Ahmedabad News: અમદાવાદ શહેરમાં મેટ્રો રેલ નેટવર્કના વિસ્તરણની દિશામાં વધુ એક મહત્વપૂર્ણ પગલું ભરવામાં આવ્યું છે. ગુજરાત મેટ્રો રેલ કોર્પોરેશન (GMRC)એ અમદાવાદ મેટ્રો ફેઝ-3B હેઠળ પ્રસ્તાવિત નવા એલિવેટેડ કોરિડોર માટે જિયોટેકનિકલ તપાસ (Geotechnical Investigation) હાથ ધરવા ટેન્ડર જાહેર કર્યું છે. મેટ્રો પ્રોજેક્ટના અમલીકરણ પહેલાં જમીનની ભૌગોલિક અને એન્જિનિયરિંગ દૃષ્ટિએ યોગ્યતા જાણવા માટે કરવામાં આવતી આ તપાસ સમગ્ર પ્રોજેક્ટના સૌથી મહત્વપૂર્ણ પ્રારંભિક તબક્કાઓમાંની એક માનવામાં આવે છે. જાહેર કરાયેલા ટેન્ડર મુજબ, કેનાલ રોડથી બદરાબાદ ડેડ એન્ડ સુધીના આશરે 12.576 કિલોમીટર લાંબા એલિવેટેડ મેટ્રો કોરિડોર માટે જમીનની વૈજ્ઞાનિક તપાસ કરવામાં આવશે. આ કામગીરીનો અંદાજિત ખર્ચ રૂ. 1.46 કરોડ રાખવામાં આવ્યો છે. ટેન્ડર માટે રસ ધરાવતી એજન્સીઓ 23 જુલાઈ, 2026 સુધી પોતાની બોલી સબમિટ કરી શકશે, જ્યારે પસંદગી પામનાર એજન્સીને સમગ્ર તપાસનું કામ ચાર મહિનામાં પૂર્ણ કરવાનો સમય આપવામાં આવશે.
મેટ્રોના પાયા માટે મહત્વપૂર્ણ તબક્કો
જિયોટેકનિકલ તપાસનો મુખ્ય હેતુ પ્રસ્તાવિત રૂટની ભૂગર્ભ સ્થિતિનું વિગતવાર મૂલ્યાંકન કરવાનો છે. કોઈપણ મોટા ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટમાં પિલર, સ્ટેશન, વાયાડક્ટ અને અન્ય સિવિલ માળખાંની ડિઝાઇન તૈયાર કરતાં પહેલાં જમીનની ક્ષમતા અને ગુણવત્તા અંગે ચોક્કસ માહિતી ઉપલબ્ધ હોવી જરૂરી બને છે. આ જ માહિતીના આધારે ઇજનેરો સુરક્ષિત અને લાંબા ગાળે ટકાઉ ફાઉન્ડેશન ડિઝાઇન તૈયાર કરે છે. આ તપાસ દરમિયાન વિવિધ સ્થળોએ બોરહોલ ડ્રિલિંગ કરવામાં આવશે. ત્યારબાદ માટી અને ખડકના નમૂનાઓ એકત્રિત કરીને સ્થળ પર તેમજ આધુનિક પ્રયોગશાળામાં તેમની તપાસ કરવામાં આવશે. આ પ્રક્રિયા દ્વારા જમીનની રચના, વિવિધ સ્તરો, ભૂગર્ભ જળસ્તર, માટીની ભારવહન ક્ષમતા (Bearing Capacity), ખડકની ગુણવત્તા અને અન્ય જરૂરી એન્જિનિયરિંગ પરિમાણો અંગે વિગતવાર માહિતી મેળવવામાં આવશે. આ તમામ અભ્યાસ બાદ તૈયાર થનારા જિયોટેકનિકલ રિપોર્ટમાં મેટ્રોના પિલર, સ્ટેશન બિલ્ડિંગ, ફાઉન્ડેશન અને અન્ય માળખાઓ માટે યોગ્ય પ્રકારની ડિઝાઇન અને બાંધકામ પદ્ધતિ અંગે ભલામણો કરવામાં આવશે. આ રિપોર્ટ આગામી સિવિલ વર્ક્સ માટે આધારરૂપ દસ્તાવેજ તરીકે ઉપયોગમાં લેવાશે.
આ પણ વાંચો: અમરેલી LCBનો મોટો સપાટો : ગુપ્ત ખાનાવાળી ઈકો કારમાંથી વિદેશી દારૂ ઝડપાયો, ₹2.64 લાખનો મુદ્દામાલ જપ્ત
ડિઝાઇન વધુ સુરક્ષિત અને ખર્ચ અસરકારક બનશે
નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ, જિયોટેકનિકલ તપાસ માત્ર ટેક્નિકલ પ્રક્રિયા નથી, પરંતુ સમગ્ર પ્રોજેક્ટની ગુણવત્તા અને સલામતી સાથે સીધો સંબંધ ધરાવે છે. જો જમીનની વાસ્તવિક સ્થિતિ અંગે અગાઉથી સચોટ માહિતી ઉપલબ્ધ હોય તો બાંધકામ દરમિયાન અનિચ્છનીય જોખમો ઘટાડવામાં મદદ મળે છે. સાથે જ ફાઉન્ડેશન ડિઝાઇન વધુ વૈજ્ઞાનિક બને છે, જેના કારણે ભવિષ્યમાં જાળવણી ખર્ચ ઘટાડવામાં પણ લાભ થાય છે. મેટ્રો જેવા વિશાળ જાહેર પરિવહન પ્રોજેક્ટમાં હજારો ટન વજન ધરાવતા એલિવેટેડ સ્ટ્રક્ચર્સનું નિર્માણ થતું હોવાથી દરેક પિલરની મજબૂતાઈ અને સ્થિરતા અત્યંત મહત્વપૂર્ણ હોય છે. તેથી જિયોટેકનિકલ તપાસના પરિણામો સમગ્ર સિવિલ એન્જિનિયરિંગ પ્રક્રિયામાં નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવે છે.
ફેઝ-3ના વિસ્તરણને મળી રહી છે સતત ગતિ
અમદાવાદ મેટ્રો પ્રોજેક્ટના આગામી વિસ્તરણ માટે GMRC તબક્કાવાર કામગીરી આગળ ધપાવી રહ્યું છે. તાજેતરમાં ફેઝ-3C માટે પણ સમાન પ્રકારની જિયોટેકનિકલ તપાસ માટે ટેન્ડર બહાર પાડવામાં આવ્યું હતું. હવે ફેઝ-3B માટેની કાર્યવાહી શરૂ થતાં સમગ્ર ફેઝ-3 પ્રોજેક્ટના આયોજનને વધુ ગતિ મળતી જોવા મળી રહી છે. જિયોટેકનિકલ તપાસ પૂર્ણ થયા બાદ તેના આધારે વિગતવાર સિવિલ ડિઝાઇન તૈયાર કરવામાં આવશે. ત્યારબાદ અન્ય ટેક્નિકલ મંજૂરીઓ, બાંધકામ માટેના ટેન્ડર અને અમલીકરણની પ્રક્રિયા આગળ વધવાની શક્યતા છે. આ રીતે હાલનું ટેન્ડર મેટ્રો પ્રોજેક્ટના આગામી બાંધકામ તબક્કા માટે મહત્વપૂર્ણ પાયો સાબિત થશે.
આ પણ વાંચો: ગુજરાત યુનિવર્સિટીને નવા કાર્યકારી કુલપતિ મળ્યા : પ્રો. જગદીશ જોશીને સોંપાઈ જવાબદારી
શહેરના પરિવહન માળખાને મળશે વધુ મજબૂતી
અમદાવાદમાં છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં મેટ્રો રેલ જાહેર પરિવહનનું મહત્વપૂર્ણ સાધન બની રહી છે. શહેરના વિસ્તરતા વિસ્તાર, વધતી વસતી અને ટ્રાફિકના દબાણને ધ્યાનમાં રાખીને મેટ્રો નેટવર્કનો સતત વિસ્તાર કરવામાં આવી રહ્યો છે. નવા કોરિડોર કાર્યરત થતાં શહેરના વિવિધ વિસ્તારો વચ્ચે ઝડપી, સુરક્ષિત અને પર્યાવરણને અનુકૂળ પરિવહનની સુવિધા વધુ મજબૂત બનવાની અપેક્ષા છે. શહેરી આયોજનના દૃષ્ટિકોણથી પણ મેટ્રો નેટવર્કનું વિસ્તરણ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. મેટ્રો સેવાઓ ઉપલબ્ધ થતાં ખાનગી વાહનો પરની નિર્ભરતા ઘટે છે, ટ્રાફિકની ભીડમાં ઘટાડો થાય છે તેમજ કાર્બન ઉત્સર્જન ઘટાડવામાં પણ મદદ મળે છે. પરિણામે શહેરમાં વધુ ટકાઉ અને કાર્યક્ષમ જાહેર પરિવહન વ્યવસ્થા વિકસાવવામાં સહાય મળે છે. GMRC દ્વારા ફેઝ-3B માટે શરૂ કરાયેલી જિયોટેકનિકલ તપાસની પ્રક્રિયા દર્શાવે છે કે પ્રોજેક્ટને વૈજ્ઞાનિક અભિગમ અને આયોજનબદ્ધ રીતે આગળ વધારવામાં આવી રહ્યો છે. આગામી મહિનાઓમાં તપાસ પૂર્ણ થયા બાદ તૈયાર થનારો રિપોર્ટ મેટ્રોના સિવિલ વર્ક્સ માટે માર્ગદર્શક બનશે અને અમદાવાદ મેટ્રોના વિસ્તરણને વધુ ગતિ આપશે તેવી અપેક્ષા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
