ફેફસાંનું કેન્સર એક ગંભીર રોગ છે જે ધૂમ્રપાન કરનારા અને ધૂમ્રપાન ન કરનારા બંનેમાં થઈ શકે છે. ડોકટરો કહે છે કે ફેફસાંના કેન્સરનું જોખમ વધારતા ઘણા પરિબળો છે, જેમાં પ્રદૂષિત હવા, રેડોન ગેસ, એસ્બેસ્ટોસ અને અન્ય ઝેરી રસાયણોનો સમાવેશ થઈ શકે છે. આ ઉપરાંત, વારસાગત અને ક્રોનિક ફેફસાંના રોગો પણ ફેફસાંના કેન્સરનું જોખમ વધારી શકે છે. ભારતના લંગ કેન્સર ફાઉન્ડેશન દ્વારા તાજેતરના સંશોધનમાં બહાર આવ્યું છે કે ભારતમાં ફેફસાંના કેન્સરના 21 ટકા પીડિતો 50 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના છે. તેમાંથી કેટલાક 30 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના પણ છે. વધતા વાયુ પ્રદૂષણને આનું મુખ્ય કારણ માનવામાં આવે છે.
વાયુ પ્રદૂષણની સ્થિતિ એવી છે કે વિશ્વ આરોગ્ય સંગઠન અનુસાર આજે વિશ્વની 91 ટકા વસ્તી એવા વિસ્તારોમાં રહે છે જ્યાં વાયુ પ્રદૂષણ વિશ્વ આરોગ્ય સંગઠનના માપદંડ કરતા વધુ છે. વાયુ પ્રદૂષણને કારણે, PM 2.5 કણો શ્વાસ દ્વારા સીધા ફેફસાંમાં પહોંચે છે, આ પ્રદૂષકો પાવર પ્લાન્ટ, વાહનો, અગ્નિના ધુમાડા અને ઉદ્યોગોમાંથી ઉત્સર્જનમાંથી આવે છે. લગભગ 20 મિલિગ્રામ PM 2.5 આપણા ફેફસાંને એક સિગારેટ જેટલું નુકસાન પહોંચાડે છે અને 200 મિલિગ્રામ 10 સિગારેટ જેટલું નુકસાન પહોંચાડે છે.
ફેફસાના કેન્સરના લક્ષણો
સતત ઉધરસ
ઉધરસમાં લોહી આવવું
શ્વાસ લેવામાં તકલીફ
છાતીમાં દુખાવો
વજન ઘટાડવું
અવાજમાં ફેરફાર
ફેફસાનું કેન્સર એક ગંભીર રોગ છે જે ધૂમ્રપાન કરનારા અને ધૂમ્રપાન ન કરનારા બંનેમાં થઈ શકે છે. ટીબી અને ફેફસાના કેન્સર વચ્ચેનો તફાવત સમજવો અને ફેફસાના કેન્સરના લક્ષણો ઓળખવા પણ મહત્વપૂર્ણ છે. જો તમને ફેફસાના કેન્સરના લક્ષણો દેખાય તો તાત્કાલિક ડૉક્ટરનો સંપર્ક કરો અને યોગ્ય સારવાર મેળવો. સમયસર સારવાર ફેફસાના કેન્સરનું જોખમ ઘટાડી શકે છે.
ટીબી અને ફેફસાના કેન્સર વચ્ચેનો તફાવત
ટીબી અને ફેફસાના કેન્સર બંને ફેફસાંને અસર કરતા રોગો છે. પરંતુ તેમની વચ્ચે કેટલાક મહત્વપૂર્ણ તફાવતો છે.
કારણ- ટીબી બેક્ટેરિયાથી થાય છે, જ્યારે ફેફસાનું કેન્સર અનિયંત્રિત કોષોની વૃદ્ધિને કારણે થાય છે.
લક્ષણો- બંને રોગોમાં ઉધરસ, શ્વાસ લેવામાં તકલીફ અને છાતીમાં દુખાવો જેવા લક્ષણો હોઈ શકે છે, પરંતુ ટીબીમાં તાવ અને રાત્રે પરસેવો પણ સામાન્ય છે.
સારવાર- ટીબીની સારવાર ટીબી વિરોધી દવાઓથી કરવામાં આવે છે, જ્યારે ફેફસાના કેન્સરની સારવાર સર્જરી, કીમોથેરાપી અને રેડિયોથેરાપી જેવી પદ્ધતિઓથી કરવામાં આવે છે.
