયંત્રણ દિવસ વર્ષ 1984માં બીજી ડિસેમ્બરની મધ્યરાત્રિએ ભોપાલ શહેરમાં આવેલી યુનિયન કાર્બાઈડ નામની ફેક્ટરીમાંથી ઝેરી વાયુ લીક થયો હતો. મિથાઈલ આઈસોસાયનેટ નામના આ ઘાતક રસાયણે અનેક લોકોના જીવ લીધા હતા. સરકારી આંકડા મુજબ શરૂઆતના 72 કલાકમાં જ હજારો લોકો મૃત્યુ પામ્યા હતા અને તેની આડઅસરને કારણે પાછળથી પણ અનેક લોકોએ જીવ ગુમાવ્યા હતા. આ ઘટના વિશ્વની સૌથી મોટી ઔદ્યોગિક હોનારત ગણાય છે. પર્યાવરણ અને પ્રદૂષણ પ્રત્યે જાગૃતિ ફેલાવવા અને મૃતકોને યાદ કરવા માટે આજે રાષ્ટ્રીય પ્રદૂષણ નિયંત્રણ દિવસ ઉજવાય છે.

2 ડિસેમ્બરના રોજ બનેલી અન્ય મહત્વપૂર્ણ ઐતિહાસિક ઘટનાઓ

વર્ષ 1804 નેપોલિયન બોનાપાર્ટનો રાજ્યાભિષેક કરવામાં આવ્યો હતો અને તેઓ ફ્રાન્સના સમ્રાટ બન્યા હતા.

વર્ષ 1848 ફ્રાન્સના જોસેફ પ્રથમ ઓસ્ટ્રિયાના સમ્રાટ તરીકે ગાદી પર બેઠા હતા.

વર્ષ 1911 બ્રિટનના રાજા જ્યોર્જ પંચમ અને રાણી મેરી ભારતની મુલાકાતે આવનાર પ્રથમ બ્રિટિશ રાજવી બન્યા હતા. તેમના સ્વાગત અને આગમનની યાદમાં મુંબઈ ખાતે ગેટવે ઓફ ઇન્ડિયાનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું હતું.

વર્ષ 1942 પોંડિચેરીમાં શ્રી અરવિંદ આશ્રમ શાળાની સ્થાપના થઈ હતી જે આગળ જતા શ્રી અરવિંદ આંતરરાષ્ટ્રીય શિક્ષણ કેન્દ્ર તરીકે પ્રખ્યાત થઈ.

વર્ષ 1971 સંયુક્ત આરબ અમીરાત એટલે કે યુએઈ દ્વારા બ્રિટનથી અલગ થઈને પોતાની સ્વતંત્રતા જાહેર કરવામાં આવી હતી.

વર્ષ 1976 ફિડેલ કાસ્ટ્રો ક્યુબાના રાષ્ટ્રપતિ પદ પર બિરાજમાન થયા હતા.

વર્ષ 1989 વિશ્વનાથ પ્રતાપ સિંહ ભારતના સાતમા પ્રધાનમંત્રી બન્યા હતા.

વર્ષ 1999 ભારતમાં વીમા ક્ષેત્રે ખાનગી કંપનીઓના રોકાણને મંજૂરી આપવામાં આવી હતી.

વર્ષ 2002 પેસિફિક મહાસાગરમાં બોરા બોરા ટાપુ નજીક વિડસ્ટાર નામનું પેસેન્જર જહાજ સળગી ઉઠ્યું હતું પરંતુ તેમાંથી 219 લોકોને સલામત રીતે બચાવી લેવાયા હતા.

વર્ષ 2003 હેગ ખાતે આવેલી યુનાઈટેડ નેશન્સ વોર ક્રાઈમ કોર્ટે બોસ્નિયાના પૂર્વ લશ્કરી કમાન્ડર મોમીર નિકોલિકને નરસંહાર માટે દોષિત ઠેરવીને 27 વર્ષની જેલની સજા ફટકારી હતી.

વર્ષ 2005 પાકિસ્તાન સરકારે નફરત ફેલાવતા અને આતંકવાદને પ્રોત્સાહન આપતા સાહિત્ય પર પ્રતિબંધ મુકવા માટે કાયદો બનાવ્યો હતો.

વર્ષ 2006 ફિલિપાઈન્સમાં જ્વાળામુખી ફાટવાને કારણે સર્જાયેલી હોનારતમાં 208 લોકોના મોત થયા હતા અને 261 લોકો ઘાયલ થયા હતા.

Join WhatsappWhatsapp ચેનલ સાથે જોડાઓ
Join WhatsappJoin Now

ટ્રમ્પને ઝટકો: આતંકવાદ વિરોધી દળનાં ટોચના અધિકારીનું રાજીનામું, કહ્યું ઇઝરાઇલના દબાણમાં અમેરિકાએ યુદ્ધ શરૂ કર્યું

ટ્રમ્પને ઝટકો

રાજ્યસભામાં NDAની ‘બલ્લે-બલ્લે’, વિપક્ષની તાકાત ઘટી: જાણો- મોનસૂન સત્ર પહેલા કેવી રીતે બદલાયું ગણિત

રાજ્યસભામાં NDAની ‘બલ્લે-બલ્લે’, વિપક્ષની તાકાત ઘટી

ભવાનીપુરથી ચૂંટણી લડશે મમતા બેનર્જી...: TMCએ બંગાળ ચૂંટણી માટે 291 નામોની જાહેરાત કરી, જાણો વિગતે

ભવાનીપુરથી ચૂંટણી લડશે મમતા બેનર્જી...

બાળક દત્તક લેનારી માતાઓને પણ રજા મેળવવાનો અધિકાર: મેટરનિટી લીવ પર સુપ્રીમ કોર્ટનો મહત્વપૂર્ણ ચુકાદો

બાળક દત્તક લેનારી માતાઓને પણ રજા મેળવવાનો અધિકાર

બંગાળનો પહેલો ઓપિનિયન પોલ: શું ભાજપ મમતાના ગઢમાં ગાબડું પાડશે? જાણો જનતાનો મૂડ

બંગાળનો પહેલો ઓપિનિયન પોલ

"જો BAPSના સંતો ન હોત તો અમે જીવિત ન હોત": જાણો યુદ્ધની સ્થિતિ વચ્ચે કઈ રીતે હેમખેમ બચ્યા કુવૈતમાં ફસાયેલાં ગુજરાતીઓ

"જો BAPSના સંતો ન હોત તો અમે જીવિત ન હોત"

Rajya Sabha Election; રાજ્યસભા ચૂંટણીમાં NDAનો વિજય: બહુમતીનો આંકડો પાર; બિલ પાસ કરવામાં હવે નહીં નડે કોઈ અવરોધ

Rajya Sabha Election; રાજ્યસભા ચૂંટણીમાં NDAનો વિજય

Pakistan ની અફઘાનિસ્તાન પર સૌથી મોટી એર સ્ટ્રાઈક!: હોસ્પિટલ પર હુમલામાં 400 લોકોના મોત, 250 ઘાયલ; તાલિબાને લીધી બદલાની પ્રતિજ્ઞા

Pakistan ની અફઘાનિસ્તાન પર સૌથી મોટી એર સ્ટ્રાઈક!
Play Video

"જો ઈરાન પરમાણુ શસ્ત્રો મેળવશે તો સમગ્ર મધ્ય પૂર્વને ઉડાવી દેશે": ટ્રમ્પની કડક ચેતવણી

"જો ઈરાન પરમાણુ શસ્ત્રો મેળવશે તો સમગ્ર મધ્ય પૂર્વને ઉડાવી દેશે"

આજે 17 માર્ચ: વિશ્વ ઊંઘ દિવસ, કલ્પના ચાવલા, સાયના નેહવાલનો જન્મદિવસ

આજે 17 માર્ચ

ઈરાનના જપ્ત કરાયેલા ત્રણ ટેન્કર મુક્ત કરવાની માગ: જાણો કેમ ભારતે કર્યા છે જપ્ત

ઈરાનના જપ્ત કરાયેલા ત્રણ ટેન્કર મુક્ત કરવાની માગ

હોર્મુઝની ખાડીમાં યુદ્ધજહાજો તૈનાત કરવાના ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો પ્રસ્તાવ: વિશ્વના શક્તિશાળી દેશોનો ઝટકો

હોર્મુઝની ખાડીમાં યુદ્ધજહાજો તૈનાત કરવાના ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો પ્રસ્તાવ

LPG ટેન્કર 'શિવાલિક' મુન્દ્રા બંદરે પહોંચ્યું: સેંકડો ભારતીયોને ઈરાનથી સુરક્ષિત રીતે બહાર કાઢવામાં આવ્યા

LPG ટેન્કર 'શિવાલિક' મુન્દ્રા બંદરે પહોંચ્યું

બિહાર રાજ્યસભા ચૂંટણીમાં મહાગઠબંધનને મોટો ઝટકો: 4 ધારાસભ્યો ગાયબ! પાંચેય બેઠકો પર NDAની જીત

બિહાર રાજ્યસભા ચૂંટણીમાં મહાગઠબંધનને મોટો ઝટકો

Election Commission of India: સામાન્ય ચૂંટણીઓ અને પેટાચૂંટણીઓ માટે આદર્શ આચારસંહિતાનું કડક પાલન માટે નિર્દેશો જારી

Election Commission of India

ગજબ થયું!: રોબોટને મહિલાની છેડતી કરવા પર કર્યો અરેસ્ટ

ગજબ થયું!

આ વર્ષે તૂટશે ગરમીના તમામ રેકોર્ડ!: ભારતના આ રાજયો પર વરસશે હીટવેવનો કહેર! IMDની ચોંકાવનારી આગાહી

આ વર્ષે તૂટશે ગરમીના તમામ રેકોર્ડ!

હરીશ રાણાની નિષ્ક્રિય ઈચ્છામૃત્યુ પ્રક્રિયા શરૂ: AIIMSમાં લાઈફ સપોર્ટ ટ્યુબ દૂર કરાઈ, જાણો શું છે નિષ્ક્રિય ઈચ્છામૃત્યુ

હરીશ રાણાની નિષ્ક્રિય ઈચ્છામૃત્યુ પ્રક્રિયા શરૂ
Play Video

Tamil Nadu Election Opinion Polls: તમિલનાડુમાં સરકાર બનાવવાનું સપનું સાકાર કરવા આ અભિનેતા સાથે NDAએ મિલાવવો પડે હાથ!

Tamil Nadu Election Opinion Polls

Rajya Sabha Election 2026: રાજ્યસભાની 11 બેઠકો પર મતદાન, સાંજે આવશે પરિણામ

Rajya Sabha Election 2026