છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં, ભારતમાં મહિલાઓ માટે ઘણી લાભદાયી યોજનાઓ શરૂ કરવામાં આવી છે, જેણે તેમના જીવનમાં મોટા બદલાવ લાવ્યા છે. મોદી સરકારની આ યોજનાઓ દ્વારા મહિલાઓને શિક્ષણ, આરોગ્ય, આર્થિક સહાય અને સામાજિક સુરક્ષા મળી છે.
મહત્વપૂર્ણ યોજનાઓ જે મહિલાઓ માટે ગેમ-ચેન્જર બની:
1. બેટી બચાવો, બેટી પઢાવો યોજના
● 2015માં શરૂ કરાયેલ આ યોજના મહિલા શિક્ષણ અને જન્મ દર સુધારવા માટે એક મહત્વપૂર્ણ પહેલ છે.
● બાળાઓના કલ્યાણ માટે જાગૃતિ ફેલાવવા અને તેમની સંભાળ માટે સરકાર અનેક પગલાં ભર રહી છે.
● 2017-18થી, મહિલા ગ્રોસ એનરોલમેન્ટ રેશિયો (GER) પુરુષોના કરતા વધુ થયો છે.
2. પ્રધાનમંત્રી માતૃ વંદના યોજના
● 2017માં શરૂ કરાયેલી આ યોજના અંતર્ગત ગર્ભવતી અને સ્તનપાન કરાવતી માતાઓને આર્થિક સહાય પૂરી પાડવામાં આવે છે.
● અત્યાર સુધી 3.81 કરોડ મહિલાઓને ₹17,362 કરોડનું વિતરણ કરવામાં આવ્યું છે.
● પ્રથમ વખત માતા બનતી મહિલાને ₹5000 અને જો પુત્રી જન્મે તો એકમુશ્ત ₹6000 આપવામાં આવે છે.
3. મહિલા શક્તિ કેન્દ્ર (MSK)
● 2017માં શરૂ થયેલી આ યોજના ગ્રામ્ય વિસ્તારોની મહિલાઓ માટે બનાવવામાં આવી છે.
● મહિલાઓના અધિકારો, શિક્ષણ અને સક્ષમતા વધારવા માટે આ યોજના કાર્યરત છે.
4. સુકન્યા સમૃદ્ધિ યોજના
● 10 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના બાળાઓ માટે આરંભ કરાયેલી આ બચત યોજના તેમના ભવિષ્ય માટે મહત્વપૂર્ણ છે.
● ઓછામાં ઓછી ₹250 અને મહત્તમ ₹1.5 લાખ વાર્ષિક ડિપોઝિટ કરી શકાય છે.
● આ યોજના અંતર્ગત સરકાર નિર્ધારિત વ્યાજ દર આપે છે.
5. પ્રધાનમંત્રી ઉજ્જ્વલા યોજના
● 2015માં શરૂ થયેલી આ યોજના અંતર્ગત ગ્રામ્ય પરિવારોની મહિલાઓને મફત LPG કનેક્શન આપવામાં આવે છે.
● અત્યાર સુધી 10 કરોડ પરિવારોને આ યોજનાનો લાભ મળ્યો છે.
● 2024-25 માટે સરકાર 12,000 કરોડ રૂપિયાના ખર્ચની યોજના બનાવી રહી છે.
6. ત્રિપલ તલાક પર પ્રતિબંધ
● 2019માં પસાર થયેલા કાયદા દ્વારા ત્રિપલ તલાકને ગુનાહિત કૃત્ય જાહેર કરવામાં આવ્યું.
● આના કારણે, હજારો મુસ્લિમ મહિલાઓને ન્યાય મળ્યો અને તેઓ માટે સમાન અધિકારો સુનિશ્ચિત થયા.
7. મહિલા ઈ-હાટ યોજના
● 2016માં લોન્ચ કરાયેલી આ યોજના મહિલાઓને તેમના પ્રોડક્ટ્સ ઑનલાઇન વેચવા માટે પ્લેટફોર્મ પૂરું પાડે છે.
● મહિલાઓ કોઈ પણ કમીશન આપ્યા વગર પોતાની વસ્તુઓ વેચી શકે છે.
8. 'સખી નિવાસ' - કામકાજી મહિલાઓ માટે હૉસ્ટેલ
● આ યોજના અંતર્ગત કામકાજી મહિલાઓ માટે સુરક્ષિત અને આરામદાયક રહેવાસ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવે છે.
● સરકાર 523 હોસ્ટેલ દ્વારા 26,306 મહિલાઓને વસવાટ સુવિધા પૂરી પાડશે.
9. રાષ્ટ્રીય મહિલા કોષ યોજના
● આ યોજનાનો હેતુ ગરીબ મહિલાઓને નાની લોન પૂરા પાડીને તેમને સ્વરોજગાર તરફ દોરી જવાનો છે.
● મોદી સરકારની મુદ્રા યોજનાના 69% લોન મહિલાઓના વ્યવસાય માટે આપવામાં આવ્યા છે.
10. વન સ્ટોપ સેન્ટર યોજના
● આ યોજના હિંસા પીડિત મહિલાઓને સહાયતા અને માર્ગદર્શન પૂરું પાડે છે.
● આ યોજના અંતર્ગત મહિલાઓને કાનૂની, તબીબી અને મનોવિજ્ઞાનિક સહાય મળે છે. આ યોજનાઓએ ભારતની મહિલાઓના જીવનમાં એક મોટો ફેરફાર કર્યો છે.
