દિલ્હીમાં 21 જુલાઈએ ખેડૂતોની વિશાળ મહાપંચાયત યોજાવાની છે. 'દેશ બચાવો મોરચા'ના આહ્વાન પર યોજાનારી આ મહાપંચાયત દિલ્હીના કિસાન ઘાટ ખાતે યોજાશે. આયોજકોનો દાવો છે કે દેશભરના અંદાજે 550 ખેડૂત સંગઠનો અને વિવિધ સામાજિક મંચો તેમાં ભાગ લેશે. આંદોલન દરમિયાન ખેડૂતો કેન્દ્ર સરકાર સમક્ષ અનેક મહત્વપૂર્ણ માંગણીઓ રજૂ કરશે, જેમાં લઘુત્તમ ટેકાના ભાવ (MSP)ને કાનૂની ગેરંટી આપવાથી લઈને કૃષિ લોન માફી સુધીના મુદ્દાઓ સામેલ છે.
ખેડૂતો શા માટે કરી રહ્યા છે વિરોધ?
ખેડૂતોનું કહેવું છે કે અમેરિકા સાથે સંભવિત વેપાર કરારથી નાના ખેડૂતો, કૃષિ મજૂરો અને ડેરી ઉદ્યોગને નુકસાન થઈ શકે છે. તેમના મતે આવા કરારથી કૃષિ ક્ષેત્રમાં સ્પર્ધા વધશે અને સ્થાનિક ઉત્પાદકો પર નકારાત્મક અસર પડી શકે છે. આ કારણે તેઓ સરકારને આ પ્રકારની વેપાર વ્યવસ્થા પર પુનર્વિચાર કરવાની માંગ કરી રહ્યા છે.
ખેડૂતોની બીજી મુખ્ય માંગ એ છે કે સ્વામીનાથન આયોગની ભલામણો અનુસાર તમામ પાક માટે લઘુત્તમ ટેકાના ભાવ (MSP)ને કાનૂની ગેરંટી આપવામાં આવે. સાથે જ ખેડૂતો કૃષિ લોન માફી, ખેતી ખર્ચમાં રાહત અને કૃષિ ક્ષેત્રને વધુ સુરક્ષા આપતી નીતિઓની પણ માંગ કરી રહ્યા છે.
હરિયાણામાં પોલીસની કાર્યવાહી
ખેડૂતોના દિલ્હી કૂચના એલાન બાદ હરિયાણા પોલીસે સુરક્ષા વ્યવસ્થા કડક બનાવી છે. રવિવારે કુરુક્ષેત્રના પેહોવાથી ભારતીય કિસાન યુનિયન (ચઢૂની)ના અધ્યક્ષ ગુરનામ સિંહ ચઢૂની અને તેમના કેટલાક સાથીઓને પોલીસ દ્વારા કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યા હતા.
આ કાર્યવાહી સામે ખેડૂતોમાં ભારે રોષ જોવા મળ્યો હતો. વિરોધ સ્વરૂપે યમુનાનગર, અંબાલા અને સોનીપતમાં અનેક ટોલ પ્લાઝા અને રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો પર ખેડૂતો દ્વારા ચક્કાજામ કરવામાં આવ્યો હતો. પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને રાજ્યમાં પોલીસ બંદોબસ્ત પણ વધારી દેવામાં આવ્યો છે.
અનેક રાજ્યોમાંથી ખેડૂતોનું દિલ્હી કૂચ
પંજાબ, હરિયાણા અને ઉત્તર પ્રદેશ સહિત અનેક રાજ્યોમાંથી ખેડૂતો દિલ્હીની તરફ રવાના થઈ ચૂક્યા હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. હરિયાણામાં કેટલાક મોટા ખેડૂત નેતાઓને તેમના નિવાસસ્થાને જ નજરકેદ કરવામાં આવ્યા હોવાના અહેવાલો પણ સામે આવ્યા છે.
હરિયાણાના ખેડૂતો દ્વારા વહેલી સવારે દિલ્હી કૂચ કરવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. જોકે રાજ્ય પોલીસ દ્વારા તેમને દિલ્હી તરફ આગળ વધતા રોકવા માટે વિવિધ સ્થળોએ બેરિકેડિંગ અને સુરક્ષા વ્યવસ્થા ગોઠવવામાં આવી છે.
શંભુ બોર્ડર પર તણાવની સ્થિતિ
પંજાબમાંથી પણ ખેડૂતોના મોટા જૂથો દિલ્હી તરફ આગળ વધી રહ્યા છે. માહિતી અનુસાર ખેડૂતો અમૃતસરથી રવાના થયા બાદ ફતેહગઢ સાહિબ ખાતે રોકાશે અને ત્યારબાદ શંભુ બોર્ડર મારફતે હરિયાણામાં પ્રવેશ કરવાનો પ્રયાસ કરશે.
બીજી તરફ હરિયાણા પોલીસે શંભુ બોર્ડર પર ભારે બેરિકેડિંગ કરી છે અને ખેડૂતોને ત્યાં જ રોકવાની તૈયારી કરી છે. આવી સ્થિતિમાં ખેડૂતો અને પોલીસ વચ્ચે ફરી એકવાર સામસામેની સ્થિતિ સર્જાય તેવી શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
ખેડૂતોની મુખ્ય માંગણીઓ શું છે?
આ મહાપંચાયત દરમિયાન ખેડૂતો સરકાર સમક્ષ કેટલીક મુખ્ય માંગણીઓ રજૂ કરશે.
અમેરિકા સાથેના પ્રસ્તાવિત વેપાર કરાર પર પુનર્વિચાર અથવા તેને રદ કરવાની માંગ.
સ્વામીનાથન આયોગની ભલામણ મુજબ તમામ પાક માટે MSPને કાનૂની ગેરંટી.
ખેડૂતોની કૃષિ લોન માફી.
નાના ખેડૂતો અને ડેરી ક્ષેત્રના હિતોની સુરક્ષા.
કૃષિ ક્ષેત્ર માટે વધુ અસરકારક નીતિઓ અને સહાય.
