Alang Ahu Falcons : વિશ્વના સૌથી નાના અને બહાદુર સ્થળાંતર કરનારા પક્ષીઓમાંના એક, અમુર ફાલ્કને ફરી એકવાર નોંધપાત્ર સફળતા મેળવી છે. મણિપુરના ત્રણ સેટેલાઇટ-ટેગવાળા અમુર ફાલ્કન - અપાપાંગ, અલંગ અને આહુ - એ ભારતથી દક્ષિણ આફ્રિકા સુધી હજારો કિલોમીટરની રેકોર્ડબ્રેક ઉડાન પૂર્ણ કરી છે. આ નાના પક્ષીઓ પાંચથી છ દિવસમાં 5,000 થી 6,100 કિમી ઉડાન ભરીને ઝિમ્બાબ્વે, કેન્યા અને સોમાલિયા પહોંચ્યા.
અપાપાંગની અદ્ભુત ઉડાન
પીળા ટેગવાળા અપાપાંગે સૌથી અદભુત પ્રદર્શન કર્યું. નવેમ્બરમાં તેણે ફક્ત છ દિવસમાં 6,100 કિમી ઉડાન ભરી, અરબી સમુદ્ર અને આફ્રિકાના હોર્નને પાર કરીને કેન્યા પહોંચ્યું. હવે ક્રિસમસ દરમિયાન તે ઝિમ્બાબ્વેના હરારે શહેર ઉપર ઉડાન ભરી રહ્યું છે. આ નાના શિકારી દ્વારા સૌથી લાંબી નોન-સ્ટોપ ફ્લાઇટ્સમાંની એક છે.
અલંગ અને આહુના અલગ અલગ રસ્તા
પીળા રંગના ટૅગવાળા સૌથી નાના પક્ષી અલંગે પણ 5,600 કિમીની મુસાફરી કરી. તે કેન્યા પહોંચતા પહેલા તેલંગાણા અને મહારાષ્ટ્રમાં થોડા સમય માટે રોકાયો. લાલ રંગના ટૅગવાળા આહુએ બાંગ્લાદેશમાં સ્ટોપઓવર કર્યું, પછી અરબી સમુદ્ર પાર કરીને સોમાલિયા સુધી 5,100 કિમી ઉડાન ભરી. હવે, આ પક્ષીઓ બોત્સ્વાનાના ઓકાવાંગો ડેલ્ટા અને સોમાલિયાના જાફના જેવા વિસ્તારોમાં ફરી રહ્યા છે.
આ જાણકારી કેવી રીતે પાપ્ત થઈ?
વાઈલ્ડલાઈફ ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઈન્ડિયા (WII) ના વૈજ્ઞાનિક ડૉ. સુરેશ કુમારે આ પક્ષીઓ પર સેટેલાઇટ ટૅગ લગાવ્યા. તમિલનાડુના IAS અધિકારી સુપ્રિયા સાહુએ X પર તેમની મુસાફરી વિશેની માહિતી શેર કરી, જેનાથી વૈશ્વિક ધ્યાન ખેંચાયું. આ ટૅગ્સ દર્શાવે છે કે પક્ષીઓ ક્યાં છે અને તેઓ કેવી રીતે ઉડી રહ્યા છે.
સંરક્ષણ માટે તેઓ શા માટે મહત્વપૂર્ણ છે?
અમુર ફાલ્કનને નાના, લાંબા અંતરના પ્રવાસીઓ માનવામાં આવે છે. તેમની ઉડાન દર્શાવે છે કે વિશ્વના પર્યાવરણ કેટલા એકબીજા સાથે જોડાયેલા છે. ભારતથી આફ્રિકાનો માર્ગ ઘણા દેશોમાંથી પસાર થાય છે, તેથી બધા દેશોએ તેમના રક્ષણ માટે સાથે મળીને કામ કરવું જોઈએ. નાગાલેન્ડમાં આ પક્ષીઓનો શિકાર કરવામાં આવતો હતો, પરંતુ હવે જાગૃતિ અને સંરક્ષણથી પરિસ્થિતિમાં સુધારો થયો છે. મણિપુર અને નાગાલેન્ડ તેમના માટે મહત્વપૂર્ણ રોકાણ સ્થળો છે.
