દુનિયાભરમાં વિમાનોના ઇમરજન્સી લેન્ડિંગના કિસ્સાઓ સતત વધી રહ્યા છે. ક્યારેક ટેકનિકલ ખામી, ક્યારેક હવામાન અને ક્યારેક રનવે પર ખલેલ, આ કારણોસર, લેન્ડિંગ દરમિયાન જીવ જોખમમાં મુકાય છે. આવી સ્થિતિમાં, ચીની વૈજ્ઞાનિકોએ એક એવી ટેકનોલોજી વિકસાવી છે જે આ અકસ્માતોને ઘણી હદ સુધી ટાળી શકે છે.
ચીનની ચાઇના બિલ્ડીંગ મટિરિયલ્સ એકેડેમી (CBMA) અને સિવિલ એવિએશન સાયન્સ એન્ડ ટેકનોલોજી એકેડેમીએ સંયુક્ત રીતે એક અનોખું માર્શમેલો કોંક્રિટ તૈયાર કર્યું છે. નામથી જ ખબર પડે છે કે, આ કોંક્રિટ સામાન્ય કોંક્રિટ જેવું નથી, પરંતુ હલકું, નરમ અને આઘાત શોષક છે.
આ માર્શમેલો કોંક્રિટ કેવી છે?
આ એક ખાસ પ્રકારનું ફોમ-કોંક્રિટ છે, જેમાં 80% ફક્ત હવા છે, એટલે કે, તેની ઘનતા ખૂબ ઓછી છે. પ્રતિ ઘન મીટર માત્ર 200 કિલો. તે સામાન્ય કોંક્રિટ કરતા 10 ગણું હળવું છે. પરંતુ તેની ખાસિયત એ છે કે જ્યારે 100 ટનનું વિમાન જેવી ભારે વસ્તુ તેની સાથે અથડાય છે, ત્યારે તે મોટો આંચકો આપ્યા વિના ધીમે ધીમે તેની ગતિને કચડી નાખે છે અને રોકી દે છે.
ભારે નુકસાન વિના ઇમરજન્સી લેન્ડિંગ થશે
આંતરરાષ્ટ્રીય નિયમો અનુસાર, દરેક રનવે પછી ઓછામાં ઓછા 90 મીટરનો સલામતી ક્ષેત્ર જરૂરી છે. અત્યાર સુધી, આમાં માટી, ઘાસ અથવા પાણી જેવા કુદરતી પગલાંનો ઉપયોગ થતો હતો. પરંતુ આમાં પણ જોખમો છે. જેમ પાણી થીજી જાય છે, પ્રાણીઓ આવે છે, હવામાન અનુસાર માટી નબળી પડી જાય છે. હવે ચીને રનવેના છેલ્લા ભાગ પર આ 'માર્શમેલો કોંક્રિટ' લગાવવાનું શરૂ કર્યું છે જેથી લેન્ડિંગ દરમિયાન વિમાન લપસી જાય તો પણ તે ધીમે ધીમે અટકી શકે. આગ, વિસ્ફોટ કે ભારે નુકસાન વિના.
આ હલકું પણ મજબૂત કોંક્રિટ કેવી રીતે તૈયાર કરવામાં આવે છે?
આ કોંક્રિટની મજબૂતાઈ વધારે નથી પણ ખૂબ સંતુલિત છે. સામાન્ય રીતે કોંક્રિટ જેટલું મજબૂત માનવામાં આવે છે તેટલું સારું, પરંતુ અહીં તે વિપરીત છે - તાકાત ઓછી હોવી જોઈએ પરંતુ નિયંત્રિત હોવી જોઈએ, જેથી તે અસર પર ધીમે ધીમે તૂટી જાય. આ ફોમ કોંક્રિટ તૈયાર કરવા માટે, વૈજ્ઞાનિકોએ તેને પરપોટાથી ભરી દીધું. આ પરપોટાને મજબૂત કરવા માટે રોઝિન આધારિત એર એજન્ટનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો, જે પરપોટાની દિવાલને ઢાલ જેવી બનાવે છે.
નાના એરપોર્ટ માટે પણ ફાયદાકારક
વિશ્વભરમાં ઉપયોગમાં લેવાતા વિકલ્પો ખૂબ ખર્ચાળ છે અને કેટલાક સમય જતાં પાવડરમાં ફેરવાઈ જાય છે. પરંતુ આ ચીની ટેકનોલોજી સસ્તી, ટકાઉ અને સરળતાથી ઉપલબ્ધ સિમેન્ટથી બનેલી છે. આ જ કારણ છે કે તે નાના અને મધ્યમ એરપોર્ટ માટે પણ આર્થિક છે. આ ટેકનોલોજી હાલમાં ચીનના 14 એરપોર્ટ પર સ્થાપિત કરવામાં આવી છે. તિબેટના નિંગચી એરપોર્ટ પરથી પ્રાપ્ત માહિતી અનુસાર, એક વર્ષ પછી પણ, આ કોંક્રિટની મજબૂતાઈમાં માત્ર 3% ઘટાડો થયો છે. જ્યારે ડિઝાઇન મુજબ 10% સુધીનો ઘટાડો સ્વીકાર્ય માનવામાં આવે છે.
