હિન્દુ ધર્મમાં દેવી-દેવતાઓની આરાધનાનું વિશેષ મહત્વ છે, પરંતુ ઘણીવાર શ્રદ્ધાળુઓ અજાણતા પૂજા દરમિયાન વાસ્તુના સિદ્ધાંતોનું પાલન કરવાનું ચૂકી જાય છે. વાસ્તુ નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ, નાની ભૂલોને કારણે પૂજાનું સંપૂર્ણ ફળ મળવાને બદલે વાસ્તુ દોષ ઉભો થઈ શકે છે. વાસ્તુ શાસ્ત્રી અનીષ વ્યાસના મતે, કેટલીક પાયાની બાબતોનું ધ્યાન રાખવાથી ઘરમાં સકારાત્મક ઉર્જાનો પ્રવાહ વધે છે.
પૂજાનો સમય નક્કી કરવો અનિવાર્ય
વાસ્તુ વિજ્ઞાન અનુસાર ઘરમાં પૂજા માટે ચોક્કસ સમય નિર્ધારિત હોવો જોઈએ. શાસ્ત્રોમાં દિવસ દરમિયાન 5 શુભ મુહૂર્તનો ઉલ્લેખ છે. સૌથી ઉત્તમ સમય બ્રહ્મ મુહૂર્તનો છે. જો વહેલી સવારે શક્ય ન હોય તો સવારે 09:00 થી 10:00 વાગ્યા સુધીમાં પૂજા સંપન્ન કરી લેવી જોઈએ. તે જ રીતે સાંજની પૂજા પણ નિશ્ચિત સમયે રાત્રે સૂતા પહેલા કરવી જોઈએ.
પંચદેવનું સ્મરણ અને ક્રમ
પૂજાની શરૂઆત હંમેશા વિઘ્નહર્તા ગણેશજીથી કરવામાં આવે છે. જોકે, વાસ્તુ વિજ્ઞાન મુજબ સૂર્ય, ગણેશ, દુર્ગા, શિવ અને વિષ્ણુ એ પંચદેવ છે. કોઈપણ પૂજા શરૂ કરતા પહેલા આ પાંચ દેવતાઓનું સ્મરણ કરવાથી ઘરમાં સુખ-શાંતિ અને સમૃદ્ધિનું આગમન થાય છે.
તુલસીના પાન અર્પણ કરવાના નિયમો
ધર્મમાં તુલસીને અત્યંત પવિત્ર માનવામાં આવે છે. દેવી-દેવતાઓને ધરાવતા ભોગમાં તુલસીનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ, પરંતુ ભગવાન શિવ, ગણેશ અને ભૈરવ દાદાને ક્યારેય તુલસી પત્ર અર્પણ ના કરવા જોઈએ. વધુમાં, રવિવાર, Ekadashi, Dwadashi, સંક્રાંતિ કે સાંજના સમયે તુલસીના પાન તોડવાથી લક્ષ્મીજી નારાજ થાય છે અને આર્થિક મુશ્કેલીઓ વધી શકે છે.
દિશા અને દીપકનું મહત્વ
પૂજા કરતી વખતે મુખ હંમેશા પૂર્વ અથવા ઉત્તર દિશા તરફ હોવું જોઈએ. પૂજા દરમિયાન ઘી અથવા તેલનો દીવો પ્રગટાવતી વખતે ખાસ ધ્યાન રાખવું કે એક દીવાથી ક્યારેય બીજો દીવો ના પ્રગટાવવો. વાસ્તુ મુજબ આવું કરવાથી સ્વાસ્થ્ય સંબંધી સમસ્યાઓ ઉભી થઈ શકે છે.
મૂર્તિનું કદ અને પ્રકાર
ઘરના મંદિરમાં ભગવાનની પ્રતિમા 1, 3, 5, 7, 9 કે 11 ઈંચની જ હોવી જોઈએ. આ ઉપરાંત ઘરમાં ઊભા ગણેશજી, સરસ્વતી માતા કે લક્ષ્મીજીની પ્રતિમા રાખવાનું ટાળવું જોઈએ. બેઠેલી મુદ્રામાં હોય તેવી મૂર્તિઓ ઘર માટે શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે. જો મંદિરમાં કોઈ મૂર્તિ ક્ષતિગ્રસ્ત થઈ હોય તો તેને તુરંત હટાવી પવિત્ર નદીમાં વિસર્જિત કરવી જોઈએ. પૂજામાં શુદ્ધ GangaJal નો ઉપયોગ અશુદ્ધિઓને દૂર કરે છે.
