ટ્રમ્પની ચાલથી ભારત એલર્ટ મોડ પર! : પાકિસ્તાની સેનાપ્રમુખને કેમ પંપાળી રહ્યાં છે ટ્રમ્પ? શું પાકિસ્તાનમાં અમેરિકા બનાવશે સૈન્ય છાવણી?

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ બુધવારે વ્હાઇટ હાઉસમાં પાકિસ્તાનના આર્મી ચીફ ફિલ્ડ માર્શલ અસિમ મુનીર સાથે મુલાકાત કરવાના છે. આ બેઠક એવા સમયે થઈ રહી છે જ્યારે ઇઝરાયલ અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા સંઘર્ષને કારણે પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવ ચરમસીમાએ છે. આ મુલાકાતની પાછળના રણનીતિક કારણો અને અમેરિકાની બદલાતી વિદેશ નીતિની ચર્ચા વૈશ્વિક સ્તરે થઈ રહી છે. એવી અટકળો ચાલી રહી છે કે આ બેઠકમાં પાકિસ્તાનમાં અમેરિકી સૈન્ય અડ્ડો સ્થાપવાનો મુદ્દો ચર્ચાઈ શકે છે, જેનાથી અમેરિકાને ઘણા મોરચે ફાયદો થઈ શકે છે. ખાસ કરીને, ઈરાન અને ઇઝરાયલના યુદ્ધના સંદર્ભમાં આ મુલાકાતનું મહત્વ વધી જાય છે.

બેઠકનું જીયોપોલિટિકલ અને રાજકીય મહત્વ:
અસિમ મુનીર રવિવારે 5 દિવસની સત્તાવાર મુલાકાતે વોશિંગ્ટન પહોંચ્યા હતા. આ મુલાકાતનો હેતુ USA  સાથે દ્વિપક્ષીય સૈન્ય અને રણનીતિક સંબંધોને મજબૂત કરવાનો છે. જોકે, આ બેઠકનું મહત્વ ફક્ત દ્વિપક્ષીય સંબંધો સુધી સીમિત નથી. દક્ષિણ એશિયાના નિષ્ણાત માઇકલ કુગેલમેનના જણાવ્યા અનુસાર, "અમેરિકી અધિકારીઓ ઘણીવાર પાકિસ્તાની આર્મી ચીફ સાથે બેઠકો કરે છે, પરંતુ યુએસ રાષ્ટ્રપતિ દ્વારા વ્હાઇટ હાઉસમાં આવી મુલાકાત દુર્લભ છે. આ બેઠકનું મહત્વ ખાસ કરીને ઈરાન-ઇઝરાયલ યુદ્ધના સંદર્ભમાં વધી જાય છે."

આ બેઠક એવા સમયે થઈ રહી છે જ્યારે ટ્રમ્પે તાજેતરમાં જ ઈરાનને "બિનશરતી શરણાગતિ"ની માંગ કરી છે. ટ્રમ્પે તેમના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ટ્રૂથ સોશિયલ પર દાવો કર્યો હતો કે અમેરિકા પાસે ઈરાનના આકાશ પર "પૂર્ણ નિયંત્રણ" છે. અને તેઓ જાણે છે કે ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા આયાતુલ્લા ખેમેનેઇ ક્યાં છુપાયેલા છે. ટ્રમ્પના આ નિવેદનથી ઈરાન સાથેના તણાવમાં વધારો થયો છે. બીજી તરફ, અસિમ મુનીરે વોશિંગ્ટનમાં આપેલા એક ભાષણમાં ઈરાનને સમર્થન આપ્યું હતું, જે ટ્રમ્પના ઇઝરાયલ-સમર્થક વલણથી વિરોધાભાસી છે.

પાકિસ્તાનમાં સૈન્ય અડ્ડાની અટકળો
આ બેઠકનો એક મુખ્ય મુદ્દો પાકિસ્તાનમાં અમેરિકી સૈન્ય અડ્ડો સ્થાપવાની શક્યતા હોવાનું માનવામાં આવે છે. પાકિસ્તાનની ભૌગોલિક સ્થિતિ ઈરાનની સરહદે આવેલી હોવાથી, અમેરિકા માટે આ એક રણનીતિક ફાયદો બની શકે છે. ખાસ કરીને, ઈરાન અને ઇઝરાયલ વચ્ચેના ચાલી રહેલા યુદ્ધમાં અમેરિકાને પાકિસ્તાનની મદદની જરૂર પડી શકે છે. આ ઉપરાંત, અમેરિકા અને પાકિસ્તાન વચ્ચે આતંકવાદ વિરોધી સહયોગ, ક્રિપ્ટોકરન્સી અને મહત્વના ખનીજોના વેપાર જેવા મુદ્દાઓ પર પણ ચર્ચા થઈ શકે છે.

આસિમ મુનીરની મુલાકાત અને વિરોધ
આસિમ મુનીરની આ મુલાકાતને લઈને વોશિંગ્ટનમાં ભારે વિરોધ પણ જોવા મળ્યો છે. પાકિસ્તાનના ભૂતપૂર્વ વડાપ્રધાન ઇમરાન ખાનની પાર્ટી પાકિસ્તાન તહરીક-એ-ઇન્સાફના સમર્થકોએ વોશિંગ્ટનના ફોર સીઝન્સ હોટેલ બહાર મુનીર વિરુદ્ધ પ્રદર્શનો કર્યા હતા. પ્રદર્શનકારીઓએ મુનીરને "પાકિસ્તાનીઓનો હત્યારો" અને "તાનાશાહ" જેવા નામો આપ્યા હતા. સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થયેલા વીડિયોમાં પ્રદર્શનકારીઓ "શરમ કરો, હત્યારા" અને "પાકિસ્તાનીઓના કાતિલ" જેવા નારા લગાવતા જોવા મળ્યા હતા. આ પ્રદર્શનો દર્શાવે છે કે મુનીરની નીતિઓ અને પાકિસ્તાનમાં તેમની ભૂમિકાને લઈને ઘણા પાકિસ્તાનીઓમાં નારાજગી છે.

ભારત માટે ચિંતાનો વિષય
આ બેઠક ભારત માટે પણ ચિંતાનો વિષય બની રહી છે. તાજેતરમાં, પાકિસ્તાને ભારત વિરુદ્ધ આક્રમક નિવેદનો કર્યા હતા, અને જમ્મુ-કાશ્મીરના પહલગામમાં થયેલા આતંકવાદી હુમલામાં 26 નાગરિકોના મોત થયા હતા. આ હુમલા બાદ ભારતે ઓપરેશન સિંદૂર શરૂ કરીને પાકિસ્તાન અને પાકિસ્તાન-અધિકૃત કાશ્મીરમાં આતંકવાદી શિબિરો પર ચોક્કસ હુમલા કર્યા હતા. આસિમ મુનીરની આ મુલાકાત અને અમેરિકા સાથેની નિકટતા ભારતની રાજનીતિક અને રણનીતિક ચિંતાઓને વધારી શકે છે.
ભારતની કોંગ્રેસ પાર્ટીએ આ મુલાકાતને "ભારત માટે કૂટનીતિક આંચકો" ગણાવ્યો છે. કોંગ્રેસના નેતા જયરામ રમેશે ટિપ્પણી કરી હતી કે, "આ તે જ વ્યક્તિ છે જેણે પહલગામ હુમલા પહેલા ઉશ્કેરણીજનક ભાષણ આપ્યું હતું. અમેરિકા શું કરવા માંગે છે?"

અમેરિકા-પાકિસ્તાન સંબંધોનો નવો અધ્યાય
આ બેઠક દર્શાવે છે કે અમેરિકા પાકિસ્તાન સાથેના સંબંધોને ફરીથી મજબૂત કરવા માંગે છે, ખાસ કરીને ચીનના વધતા પ્રભાવને સંતુલિત કરવા માટે. યુએસ સેન્ટ્રલ કમાન્ડના વડા જનરલ માઇકલ કુરિલ્લાએ તાજેતરમાં પાકિસ્તાનને "આતંકવાદ વિરોધી લડાઈમાં અદ્ભુત ભાગીદાર" ગણાવ્યું હતું, જે દર્શાવે છે કે અમેરિકા પાકિસ્તાન સાથેના સૈન્ય સહયોગને મહત્વ આપે છે.આ ઉપરાંત, ટ્રમ્પે ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે કાશ્મીર મુદ્દે મધ્યસ્થી કરવાની ઓફર પણ કરી હતી, જેને ભારતે નકારી કાઢી હતી. ભારતે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે કાશ્મીર એ ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચેનો દ્વિપક્ષીય મુદ્દો છે અને તેમાં કોઈ ત્રીજા પક્ષની દરમિયાનગીરીની જરૂર નથી.