GK: દુનિયામાં એક એવો રાજવી પરિવાર છે, જે વિશ્વની સૌથી વધુ જમીન અને મિલકતોનો માલિક માનવામાં આવે છે. ઘણા લોકો આ પરિવારનું નામ પણ નહીં જાણતા હોય, પરંતુ તેમની સંપત્તિનું સામ્રાજ્ય અત્યંત વિશાળ છે. આ પરિવાર છે બ્રિટિશ રાજવી પરિવાર (British Royal Family), જેને વિશ્વનો સૌથી મોટો 'લેન્ડલોર્ડ' કહેવામાં આવે છે.
શું ખરેખર વિશ્વની 16% જમીન તેમની છે?
ઘણા અહેવાલો અને વાયરલ પોસ્ટમાં દાવો કરવામાં આવે છે કે, બ્રિટિશ રાજવી પરિવાર વિશ્વની કુલ જમીનના લગભગ 16% (અથવા 6.6 અબજ એકર)નો માલિક છે. આમાં કેનેડા, ઓસ્ટ્રેલિયા અને અન્ય કોમનવેલ્થ દેશોની 'ક્રાઉન લેન્ડ'નો સમાવેશ થાય છે. પરંતુ વાસ્તવિકતા અલગ છે:
આ 'ક્રાઉન લેન્ડ' રાજાના નામે છે, પરંતુ તે પબ્લિક લેન્ડ છે અને તેમની અંગત મિલકત નથી.
રાજા તેને વેચી કે વ્યક્તિગત રીતે ઉપયોગ કરી શકતા નથી; તેનું સંચાલન સંબંધિત દેશોની સરકારો કરે છે.
વાસ્તવિક અંગત અને નિયંત્રિત સંપત્તિ મુખ્યત્વે યુકેમાં છે.
'ધ ક્રાઉન એસ્ટેટ' શું છે?
બ્રિટિશ રાજવી પરિવારની મુખ્ય સંપત્તિનું સંચાલન ધ ક્રાઉન એસ્ટેટ (The Crown Estate) નામની સંસ્થા કરે છે. આ એક સ્વતંત્ર વ્યાપારી સંસ્થા છે જે રાજાની જાહેર સંપત્તિ તરીકે કામ કરે છે:
તે રાજાની અંગત મિલકત નથી અને ન તો સરકારની.
તેની કિંમત આશરે £15-16 અબજ (લગભગ 15.6 અબજ ડોલર) છે.
તેમાં યુકેમાં લગભગ 2.86 લાખ એકર ખેતી અને જંગલોની જમીન, લંડનમાં મોંઘી મિલકતો (જેમ કે રીજન્ટ સ્ટ્રીટનો મોટો હિસ્સો), દરિયા કિનારા અને સમુદ્રી વિસ્તારોનો સમાવેશ થાય છે.
2024-25માં તેણે £1.1 અબજનો નફો કર્યો, જેનો મોટો હિસ્સો યુકે સરકારને જાય છે. રાજાને તેમાંથી થોડો ભાગ 'સોવરિન ગ્રાન્ટ' તરીકે મળે છે.
રાજવી પરિવારની અંગત સંપત્તિબ્રિટિશ રાજવી પરિવારની વાસ્તવિક અંગત સંપત્તિમાં આવે છે:
ડચી ઓફ લેન્કેસ્ટર (રાજા માટે): 18,000 હેક્ટરથી વધુ જમીન, કિંમત £654 મિલિયન, વાર્ષિક £20 મિલિયનનો નફો
ડચી ઓફ કોર્નવોલ (હવે પ્રિન્સ વિલિયમ માટે): વિશાળ જમીન અને મિલકતો
ખાનગી મિલકતો જેમ કે સેન્ડ્રિંગહામ અને બાલ્મોરલ એસ્ટેટ
કુલ મળીને અંગત જમીન લગભગ 2.5 લાખ એકર
રાજવી પરિવારની કુલ સંપત્તિનો અંદાજ £20-28 અબજ છે, જેમાં મિલકતો, આભૂષણો અને અન્ય સંપત્તિનો સમાવેશ થાય છે.અન્ય મોટા જમીન માલિકોની તુલનામાં
કેથોલિક ચર્ચ: લગભગ 1.77 કરોડ એકર
સાઉદી અરેબિયાનો રાજવી પરિવાર: વિશાળ વિસ્તાર, પરંતુ અંગત રીતે
અન્ય ખાનગી માલિકો જેમ કે ઓસ્ટ્રેલિયાના ગીના રિનહાર્ટ: 2 કરોડથી વધુ એકર
બ્રિટિશ રાજવી પરિવારની સંપત્તિ ઐતિહાસિક અને પ્રતીકાત્મક છે, પરંતુ તેનું મોટું પ્રમાણ પબ્લિક અને સરકારી નિયંત્રણ હેઠળ છે. આજે પણ તે વિશ્વના સૌથી શક્તિશાળી અને ધનિક પરિવારોમાંનો એક છે!
