ભારતમાં દક્ષિણ-પશ્ચિમ ચોમાસું હવે લગભગ સમગ્ર દેશમાં સક્રિય બની ગયું છે અને તેની અસર દિવસેને દિવસે વધુ તીવ્ર બનતી જોવા મળી રહી છે. છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી ઉત્તર, પશ્ચિમ, મધ્ય અને પૂર્વ ભારતના અનેક વિસ્તારોમાં સતત વરસાદ નોંધાઈ રહ્યો છે. આ વચ્ચે ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD)એ 10 જુલાઈ, 2026 માટે મહત્વપૂર્ણ હવામાન અપડેટ જાહેર કરતાં દેશના 18 રાજ્યોમાં ભારેથી અતિભારે વરસાદ, તેજ પવન તેમજ કેટલાક વિસ્તારોમાં વીજળી અને કરા પડવાની શક્યતા વ્યક્ત કરી છે. હવામાન વિભાગના જણાવ્યા મુજબ આગામી 48 કલાક દરમિયાન અનેક વિસ્તારોમાં 80થી 85 કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે પવન ફૂંકાઈ શકે છે, જેના કારણે જનજીવન પર અસર પડી શકે છે. વિભાગે લોકોને અનાવશ્યક મુસાફરી ટાળવા અને સ્થાનિક વહીવટીતંત્ર દ્વારા આપવામાં આવતી સૂચનાઓનું પાલન કરવાની અપીલ કરી છે.
આગામી 48 કલાક દેશના અનેક રાજ્યો માટે મહત્વપૂર્ણ
IMDના તાજા અનુમાન અનુસાર ઉત્તર ભારતના પર્વતીય વિસ્તારોમાં સૌથી વધુ અસર જોવા મળી શકે છે. ઉત્તરાખંડ, હિમાચલ પ્રદેશ, જમ્મુ-કાશ્મીર અને લદ્દાખમાં ભારે વરસાદને કારણે ભૂસ્ખલન, રસ્તા બંધ થવા અને નદીઓના જળસ્તરમાં વધારો થવાની શક્યતા છે. બીજી તરફ પૂર્વ ભારત અને ઉત્તર-પૂર્વીય રાજ્યોમાં વીજળી પડવાની તેમજ વજ્રપાતની ઘટનાઓ વધવાની શક્યતા દર્શાવવામાં આવી છે. હવામાન વિભાગે ઉત્તર પ્રદેશ, દિલ્હી, હરિયાણા, ઉત્તરાખંડ, રાજસ્થાન, મધ્ય પ્રદેશ, હિમાચલ પ્રદેશ, પંજાબ, જમ્મુ-કાશ્મીર, લદ્દાખ, બિહાર, ઝારખંડ, પશ્ચિમ બંગાળ, ઓડિશા, આસામ, મેઘાલય, મહારાષ્ટ્ર અને કેરળ સહિત કુલ 18 રાજ્યોમાં ભારે વરસાદનું એલર્ટ જાહેર કર્યું છે. આ ઉપરાંત દક્ષિણ ભારતના કેટલાક વિસ્તારોમાં હળવાથી મધ્યમ વરસાદ અને છૂટાછવાયા ઝાપટાં પડવાની સંભાવના પણ વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
તેજ પવન, કરા અને વીજળીનું પણ એલર્ટ
હવામાન વિભાગે જણાવ્યું છે કે વરસાદી સિસ્ટમ વધુ સક્રિય બનતા અનેક વિસ્તારોમાં 80થી 85 કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે પવન ફૂંકાઈ શકે છે. કેટલાક વિસ્તારોમાં કરા પડવાની પણ શક્યતા છે. ખાસ કરીને ખુલ્લા મેદાનો, ખેતીવાળા વિસ્તારો અને વૃક્ષોની નજીક રહેતા લોકોએ સાવચેતી રાખવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. વીજળી પડવાની શક્યતા ધરાવતા વિસ્તારોમાં વરસાદ દરમિયાન ખુલ્લી જગ્યાએ ઊભા ન રહેવા, મોટા વૃક્ષોની નીચે આશરો ન લેવા અને શક્ય હોય ત્યાં સુધી ઘરની અંદર જ રહેવાની સૂચના આપવામાં આવી છે.
દિલ્હી-એનસીઆરમાં ભારે વરસાદની આગાહી
દેશની રાજધાની દિલ્હી અને એનસીઆર વિસ્તારમાં છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી ચોમાસું સક્રિય બન્યું છે. IMDના અનુમાન મુજબ 10 જુલાઈએ દિલ્હીમાં ભારે વરસાદ સાથે તેજ પવન ફૂંકાવાની શક્યતા છે. હવામાન વિભાગે જણાવ્યું છે કે દિલ્હીમાં મહત્તમ તાપમાન આશરે 33 ડિગ્રી સેલ્સિયસ જ્યારે લઘુત્તમ તાપમાન 27 ડિગ્રી સેલ્સિયસ રહેવાની શક્યતા છે. ભારે વરસાદને કારણે નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવા, ટ્રાફિક જામ અને મુસાફરીમાં વિલંબ જેવી પરિસ્થિતિ સર્જાઈ શકે છે.
ઉત્તર પ્રદેશમાં સૌથી વધુ અસરની સંભાવના
IMDએ ઉત્તર પ્રદેશના અનેક જિલ્લાઓ માટે વિશેષ ચેતવણી જાહેર કરી છે. ગૌતમબુદ્ધ નગર, મેરઠ, મુઝફ્ફરનગર, અલીગઢ, આગ્રા, કાનપુર, બાંદા, બિજનૌર, પીલીભીત, બરેલી, બહેરાઈચ, મોરાદાબાદ, સીતાપુર, બલરામપુર, કુશીનગર, હરદોઈ, અયોધ્યા, ઉન્નાવ, સુલતાનપુર, અમેઠી અને આઝમગઢ સહિતના વિસ્તારોમાં ચક્રવાતી પવન સાથે અતિભારે વરસાદની આગાહી કરવામાં આવી છે. ભારે વરસાદને કારણે સ્થાનિક નદીઓ અને નાળાઓમાં જળસ્તર વધી શકે છે તેમજ નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવાની સ્થિતિ સર્જાઈ શકે છે.
દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં મહારાષ્ટ્ર અને ગોવા સહિતના વિસ્તારોમાં પણ સતત વરસાદની સ્થિતિ યથાવત રહેવાની શક્યતા છે. જ્યારે પૂર્વ ભારતના બિહાર, ઝારખંડ, પશ્ચિમ બંગાળ અને ઓડિશામાં ભારે વરસાદ સાથે વીજળી પડવાની સંભાવના વધુ હોવાનું હવામાન વિભાગે જણાવ્યું છે. ઉત્તર-પૂર્વના આસામ અને મેઘાલયમાં પણ ભારે વરસાદના કારણે સ્થાનિક સ્તરે પૂર જેવી સ્થિતિ ઊભી થઈ શકે છે.
ચોમાસું હવે દેશના મોટા ભાગમાં સંપૂર્ણ રીતે સક્રિય બન્યું હોવાથી આગામી દિવસોમાં અનેક રાજ્યોમાં સામાન્ય કરતાં વધુ વરસાદ નોંધાઈ શકે છે. નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર સક્રિય ચોમાસાના કારણે કૃષિ ક્ષેત્રને ફાયદો થઈ શકે છે, પરંતુ અતિભારે વરસાદ શહેરી વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવા, ટ્રાફિક વ્યવસ્થામાં વિક્ષેપ અને પર્વતીય વિસ્તારોમાં ભૂસ્ખલન જેવી સમસ્યાઓ પણ ઉભી કરી શકે છે. તેથી સ્થાનિક હવામાન વિભાગની તાજી આગાહીઓ પર સતત નજર રાખવી અને જરૂરી સાવચેતી રાખવી અત્યંત જરૂરી છે.
