_5e89bb74-254e-477f-bbcc-7b17e5710317.jpg)
Spain US F35 Deal: અમેરિકાને વધુ એક મોટો ઝટકો લાગ્યો છે. યુએસમો સૌથી આધુનિક અને મોંઘા F-35 ફાઇટર પ્લેનના ખરીદદારો સતત ઘટી રહ્યા છે તેમજ નાટોના વિશ્વસનીય સાથી સ્પેને પણ આ વિમાનો ખરીદવાની યોજના મુલતવી રાખી છે. અમેરિકન કંપની લોકહીડ માર્ટિનના F-35 વિમાનનો સોદો રદ કરવામાં આવ્યો છે. આ સમાચાર અમેરિકા માટે મોટો ઝટકો છે, કારણ કે F-35ને વિશ્વનું સૌથી અદ્યતન ફાઇટર પ્લેન માનવામાં આવે છે, પરંતુ હવે તેના ખરીદદારોનો અભાવ સ્પષ્ટપણે દેખાઈ રહ્યો છે. સ્પેને 2023માં તેના સંરક્ષણ બજેટમાં નવા ફાઇટર પ્લેન માટે લગભગ $7.24 બિલિયનની જોગવાઈ કરી હતી.
ટેરિફ ધમકીનો જવાબ
એવું માનવામાં આવતું હતું કે આ રકમનો ઉપયોગ F-35 જેવા હાઇ-ટેક એરક્રાફ્ટ ખરીદવા માટે કરવામાં આવશે. પરંતુ આ વર્ષે સંરક્ષણ ક્ષેત્ર માટે મળેલા વધારાના 10.5 બિલિયન યુરો યુરોપમાં ખર્ચ કરવાની સ્પેનની યોજનાએ જ સમગ્ર ચિત્ર બદલી નાખ્યું. સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું કે તે અમેરિકન એરક્રાફ્ટને બદલે યુરોપિયન સંરક્ષણ સાધનો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે. આ નિર્ણયથી અમેરિકાની આશાઓ પર પાણી ફરી ગયું. સ્પેનના સમાજવાદી વડા પ્રધાન પેડ્રો સાંચેઝે આ વર્ષની શરૂઆતમાં સંરક્ષણ ખર્ચ વધારીને નાટોના 2% GDP લક્ષ્યને પૂર્ણ કરવાનું વચન આપ્યું હતું. પરંતુ જૂનમાં નાટો સમિટમાં, તેમણે ખર્ચ 5% સુધી વધારવાનો સ્પષ્ટ ઇનકાર કર્યો હતો. આનાથી યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ગુસ્સે ભરાયા. ટ્રમ્પે સ્પેનને ચેતવણી આપી હતી કે જો તે સંરક્ષણ ખર્ચ નહીં વધારશે, તો તેના માલ પર વધારાની ડ્યુટી લાદવામાં આવશે. ટ્રમ્પની ધમકીએ સ્પેનના નિર્ણયને વધુ મજબૂત બનાવ્યો.
તકનીકી ખામીઓને કારણે F-35 પહેલાથી જ ટીકા હેઠળ
સ્પેનના આ પગલાથી માત્ર અમેરિકા જ નહીં, પરંતુ લોકહીડ માર્ટિન માટે પણ સમસ્યાઓ ઊભી થઈ રહી છે. તાજેતરમાં અમેરિકામાં એક ફાઇટર જેટ ક્રેશ થયું હતું. બીજી તરફ, બ્રિટિશ નૌકાદળનું F-35 એક મહિનાથી વધુ સમય સુધી ભારતમાં તૈનાત રહ્યું. હવે નાટો સાથીઓ તેનાથી પીઠ ફેરવી રહ્યા છે, જે અમેરિકાની વિશ્વસનીયતા પર પ્રશ્નો ઉભા કરી રહ્યા છે. સ્પેનના સંરક્ષણ મંત્રાલય અને લોકહીડ માર્ટિને આ મુદ્દા પર કોઈ ટિપ્પણી કરી નથી.
