18 નવેમ્બરનો દિવસ અનેક ઐતિહાસિક સિદ્ધિઓ અને દુર્ઘટનાઓનો સાક્ષી રહ્યો છે. આજથી પાંચ દાયકાથી વધુ સમય પહેલાં, વર્ષ 1972માં ભારતના વાઇલ્ડલાઇફ બોર્ડે બંગાળ વાઘને રાષ્ટ્રીય પ્રાણી તરીકે સ્વીકાર્યું હતું. વાઘો એક સમય દેશના મોટા ભાગના જંગલોમાં જોવા મળતા, પરંતુ સતત શિકાર અને વનોના નાશને કારણે હવે સી ભાગ્યે જ વિસ્તારોમાં બચ્યા છે. આ તારીખ વિશ્વ વયસ્ક દિવસ તરીકે પણ ઓળખાય છે, જેનો હેતુ વયોવૃદ્ધ નાગરિકોની જરૂરિયાતો અને અધિકારો અંગે જાગૃતિ લાવવાનો છે.
આજની જ તારીખે વર્ષ 1948માં બિહારના પટના નજીક સ્ટીમર અકસ્માતમાં લગભગ 500 લોકોનું મોત થયું હતું. વર્ષ 2013માં નાસાએ MAVEN મિશન મંગળ ગ્રહ તરફ મોકલ્યું હતું, જ્યારે 2017માં ભારતની માનુષી છિલ્લરે Miss World 2017 નો ખિતાબ જીત્યો હતો.
આજનો દિવસ વિશ્વ વયસ્ક દિવસ તરીકે પણ ઉજવાય છે. World Health Organizationના અંદાજ પ્રમાણે આજના સમયમાં 600 millionથી વધુ વયસ્ક લોકો છે અને 2035 સુધી આ આંકડો 1.2 billion થઈ શકે છે. વૃદ્ધ નાગરિકોની સંખ્યા વધતા આરોગ્ય, સામાજિક સુરક્ષા અને સંભાળ સંબંધિત પ્રશ્નો વધુ ગંભીર બની રહ્યા છે.
આજના દિવસની મહત્વપૂર્ણ ઐતિહાસિક ઘટનાઓ
1727
મહારાજા જયસિંહ દ્વિતીયએ જયપુર શહેરની સ્થાપના કરી. શહેરનું ડિઝાઇનિંગ બંગાળના પ્રસિદ્ધ આર્કિટેક્ટ વિદ્યાધર ચક્રવર્તી દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું. ભારતના પ્રથમ સુવ્યવસ્થિત પ્લાન્ડ સિટીમાં જયપુર મુખ્ય ગણાય છે.
1738
ફ્રાન્સ અને ઑસ્ટ્રિયા વચ્ચે શાંતિ કરાર પર હસ્તાક્ષર થયા. નોંધનીય છે કે આ કરારને કારણે યુરોપમાં ચાલતી Austrian Successionની પરિસ્થિતિમાં થોડો વિરામ આવ્યો હતો.
1772
પેશવા માધવરાવના અવસાન બાદ નારાયણરાવ ગાદી પર બેઠા. તેમની ઉંમર માત્ર 17 વર્ષ હતી અને પેશવા સત્તા માટેના આંતરકલહને કારણે તેઓ લાંબા સમય સત્તામાં રહી શક્યા નહોતા.
1833
હોલેન્ડ અને બેલ્જિયમ વચ્ચે જોનહોવેન સંધિ થઈ. આ સંધિ યુરોપના નકશામાં બેલ્જિયમને સ્વતંત્રતા માટે મહત્વપૂર્ણ પગલું સાબિત થઈ.
1909
અમેરિકાએ નિકારાગુઆ પર સૈન્ય કાર્યવાહી શરૂ કરી. આ દખલ Interventionist Foreign Policyનો ભાગ હતી, જેમાં અમેરિકાએ સેન્ટ્રલ અમેરિકામાં પોતાની અસર વધારી.
1918
લાતવિયાએ રશિયા સામે સ્વતંત્રતા જાહેર કરી. પ્રથમ વિશ્વયુદ્ધ પછી રશિયન શાસન નબળું પડ્યું અને બાલ્ટિક દેશોએ સ્વતંત્રતા મેળવવાની શરૂઆત કરી.
1948
બિહારના પટના પાસે સ્ટીમર 'નારાયણી' ડૂબી ગયો. અંદાજે 500 લોકો મૃત્યુ પામ્યા. ભારતના નદી માર્ગોમાં થયેલા અકસ્માતોમાં આ સૌથી મોટામાંનો એક હતો.
1951
બ્રિટિશ દળોએ ઇજિપ્તના ઇસ્માઇલિયા વિસ્તાર પર કબજો કર્યો. સુએઝ કેનલ વિસ્તાર પર કાબૂ માટે બ્રિટિશ અને ઇજિપ્ત વચ્ચે તણાવ વધી રહ્યો હતો.
1956
મોરોક્કોએ સ્વતંત્રતા મેળવી અને ફ્રેન્ચ શાસન સમાપ્ત થયું. મોરોક્કો બાદમાં અરબી રાષ્ટ્રવાદી આંદોલનનું કેન્દ્ર બન્યું.
1959
આઈએનએસ વિરાટને બ્રિટિશ રોયલ નેવીમાં સામેલ કરવામાં આવી. પાછળથી આ જ વહાણ ભારતે ખરીદી અને તે ભારતીય નૌસેનાનું સૌથી લાંબા સમય સુધી સેવા આપનાર Aircraft Carrier બન્યું.
1972
બંગાળ ટાઈગરને રાષ્ટ્રીય પ્રાણી જાહેર કરવામાં આવ્યું. તે પહેલાં દેશના ઘણા ભાગોમાં વાઘની વસ્તી ઝડપથી ઘટી રહી હતી. આ નિર્ણય બાદ સંરક્ષણ માટે મોટાં પગલા લેવામાં આવ્યા.
1994
યુએનએ પેલેસ્ટાઇનના સ્વનિર્ણયના અધિકારને માન્યતા આપી. આ ઠરાવ પેલેસ્ટાઇન રાજ્યની માન્યતા માટેનો મહત્વનો મોરચો હતો.
2002
યુએનના શસ્ત્ર નિરીક્ષકોની ટીમ હેન્સ બ્લિક્સના નેતૃત્વમાં ઇરાક પહોંચી. ઇરાકમાં Weapons of Mass Destruction હોવાના આરોપો બાદ તપાસ શરૂ થઈ હતી.
2003
આર્નોલ્ડ શ્વારઝેનેગર કેલિફોર્નિયાના ગવર્નર બન્યા. રાજકારણમાં આવવાની પહેલાં તેઓ હોલીવુડના સુપરસ્ટાર હતા.
2005
શ્રીલંકામાં મહિન્દા રાજપક્ષા રાષ્ટ્રપતિ તરીકે ચૂંટાયા. એ જ દિવસે ઇરાકમાં બૉમ્બ વિસ્ફોટમાં 44 લોકો માર્યા ગયા હતા.
2008
ભારત સરકારે global financial crisisથી અર્થતંત્રને બચાવવા માટે infrastructure પ્રોજેક્ટમાં ₹50,000 croreની મદદની જાહેરાત કરી. એ જ દિવસે નટવર સિંહને BSPમાંથી કાઢી મૂકાયા.
2013
NASAએ MAVEN અવકાશયાન મંગળ તરફ મોકલ્યું. તેનો મુખ્ય હેતુ મંગળના વાયુમંડળ અને હવામાન પરિવર્તનનું અધ્યયન કરવાનું હતું.
2017
ભારતની માનુષી છિલ્લરે Miss World 2017નો ખિતાબ જીત્યો. તેઓ આ ખિતાબ જીતનાર 6મી ભારતીય બન્યા.
વિશ્વ વયસ્ક દિવસ
દર વર્ષે 18 નવેમ્બરે વિશ્વ વયસ્ક દિવસ તરીકે ઉજવણી થાય છે. આજે વિશ્વભરમાં 600 millionથી વધુ senior citizens છે. આગામી દાયકામાં આ આંકડો બમણો થઈ શકે છે.
વયસ્ક નાગરિકોની જરૂરિયાતો, આરોગ્ય સેવા, સામાજિક સલામતી અને માનસિક સહાય માટે જાગૃતિ લાવવા આ દિવસ ઉજવાય છે.
