છત્તીસગઢમાંથી સામે આવેલા એક વીડિયોએ સોશિયલ મીડિયા પર ભારે ચર્ચા જગાવી છે. વીડિયોમાં એક મહિલા પોતાની 90 વર્ષની વૃદ્ધ સાસુને પીઠ પર બેસાડી જંગલ, પથરીલા રસ્તા અને નાળા પાર કરતી નજરે પડે છે. લગભગ 9 કિલોમીટરનો આ મુશ્કેલ સફર માત્ર ₹1500ની પેન્શન મેળવવા માટે કરવામાં આવ્યો હતો. આ દૃશ્યે માત્ર લોકોને ભાવુક જ નથી બનાવ્યા પરંતુ ગ્રામિણ વિસ્તારોમાં મૂળભૂત સરકારી સુવિધાઓની હકીકત પર પણ ગંભીર સવાલો ઉભા કર્યા છે.
જંગલના રસ્તાઓમાંથી પસાર થતો મુશ્કેલ સફર
આ ઘટના છત્તીસગઢના સરગુજા જિલ્લાના મૈનપાટ વિસ્તારની હોવાનું જણાવવામાં આવી રહ્યું છે. સ્થાનિક લોકો મુજબ સુખમનિયા બાઈ નામની મહિલાએ પોતાની વૃદ્ધ સાસુને પીઠ પર બેસાડી બેંક સુધી પહોંચાડવા માટે લગભગ 9 કિલોમીટરનો રસ્તો પગપાળા પસાર કર્યો. વિસ્તારમાં યોગ્ય પરિવહનની સુવિધા ન હોવાના કારણે ગામના લોકોને રોજિંદી જરૂરિયાતો માટે પણ લાંબા અંતર સુધી ચાલવું પડે છે. રસ્તામાં જંગલ, ઊબડખાબડ માર્ગો અને નાના નાળાઓ પાર કરવા પડે છે. વીડિયોમાં દેખાતી મહિલા ભારે ગરમી વચ્ચે ધીમે ધીમે આગળ વધતી જોવા મળે છે. આ દૃશ્યે ઘણા લોકોને જૂની લોકકથાઓની યાદ અપાવી દીધી હતી.
પેન્શન મેળવવા માટે ફરજિયાત હાજરી
સ્થાનિક લોકોના જણાવ્યા મુજબ વૃદ્ધ મહિલાને પેન્શનની રકમ મેળવવા માટે બેંકમાં વ્યક્તિગત રીતે હાજર રહેવું ફરજિયાત છે. Fingerprint અથવા ઓળખની પુષ્ટિ વગર પેન્શન જારી થતી નથી. આ કારણે પરિવારને દર વખત આ જ પ્રકારનો કઠિન સફર કરવો પડે છે. જણાવવામાં આવે છે કે સુખમનિયા બાઈ ઘણા મહિનાઓથી આ રીતે પોતાની સાસુને લઈ જઈ રહી છે. વીડિયોમાં એક વ્યક્તિ મહિલાને પૂછે છે કે તે વૃદ્ધ સાસુને પીઠ પર લઈ આટલું લાંબું અંતર કેમ કાપી રહી છે. તેના જવાબમાં મહિલા કહે છે કે “બેંકમાં લઈ જશો ત્યારે જ પેન્શન મળશે.”
માત્ર ₹1500 માટે કરવો પડે છે આ સંઘર્ષ
મહિલા વીડિયોમાં કહે છે કે તેમના પરિવારને પેન્શન રૂપે અંદાજે ₹1500 મળે છે. ક્યારેક આ રકમ ઘણા મહિનાની એકસાથે આપવામાં આવે છે. પરંતુ તે રકમ મેળવવા માટે પરિવારને ભારે મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડે છે. મહિલા જણાવે છે કે પહેલાં પેન્શન ગામ સ્તરે જ સરળતાથી મળી જતી હતી, પરંતુ હવે તે વ્યવસ્થા યોગ્ય રીતે કામ કરતી નથી. આ કારણે વૃદ્ધ અને ગરીબ પરિવારોને પોતાના હક્કના પૈસા મેળવવા માટે પણ કઠિન મુસાફરી કરવી પડી રહી છે.
સોશિયલ મીડિયા પર લોકોનો ગુસ્સો
વીડિયો વાયરલ થયા બાદ સોશિયલ મીડિયા પર લોકોની તીવ્ર પ્રતિક્રિયાઓ સામે આવી રહી છે. ઘણા યુઝર્સે સરકારની “Digital India” અને “Doorstep Services” જેવી યોજનાઓ પર સવાલો ઉઠાવ્યા છે.
લોકો પૂછે છે કે જ્યારે ટેક્નોલોજી અને ઓનલાઈન સેવાઓની વાત કરવામાં આવે છે ત્યારે દૂરદરાજના વિસ્તારોમાં રહેતા વૃદ્ધ લોકોને હજુ પણ ઓળખની પુષ્ટિ માટે આટલો લાંબો અને જોખમી સફર કેમ કરવો પડે છે? ઘણા લોકોએ આ ઘટનાને ગ્રામિણ ભારત અને શહેરોની સુવિધાઓ વચ્ચેનો મોટો તફાવત ગણાવ્યો છે.
આદિવાસી વિસ્તારોની વાસ્તવિકતા ફરી આવી સામે
આ ઘટના ફરી એકવાર દર્શાવે છે કે દેશના ઘણા આદિવાસી અને જંગલ વિસ્તારોમાં આજે પણ મૂળભૂત સુવિધાઓનો અભાવ છે. ખરાબ રસ્તાઓ, પરિવહનની અછત, બેંકિંગ સુવિધાઓ સુધી મર્યાદિત પહોંચ અને નબળું ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર લોકો માટે મોટી મુશ્કેલી બની રહ્યું છે. વિશેષ કરીને વૃદ્ધો અને બિમાર લોકો માટે આવી પરિસ્થિતિ વધુ કઠિન બની જાય છે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આવા વિસ્તારોમાં Mobile Banking, Doorstep Verification અને સ્થાનિક સ્તરે પેન્શન વિતરણ જેવી વ્યવસ્થાઓને વધુ મજબૂત બનાવવાની જરૂર છે.
માનવતા અને પરિવારના સંબંધની પણ થઈ પ્રશંસા
જ્યાં એક તરફ લોકો સિસ્ટમ પર સવાલ ઉઠાવી રહ્યા છે, ત્યાં બીજી તરફ ઘણા લોકો મહિલાની સમર્પણભાવના અને પરિવાર પ્રત્યેની જવાબદારીની પ્રશંસા પણ કરી રહ્યા છે. 90 વર્ષની સાસુને પીઠ પર લઈ જંગલમાંથી પસાર થતી મહિલાનું દૃશ્ય ઘણા લોકો માટે ભાવુક બનાવી દેનારું રહ્યું. સોશિયલ મીડિયા પર ઘણા લોકોએ લખ્યું કે આ ઘટના માત્ર ગરીબીની નહીં પરંતુ પરિવારના મજબૂત સંબંધ અને જવાબદારીની પણ કહાની છે.
