પશ્ચિમ બંગાળની વિધાનસભા ચૂંટણી 2026 હવે તેના સૌથી નિર્ણાયક તબક્કામાં પ્રવેશી ગઈ છે. 29 એપ્રિલે બીજા અને અંતિમ તબક્કાનું મતદાન પૂર્ણ થયા બાદ રાજકીય ચર્ચાનું કેન્દ્ર એક્ઝિટ પોલ્સ બની ગયું છે. રાજ્યમાં છેલ્લા દોઢ દાયકાથી તૃણમૂલ કોંગ્રેસનું પ્રભુત્વ રહ્યું છે, પરંતુ આ વખતની ચૂંટણીમાં ભાજપે સત્તા પરિવર્તનના નારા સાથે જોરદાર લડત આપી છે. એક્ઝિટ પોલ્સના પ્રારંભિક આંકડાઓ એ જ દાવાને વધુ વજન આપતું દેખાય છે.
ચૂંટણી પંચે 15 માર્ચે આસામ, કેરળ, પુડુચેરી, તમિલનાડુ અને પશ્ચિમ બંગાળની ચૂંટણીનો કાર્યક્રમ જાહેર કર્યો હતો. પશ્ચિમ બંગાળમાં પ્રથમ તબક્કાનું મતદાન 23 એપ્રિલે અને બીજા તબક્કાનું મતદાન 29 એપ્રિલે યોજાયું, જ્યારે મતગણતરી 4 મે, 2026ના રોજ થશે. રાજ્યની 294 બેઠકોમાંથી બીજા તબક્કામાં 142 બેઠકો પર મતદાન થયું, અને આ તબક્કો ખાસ કરીને TMCના મજબૂત ગણાતા દક્ષિણ બંગાળ, ગ્રેટર કોલકાતા અને તેની આસપાસના વિસ્તારો માટે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવ્યો.
શું કહે છે પશ્ચિમ બંગાળમાં એક્ઝિટ પોલ? જુઓ આંકડા
સ્ત્રોત | TMC+ | BJP+ | CONG+ | LEFT+ | OTH |
|---|---|---|---|---|---|
Janmat polls | 195-205 | 80-90 | 1-3 | 0-1 | 3-5 |
Matrize | 125-140 | 146-161 | 0-0 | 0-0 | 6-10 |
P-Marq | 118-138 | 150-175 | 0-0 | 0-0 | 2-6 |
Peoples Pulse | 177-187 | 95-110 | 1-3 | 0-1 | 0-0 |
Poll Diary | 99-127 | 142-171 | 3-5 | 2-3 | 0-1 |
Praja poll | 85-110 | 178-208 | 0-0 | 0-0 | 0-5 |
એક્ઝિટ પોલ ઓફ પોલ્સ | 146 | 140 | 2 | 1 | 5 |
આ પણ વાંચો: બંગાળ ચૂંટણી: EVMના બટન પર ચીપકાવી ટેપ! : TMC ના ગઢમાં BJP એ લગાવ્યો ધાંધલીનો આરોપ; ફરીથી મતદાન
એક્ઝિટ પોલ્સમાં ભાજપને ધાર, TMC માટે ચિંતાજનક સંકેત
પ્રારંભિક એક્ઝિટ પોલ્સમાં P-MARQના અંદાજે ભાજપને 150થી 175 બેઠકો મળવાની શક્યતા દર્શાવી છે, જ્યારે તૃણમૂલ કોંગ્રેસને 118થી 138 બેઠકો અને કોંગ્રેસને 2થી 6 બેઠકો મળવાનો અંદાજ વ્યક્ત કર્યો છે. 294 સભ્યોની વિધાનસભામાં સરકાર બનાવવા માટે 148 બેઠકોની જરૂર પડે છે, તેથી આ અંદાજ સાચો સાબિત થાય તો ભાજપ પ્રથમ વખત પશ્ચિમ બંગાળમાં પોતાના બળે સરકાર રચવાની સ્થિતિમાં આવી શકે છે.
આ પ્રારંભિક અંદાજ પશ્ચિમ બંગાળના રાજકારણ માટે સામાન્ય ઘટના નથી. 2011માં ડાબેરી મોરચાના લાંબા શાસનનો અંત લાવીને મમતા બેનર્જીએ તૃણમૂલ કોંગ્રેસને સત્તા સુધી પહોંચાડી હતી. ત્યારથી બંગાળની રાજકીય વાર્તા મોટાભાગે મમતા બેનર્જીના નેતૃત્વ, કલ્યાણ યોજનાઓ, બંગાળી ઓળખ, લઘુમતી મતદારો અને ગ્રામ્ય નેટવર્ક આસપાસ રચાતી રહી છે. ભાજપે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ઉત્તર બંગાળ, જંગલમહલ અને શહેરી-અર્ધશહેરી વિસ્તારોમાં પોતાનો આધાર વધારવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. એક્ઝિટ પોલ્સમાં દેખાતા આંકડાઓ સૂચવે છે કે ભાજપે માત્ર પરંપરાગત મજબૂત વિસ્તારોમાં જ નહીં, પરંતુ TMCના પ્રભાવવાળા વિસ્તારોમાં પણ ઘૂસણખોરી કરવાનો દાવો મજબૂત કર્યો છે.
West Bengal Exit Poll 2026: P-MARQ ના સર્વેમાં ભાજપને બહુમત
પશ્ચિમ બંગાળમાં કુલ 294 વિધાનસભા સીટો પર P-MARQ ના પોલમાં ભાજપને 150-175 સીટો મળવાનું અનુમાન છે, જ્યારે ટીએમસીને 118-138 સીટો મળી શકે છે. અન્યને 2-6 સીટો મળી શકે છે.
Poll Diary એ ભાજપને આપી 142-171 સીટો
Poll Diary માં ટીએમસીને 99-127, ભાજપને 142-171 સીટો, કોંગ્રેસને 3-5 અને અન્યને 5-9 સીટો મળવાનું અનુમાન વ્યક્ત કરવામાં આવ્યું છે.
West Bengal Exit Poll 2026: Praja પોલ સર્વેમાં ભાજપને બહુમત
Praja પોલના સર્વેમાં ભાજપને બમ્પર સીટો મળવાનું અનુમાન વ્યક્ત કરવામાં આવ્યું છે. ટીએમસી 85-110 સીટો જીતી શકે છે. તો ભાજપને 178-208 સીટો મળી શકે છે. જ્યારે અન્યને આ પોલમાં 0-5 સીટો મળવાનું અનુમાન વ્યક્ત કરવામાં આવ્યું છે.
People's Pulse Exit Poll 2026: People's Pulse ના એક્ઝિટ પોલમાં ટીએમસીની સરકાર
પશ્ચિમ બંગાળમાં People's Pulse ના એક્ઝિટ પોલમાં ટીએમસીની વાપસી થઈ શકે છે. ટીએમસીને 177-187 સીટો મળી શકે છે. જ્યારે ભાજપને 95-110 સીટો મળવાનું અનુમાન લગાવવામાં આવ્યું છે.
બીજી તરફ, નવભારત ટાઈમ્સે ભાજપના આંતરિક સર્વેનો ઉલ્લેખ કરતાં લખ્યું છે કે પાર્ટીના સૂત્રો ભાજપને 170થી 190 બેઠકોની રેન્જમાં જોઈ રહ્યા છે, જ્યારે TMC માટે 100થી 120 બેઠકો અને અન્ય માટે 5થી 15 બેઠકોનો અંદાજ આપવામાં આવ્યો છે. આ પાર્ટી આંતરિક સર્વે હોવાથી તેને સ્વતંત્ર એક્ઝિટ પોલ સમાન ગણવો યોગ્ય નથી, પરંતુ રાજકીય નેરેટિવમાં તેની અસર જરૂર પડી શકે છે.
આ પણ વાંચો:પશ્ચિમ બંગાળમાં મતદાન દરમિયાન ભારે હિંસા : અનેક જગ્યાએ અથડામણ, EVM ખામી
દક્ષિણ બંગાળ અને કોલકાતાનો ગણિત કેમ મહત્વપૂર્ણ છે?
પશ્ચિમ બંગાળની ચૂંટણીમાં કોલકાતા, હાવડા, હૂગલી, ઉત્તર 24 પરગણા, દક્ષિણ 24 પરગણા, નાદિયા અને પૂર્વ બર્ધમાન જેવા વિસ્તારોનું રાજકીય વજન ખૂબ મોટું છે. બીજા તબક્કાની 142 બેઠકોમાં આ વિસ્તારોનો સમાવેશ થતો હોવાથી આ તબક્કો TMC માટે પ્રતિષ્ઠાનો પ્રશ્ન માનવામાં આવતો હતો. ટાઈમ્સ ઓફ ઈન્ડિયાના લાઈવ અપડેટ અનુસાર બીજા તબક્કામાં આશરે 3.21 કરોડ મતદારો નોંધાયેલા હતા, જેમાં 1.64 કરોડથી વધુ પુરુષ, 1.57 કરોડથી વધુ મહિલા અને 792 ત્રીજા લિંગના મતદારોનો સમાવેશ થાય છે.
જો ભાજપ આ વિસ્તારોમાં અપેક્ષા કરતાં વધુ બેઠકો મેળવે છે, તો તે માત્ર સીટ ગણિત નહીં પરંતુ બંગાળના રાજકીય-સામાજિક સમીકરણમાં મોટા ફેરફારનું સંકેત ગણાશે. TMC માટે કોલકાતા અને દક્ષિણ બંગાળ લાંબા સમયથી મુખ્ય આધારક્ષેત્ર રહ્યા છે. અહીં શહેરી ગરીબ, મહિલાઓ, લઘુમતી સમુદાયો અને સ્થાનિક સંગઠન તંત્રે પાર્ટીને મજબૂત બનાવી છે. ભાજપે આ ચૂંટણીમાં કાયદો-વ્યવસ્થા, ઘુસણખોરી, ભ્રષ્ટાચાર, રોજગાર, મહિલા સુરક્ષા અને સત્તાવિરૂદ્ધ લહેર જેવા મુદ્દાઓને પ્રાથમિકતા આપી. આ મુદ્દાઓ મતદારો સુધી કેટલા ઊંડા પહોંચ્યા, તેનો ખરેખર જવાબ મતગણતરી જ આપશે.
હિંદુસ્તાન ટાઈમ્સના લાઈવ અપડેટ મુજબ 29 એપ્રિલે બીજા તબક્કામાં સાંજે 5 વાગ્યા સુધી 89.99 ટકા જેટલું ઊંચું મતદાન નોંધાયું હતું. ઊંચું મતદાન સામાન્ય રીતે રાજકીય પરિવર્તન, મજબૂત સત્તા સમર્થન અથવા બંને તરફની ભારે મોબિલાઈઝેશનનું સંકેત હોઈ શકે છે; તેથી માત્ર મતદાન પરથી કોઈ પક્ષને સ્પષ્ટ લાભ મળ્યો છે એવો નિષ્કર્ષ કાઢવો જોખમી રહેશે.
હજુ મોટા એક્ઝિટ પોલ્સ બાકી, તેથી ચિત્ર અધૂરું છે
અહીં એક મહત્વની બાબત ધ્યાનમાં લેવી જરૂરી છે. બધા મોટા એજન્સીના સંપૂર્ણ એક્ઝિટ પોલ્સ હજુ એકસાથે ઉપલબ્ધ નથી. બિઝનેસ ટુડેના અહેવાલ મુજબ India Today-Axis My India પશ્ચિમ બંગાળ માટેના પોતાના એક્ઝિટ પોલ આંકડા 30 એપ્રિલે જાહેર કરશે, જ્યારે અન્ય રાજ્યોના આંકડા અલગ સમયે બહાર આવી રહ્યા છે. એટલે હાલ જે ચિત્ર સામે છે તે પ્રારંભિક અને આંશિક છે, અંતિમ જનમત નહીં.
એક્ઝિટ પોલ્સ મતદાન કરીને બહાર આવતા મતદારોના સર્વે પર આધારિત હોય છે. તેઓ ચૂંટણી પરિણામનો અંદાજ આપે છે, પરંતુ તે સત્તાવાર પરિણામ નથી. ભારતમાં અનેક વખત એક્ઝિટ પોલ્સ મોટી દિશા સાચી પકડે છે, પરંતુ સીટોની ચોક્કસ સંખ્યા ઘણીવાર ખૂટી શકે છે. પશ્ચિમ બંગાળ જેવા રાજ્યમાં સ્થાનિક ઉમેદવાર, સમુદાય આધારિત મતદાન, મહિલા મતદારોની અલગ પસંદગી, ગ્રામ્ય-શહેરી તફાવત અને અલાયન્સ ટ્રાન્સફર જેવા પરિબળો અંતિમ પરિણામમાં મોટો ફેરફાર કરી શકે છે.
પશ્ચિમ બંગાળનું પરિણામ માત્ર એક રાજ્યની ચૂંટણી પૂરતું સીમિત નથી. જો એક્ઝિટ પોલ્સ મુજબ ભાજપ બહુમતી સુધી પહોંચે છે, તો તે પૂર્વ ભારતના રાજકારણમાં ઐતિહાસિક પરિવર્તન ગણાશે. બંગાળમાં ભાજપની સરકાર બનવી રાષ્ટ્રીય રાજકીય નકશામાં મોટો સંકેત હશે, કારણ કે રાજ્ય લાંબા સમય સુધી ડાબેરી શાસન અને પછી TMCના પ્રભુત્વ હેઠળ રહ્યું છે.
TMC માટે આ ચૂંટણી મમતા બેનર્જીના નેતૃત્વની સૌથી મોટી કસોટી બની શકે છે. 2021માં TMCએ ભાજપના ભારે પ્રચાર સામે જોરદાર જીત મેળવી હતી. હવે જો સત્તા ગુમાવવાની પરિસ્થિતિ ઊભી થાય, તો પાર્ટીની સંગઠનાત્મક શક્તિ, ગઠબંધન રાજકારણ અને રાષ્ટ્રીય સ્તરે વિરોધ પક્ષોની ગોઠવણ પર અસર પડી શકે છે.
ભાજપ માટે બંગાળ જીતવું માત્ર બેઠકોનું ગણિત નહીં પરંતુ પ્રતીકાત્મક જીત હશે. તે બતાવશે કે પાર્ટી હિન્દી બેલ્ટની બહાર પણ પ્રાદેશિક ઓળખવાળા, મજબૂત સ્થાનિક નેતૃત્વ ધરાવતા રાજ્યમાં સત્તા મેળવી શકે છે. જોકે, આ બધી ચર્ચાઓ હજી એક્ઝિટ પોલ્સ અને આંતરિક અંદાજો પર આધારિત છે. 4 મેની મતગણતરી પહેલાં કોઈપણ દાવાને સાવચેતી સાથે જ જોવો જોઈએ.
