વર્ષ 2025માં રોકાણકારોને માલામાલ કર્યા બાદ હવે સોનાની ચમક ધીમી પડી રહી હોય તેવું જણાય છે. 2026ની શરૂઆતમાં Multi Commodity Exchange of India (MCX) પર સોનું પ્રતિ 10 ગ્રામ 1,80,779 રૂપિયાની સર્વોચ્ચ સપાટીએ પહોંચ્યા બાદ હવે તેમાં મોટું કરેક્શન જોવા મળ્યું છે. છેલ્લા એક સપ્તાહમાં જ સોનાના ભાવમાં આશરે 13.5 ટકાનો ઘટાડો નોંધાયો છે અને કિંમત ઘટીને 1,56,200 રૂપિયાના સ્તરે પહોંચી ગઈ છે. આ આકસ્મિક ઘટાડાથી બજારમાં ખળભળાટ મચી ગયો છે અને સામાન્ય લોકોમાં ચર્ચા જાગી છે કે શું સોનું ફરીથી 1 લાખ રૂપિયાના સ્તરની નીચે જશે.
આંતરરાષ્ટ્રીય બજાર અને રશિયાનું વલણ
વૈશ્વિક સ્તરે સ્પૉટ ગોલ્ડની કિંમતો 5,626 Dollar પ્રતિ ઔંસના રેકોર્ડ સ્તરથી ઘટીને 5,046.30 Dollar સુધી પહોંચી છે. બજારના વિશ્લેષકોના મતે આ ઘટાડા પાછળનું મુખ્ય કારણ રશિયાના બદલાયેલા આર્થિક તેવર છે. Bloomberg ના અહેવાલ મુજબ ક્રેમલિન હવે અમેરિકા સાથે આર્થિક સંબંધો સુધારવા અને ફરીથી US Dollar માં વેપાર કરવા માટે વિચારણા કરી રહ્યું છે. જો રશિયા જેવો મોટો દેશ ડોલર તરફ પાછો વળે તો બ્રિક્સ દેશો દ્વારા ચલાવવામાં આવતી 'ડી-ડોલરાઈઝેશન' મુહિમને મોટો ઝટકો લાગી શકે છે, જેના કારણે સુરક્ષિત રોકાણ તરીકે સોનાની માંગમાં ઘટાડો થયો છે.
શું ભાવ 1 લાખની નીચે જઈ શકે?
બજારના નિષ્ણાતોના મતે સોનાના ભાવમાં અત્યારે જે ઘટાડો જોવા મળી રહ્યો છે તે લાંબા ગાળાના ઘટાડાની શરૂઆત હોઈ શકે છે. PACE 360 ના નિષ્ણાતોના મતે જો વૈશ્વિક સેન્ટ્રલ બેંકો સોનાની ખરીદી અટકાવશે અથવા પ્રોફિટ બુકિંગ માટે ઓપન માર્કેટમાં સોનું વેચશે તો કિંમતોમાં વધુ ગાબડું પડી શકે છે. કેટલાક અંદાજ મુજબ 2027 ના અંત સુધીમાં ભારતમાં સોનાના ભાવ 90,000 થી 1,00,000 રૂપિયાની રેન્જમાં આવી શકે છે. જોકે આ પ્રક્રિયા એકસાથે નહીં પણ સમયાંતરે નાના ઉછાળા સાથે જોવા મળી શકે છે.
ડોલરની મજબૂતી અને વ્યાજ દરોની અસર
સોનાના ભાવ પર દબાણ લાવનાર અન્ય એક પરિબળ US Federal Reserve ની નીતિ છે. જો અમેરિકામાં મોંઘવારીના આંકડા ઊંચા રહેશે અને ફેડરલ રિઝર્વ વ્યાજ દરોમાં ઘટાડો કરવાનું ટાળશે તો US Dollar વધુ મજબૂત બનશે. સામાન્ય રીતે જ્યારે પણ ડોલર ઇન્ડેક્સ મજબૂત થાય છે ત્યારે સોનાની કિંમતોમાં ઘટાડો જોવા મળે છે. આ ઉપરાંત ચીનમાં રજાઓના કારણે ઓછું ટ્રેડિંગ વોલ્યુમ અને વૈશ્વિક સ્તરે રોકાણકારો દ્વારા કરવામાં આવી રહેલું નફો વસૂલવાનું વલણ પણ સોનાના ભાવને નીચે લાવી રહ્યું છે.
