Ways to keep milk fresh: ઉનાળો આવ્યો એટલે દૂધ ઝડપથી બગડવાની સમસ્યા વધી જાય છે. તીવ્ર ગરમીમાં બેક્ટેરિયા ઝડપથી વિકસે છે અને દૂધ ફાટી જાય છે અથવા ખાટું થઈ જાય છે. જો તમારી પાસે રેફ્રિજરેટર ન હોય અથવા વારંવાર વીજળી જાય છે, તો આ સરળ અને અસરકારક ટિપ્સ અજમાવીને દૂધને કલાકો સુધી તાજું રાખી શકો છો.
1. દર 5-6 કલાકે ફરીથી ઉકાળો
દૂધને લાંબા સમય સુધી તાજું રાખવાનો સૌથી સરળ અને અસરકારક રસ્તો છે – તેને દર ૫થી 6 કલાકે ફરીથી ઉકાળવું. ઉકાળતા પહેલા એક ચપટી ખાવાનો સોડા (બેકિંગ સોડા) ઉમેરી દો. આથી દૂધની એસિડિટી ઓછી થાય છે અને તે ઝડપથી ફાટતું નથી.
2. ભીના કપડા અથવા ઠંડા પાણીનો ઉપયોગ
દૂધ ઉકાળ્યા પછી તેને થોડું ઠંડું થવા દો અને પછી કન્ટેનરને ભીના સુતરાઉ કપડાથી ઢાંકીને હવાદાર અને છાયાવાળી જગ્યાએ મૂકો. બાષ્પીભવનની પ્રક્રિયાથી દૂધ ઠંડું રહે છે.
વૈકલ્પિક રીતે, દૂધના કન્ટેનરને ઠંડા પાણીથી ભરેલા મોટા ટબ અથવા વાસણમાં રાખો. આથી તાપમાન ઝડપથી ઘટે છે અને બેક્ટેરિયાનો વિકાસ ધીમો પડે છે.
3. એક ચપટી મીઠું અથવા બેકિંગ સોડા ઉમેરો
દૂધ ઉકાળતી વખતે એક ચપટી મીઠું અથવા બેકિંગ સોડા નાખી દો. આના એન્ટીબેક્ટેરિયલ ગુણો બેક્ટેરિયાના વિકાસને અટકાવે છે અને દૂધને લાંબા સમય સુધી તાજું રાખે છે. (નોંધ: માત્ર થોડી જ માત્રા વાપરો, વધારે ન નાખો જેથી સ્વાદ બગડે નહીં.)
4. સ્વચ્છતા જાળવો અને યોગ્ય કન્ટેનર વાપરો
દૂધ રાખવાનું કન્ટેનર હંમેશા સ્વચ્છ અને સુકું હોવું જોઈએ. ગંદા વાસણમાં બેક્ટેરિયા વધે છે.
સ્ટીલ અથવા કાચના એરટાઈટ કન્ટેનર વાપરો. પ્લાસ્ટિકના વાસણ કરતાં આ વધુ સારા છે.
દૂધને હવાની અવરજવર થતી હોય તેવી ઠંડી જગ્યાએ રાખો.
5. વધારાની ટિપ્સ
દૂધ લાવ્યા પછી તરત જ ઉકાળી લો.
જો દૂધમાં થોડી ખટાશ આવી હોય તો તેમાંથી છાશ, પનીર અથવા મીઠાઈ બનાવી લો, બગાડશો નહીં.
ખાંડની એક ચમચી પણ કેટલાક લોકો ઉમેરે છે, જે લેક્ટિક એસિડ બનવાની પ્રક્રિયા ધીમી કરે છે.
આ ઉપાયો અપનાવીને તમે રેફ્રિજરેટર વગર પણ દૂધને 8-12 કલાક અથવા વધુ સમય સુધી તાજું રાખી શકો છો. જો તમારા વિસ્તારમાં ગરમી અત્યંત વધારે હોય તો આ ટિપ્સને સાથે જ અપનાવો. સ્વાસ્થ્ય સારું રાખવા માટે તાજું દૂધ જ પીવો અને કોઈપણ ફેરફાર જોવા મળે તો તરત જ તેને વાપરી લો અથવા છોડી દો.
