Home International History Of 2 December Bhopal Gas Tragedy And National Pollution Control Day 2

આજે 2 ડિસેમ્બર : ભોપાલ ગેસ દુર્ઘટનાના 41 વર્ષ

આજે 2 ડિસેમ્બર
Play Video
Published by: OBS Bureau
Last Updated: Dec 02, 2025, 11:44 AM IST

ડિસેમ્બર મહિનાની બીજી તારીખ ભારતના ઔદ્યોગિક ઇતિહાસમાં એક કાળો અધ્યાય માનવામાં આવે છે. વર્ષ 1984 માં આજની તારીખે મધ્ય પ્રદેશના ભોપાલમાં થયેલી ભયાનક ગેસ દુર્ઘટનાએ હજારો લોકોનો ભોગ લીધો હતો. આ માનવસર્જિત આપત્તિમાં જીવ ગુમાવનારા નિર્દોષ નાગરિકોને શ્રદ્ધાંજલિ આપવા માટે દેશભરમાં રાષ્ટ્રીય પ્રદૂષણ નિયંત્રણ દિવસ મનાવવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત આજના દિવસને વિશ્વ કમ્પ્યુટર સાક્ષરતા દિવસ અને આંતરરાષ્ટ્રીય ગુલામી પ્રથા નાબૂદી દિવસ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. ઈતિહાસના પાને આજના દિવસે અનેક મોટી ઉથલપાથલ અને મહત્વના નિર્ણયો નોંધાયેલા છે.

ભોપાલ ગેસ દુર્ઘટના અને પ્રદૂષણ નિયંત્રણ દિવસ વર્ષ 1984માં બીજી ડિસેમ્બરની મધ્યરાત્રિએ ભોપાલ શહેરમાં આવેલી યુનિયન કાર્બાઈડ નામની ફેક્ટરીમાંથી ઝેરી વાયુ લીક થયો હતો. મિથાઈલ આઈસોસાયનેટ નામના આ ઘાતક રસાયણે અનેક લોકોના જીવ લીધા હતા. સરકારી આંકડા મુજબ શરૂઆતના 72 કલાકમાં જ હજારો લોકો મૃત્યુ પામ્યા હતા અને તેની આડઅસરને કારણે પાછળથી પણ અનેક લોકોએ જીવ ગુમાવ્યા હતા. આ ઘટના વિશ્વની સૌથી મોટી ઔદ્યોગિક હોનારત ગણાય છે. પર્યાવરણ અને પ્રદૂષણ પ્રત્યે જાગૃતિ ફેલાવવા અને મૃતકોને યાદ કરવા માટે આજે રાષ્ટ્રીય પ્રદૂષણ નિયંત્રણ દિવસ ઉજવાય છે.

2 ડિસેમ્બરના રોજ બનેલી અન્ય મહત્વપૂર્ણ ઐતિહાસિક ઘટનાઓ

વર્ષ 1804 નેપોલિયન બોનાપાર્ટનો રાજ્યાભિષેક કરવામાં આવ્યો હતો અને તેઓ ફ્રાન્સના સમ્રાટ બન્યા હતા.

વર્ષ 1848 ફ્રાન્સના જોસેફ પ્રથમ ઓસ્ટ્રિયાના સમ્રાટ તરીકે ગાદી પર બેઠા હતા.

વર્ષ 1911 બ્રિટનના રાજા જ્યોર્જ પંચમ અને રાણી મેરી ભારતની મુલાકાતે આવનાર પ્રથમ બ્રિટિશ રાજવી બન્યા હતા. તેમના સ્વાગત અને આગમનની યાદમાં મુંબઈ ખાતે ગેટવે ઓફ ઇન્ડિયાનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું હતું.

વર્ષ 1942 પોંડિચેરીમાં શ્રી અરવિંદ આશ્રમ શાળાની સ્થાપના થઈ હતી જે આગળ જતા શ્રી અરવિંદ આંતરરાષ્ટ્રીય શિક્ષણ કેન્દ્ર તરીકે પ્રખ્યાત થઈ.

વર્ષ 1971 સંયુક્ત આરબ અમીરાત એટલે કે યુએઈ દ્વારા બ્રિટનથી અલગ થઈને પોતાની સ્વતંત્રતા જાહેર કરવામાં આવી હતી.

વર્ષ 1976 ફિડેલ કાસ્ટ્રો ક્યુબાના રાષ્ટ્રપતિ પદ પર બિરાજમાન થયા હતા.

વર્ષ 1989 વિશ્વનાથ પ્રતાપ સિંહ ભારતના સાતમા પ્રધાનમંત્રી બન્યા હતા.

વર્ષ 1999 ભારતમાં વીમા ક્ષેત્રે ખાનગી કંપનીઓના રોકાણને મંજૂરી આપવામાં આવી હતી.

વર્ષ 2002 પેસિફિક મહાસાગરમાં બોરા બોરા ટાપુ નજીક વિડસ્ટાર નામનું પેસેન્જર જહાજ સળગી ઉઠ્યું હતું પરંતુ તેમાંથી 219 લોકોને સલામત રીતે બચાવી લેવાયા હતા.

વર્ષ 2003 હેગ ખાતે આવેલી યુનાઈટેડ નેશન્સ વોર ક્રાઈમ કોર્ટે બોસ્નિયાના પૂર્વ લશ્કરી કમાન્ડર મોમીર નિકોલિકને નરસંહાર માટે દોષિત ઠેરવીને 27 વર્ષની જેલની સજા ફટકારી હતી.

વર્ષ 2005 પાકિસ્તાન સરકારે નફરત ફેલાવતા અને આતંકવાદને પ્રોત્સાહન આપતા સાહિત્ય પર પ્રતિબંધ મુકવા માટે કાયદો બનાવ્યો હતો.

વર્ષ 2006 ફિલિપાઈન્સમાં જ્વાળામુખી ફાટવાને કારણે સર્જાયેલી હોનારતમાં 208 લોકોના મોત થયા હતા અને 261 લોકો ઘાયલ થયા હતા.

joinWhatsapp ચેનલ સાથે જોડાઓ
joinJoin Now