8th Pay Commission Good News on Gratuity Expectation: દેશના આશરે 50 લાખ સરકારી કર્મચારીઓ અને લગભગ 69 લાખ પેન્શનર્સ 8મા પગાર પંચ (8th Pay Commission) ના અમલીકરણની રાહ જોઈ રહ્યા છે. પંચ સમક્ષ પોતાની માંગણીઓ રજૂ કરવા અને સૂચનો આપવા માટે મેમોરેન્ડમ સબમિટ કરવાની ડેડલાઈન પૂરી થઈ ગઈ છે. હવે સૌથી મોટી કવાયત શરૂ થઈ છે—તે માંગણીઓ અને સૂચનો પર વિચાર કરવાની. જસ્ટિસ રંજના પ્રકાશ દેસાઈની અધ્યક્ષતાવાળું પંચ મંથન કરીને પોતાની ભલામણો સરકારને સોંપશે. અલગ-અલગ કર્મચારી-પેન્શનર વર્ગો અને સંગઠનોએ સેલરી, પેન્શન, ફિટમેન્ટ ફેક્ટર, હેલ્થ સ્કીમ સહિતના ઘણા મુદ્દાઓ પર પોતાના સૂચનો આપ્યા છે. આમાં એક મહત્વનો મુદ્દો ગ્રેચ્યુઈટીનો પણ છે. કર્મચારી વર્ગ ઈચ્છે છે કે ગ્રેચ્યુઈટીની મહત્તમ મર્યાદા 25 લાખથી વધારીને 50 અને 75 લાખ કરવામાં આવે. પંચ આને માંગ ગણે કે સૂચન, પરંતુ જો આના પર વિચાર કરવામાં આવે તો કર્મચારીઓ માટે આ બહુ મોટા સારા સમાચાર સાબિત થઈ શકે છે.
AINPSF એટલે કે ઓલ ઈન્ડિયા એનપીએસ એમ્પ્લોઈઝ ફેડરેશનના રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ ડો. મનજીત સિંહ પટેલે જણાવ્યું હતું કે સૂચનોની ડેડલાઈન પૂરી થયા બાદ હવે પંચનું સંપૂર્ણ ધ્યાન મીટિંગ્સ કરવા અને રિપોર્ટ તૈયાર કરવા પર રહેશે. પોતાના સહયોગી સંગઠનોને સાથે રાખીને AINPSF સતત કમિશન સાથે સંપર્કમાં છે. ડો. પટેલને વિશ્વાસ છે કે 2027ના બજેટ પહેલા પંચ પોતાનો રિપોર્ટ ભારત સરકારને સોંપી દેશે અને કર્મચારીઓ-પેન્શનર્સને એપ્રિલ 2027થી તેનો લાભ મળવાનું શરૂ થઈ જશે.
કર્મચારીઓ શા માટે ગ્રેચ્યુઈટી 2 થી 3 ગણી કરવાની માંગ કરી રહ્યા છે?
કર્મચારી સંગઠનોનું કહેવું છે કે આજના સમયમાં વધતી જતી મોંઘવારી અને સારવારના ખર્ચને જોતાં જૂના નિયમો અપૂરતા છે. આવા સંજોગોમાં, આ વખતે કર્મચારીઓની એક મોટી અને મુખ્ય માંગ 'ગ્રેચ્યુઈટી'ની રકમ ત્રણ ગણી સુધી વધારવાની છે, જેથી નિવૃત્તિ (Retirement) પછી કર્મચારીઓનું ભવિષ્ય સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત થઈ શકે. પંચે તમામ પ્રસ્તાવો પર ગંભીરતાથી વિચાર કરવાનું શરૂ કરી દીધું છે. કર્મચારી સંગઠનોને આશા છે કે ગ્રેચ્યુઈટી પર પણ પંચ સકારાત્મક ભલામણ કરશે અને સરકાર પણ તેના પર યોગ્ય વિચાર કરી શકે છે.
જો કે, અહીં સરળ રીતે સમજવાનો પ્રયત્ન કરીએ કે હાલમાં કર્મચારીઓને શું મળે છે અને નવા પ્રસ્તાવોમાં કઈ માંગણીઓ મૂકવામાં આવી છે.
હાલમાં ગ્રેચ્યુઈટીનો નિયમ શું છે?
દેશમાં પ્રવર્તમાન વ્યવસ્થા હેઠળ, કોઈપણ કેન્દ્રીય સરકારી કર્મચારીને ઓછામાં ઓછી 5 વર્ષની નોકરી પૂર્ણ કર્યા પછી નિવૃત્તિ અથવા મૃત્યુની સ્થિતિમાં ગ્રેચ્યુઈટીનો લાભ મળે છે. તેનું કેલ્ક્યુલેશન આ રીતે થાય છે:
ગ્રેચ્યુઈટીની રકમ: હાલમાં મહત્તમ ગ્રેચ્યુઈટી માત્ર ₹25 લાખ જ મળી શકે છે.
કેલ્ક્યુલેશનની રીત: દર 6 મહિનાની નોકરીના બદલામાં 1 મહિનાના (મૂળ પગાર + મોંઘવારી ભથ્થું) નો ચોથો ભાગ (1/4) મળે છે.
મહત્તમ મર્યાદા: આ કુલ મળીને કર્મચારીના પગારના 16.5 ગણાથી વધુ ન હોઈ શકે.
મુકેશ અંબાણીની મોટી જાહેરાત! : Jio IPOને મળી લીલી ઝંડી, રોકાણકારોની નજર હવે લિસ્ટિંગ પર
ગ્રેચ્યુઈટી પર કર્મચારી સંગઠનોની માંગણીઓ શું છે?
અલગ-અલગ કર્મચારી સંગઠનોએ 8મા પગાર પંચ સમક્ષ ગ્રેચ્યુઈટીના નિયમો સંપૂર્ણપણે બદલવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. તમામ સંગઠનોની વાત એકસાથે ન થઈ શકે, તેથી આપણે 3 મોટા સંગઠનોની માંગ અને તેમના સૂચનોને સમજવાનો પ્રયત્ન કરીએ.
NC-JCM ની મોટી માંગ: 75 લાખની મર્યાદા
કર્મચારીઓની આ સૌથી મોટી સંસ્થાએ માંગ કરી છે કે ગ્રેચ્યુઈટીની મહત્તમ મર્યાદા 25 લાખથી સીધી ત્રણ ગણી વધારીને 75 લાખ કરવામાં આવે. આ સાથે જ, કેલ્ક્યુલેશન માટે મહિનાને 30 દિવસના બદલે 25 કાર્યકારી દિવસો (Working Days) ના આધારે ગણવામાં આવે, જેથી કર્મચારીઓને વધુ ફાયદો મળે. તેમણે 16.5 ગણાની મહત્તમ મર્યાદાને પણ સંપૂર્ણપણે હટાવવાની માંગ કરી છે.
રેલ્વે કર્મચારીઓનો પ્રસ્તાવ: 50 લાખની મર્યાદા
IRTSA એટલે કે ઇન્ડિયન રેલ્વે ટેકનિકલ સુપરવાઇઝર્સ એસોસિએશને માંગ કરી છે કે ઓછામાં ઓછી 50 લાખ રૂપિયાની મહત્તમ મર્યાદા નક્કી કરવામાં આવે. સાથે જ, જે કર્મચારીઓ દેશની સેવામાં પોતાના જીવનના 33 વર્ષ કે તેથી વધુ સમય આપે છે, તેમને 32 ગણા સુધી ગ્રેચ્યુઈટીની ચુકવણી મળવી જોઈએ.
સમયાંતરે ફેરફારની માંગ: RSCWS
સીનિયર સિટીઝન અને નિવૃત્ત કર્મચારીઓની સંસ્થા (RSCWS) એ સૂચન કર્યું છે કે ગ્રેચ્યુઈટીની મર્યાદા માત્ર એક જ વાર ન વધારવામાં આવે, પરંતુ એક એવી સિસ્ટમ બનાવવામાં આવે જેથી મોંઘવારીના હિસાબે તે આપોઆપ સમયાંતરે વધતી રહે. કર્મચારી જૂની પેન્શન યોજના (OPS) માં હોય, નવી પેન્શન યોજના (NPS) માં હોય કે પછી નવી એકીકૃત પેન્શન યોજના (UPS) માં, તમામ વરિષ્ઠોને તેનો સમાન લાભ મળવો જોઈએ.
ગ્રેચ્યુઈટી: પ્રવર્તમાન નિયમો અને માંગણીઓ
8મા પગાર પંચ પાસે કર્મચારીઓએ ગ્રેચ્યુઈટી 2 થી 3 ગણી સુધી વધારવાની માંગ કરી છે.
નિયમ | હાલમાં શું મળે છે | નવી માંગ શું છે |
મહત્તમ ગ્રેચ્યુઈટી | ₹25 લાખ | ₹50 લાખથી ₹75 લાખ સુધી |
કેલ્ક્યુલેશનનો આધાર | 30 દિવસનો મહિનો | 25 કાર્યકારી દિવસોનો મહિનો |
કેલ્ક્યુલેશન રેટ | પગારનો 1/4 ભાગ | પગારનો 1/3 થી 1/2 ભાગ |
કર્મચારીઓની તો લોટરી લાગી જશે!
જો 8મું પગાર પંચ આ ભલામણોને મંજૂર રાખે છે, તો સરકારી કર્મચારીઓ માટે આ એક ઐતિહાસિક નિર્ણય હશે. આનાથી માત્ર નિવૃત્ત થતા વડીલોને લાંબી ઉંમર અને વધતા મેડિકલ ખર્ચને પહોંચી વળવા માટે મોટી આર્થિક મદદ જ નહીં મળે, પરંતુ હાલમાં નોકરી કરી રહેલા કર્મચારીઓનું મનોબળ પણ વધશે.
Gold Silver Price Today : સોના-ચાંદીના ભાવમાં ભારે કડાકો, જાણો આજનો લેટેસ્ટ દર
અત્યારે આ માત્ર સંગઠનોની માંગણીઓ છે. હવે દડો 8મા પગાર પંચના કોર્ટમાં છે. પંચે સરકારની તિજોરી અને બજેટને ધ્યાનમાં રાખીને આ માંગણીઓ પર અંતિમ નિર્ણય લેવાનો છે. એવી આશા રાખવામાં આવી રહી છે કે આ વખતે ગ્રેચ્યુઈટીના નિયમોમાં મોટો અને સકારાત્મક બદલાવ જોવા મળી શકે છે.
