નર્મદા: નર્મદા જિલ્લાના સાગબારા પંથકમાં જંગલ જમીનના હક અને વર્ષોથી ચાલી રહેલા ખેડાણના મુદ્દે ફરી એકવાર ચર્ચા તેજ બની છે. આ મુદ્દે હવે ભરૂચના સાંસદ મનસુખ વસાવા ખેડૂતોના સમર્થનમાં ખુલ્લેઆમ મેદાને આવ્યા છે. સાગબારા તાલુકાના ખોપી ગામે પહોંચીને તેમણે જંગલ જમીન પર ખેતી કરતા અને વિવિધ કાયદાકીય પ્રક્રિયાઓથી પ્રભાવિત ખેડૂતો સાથે બેઠક યોજી હતી. બેઠકમાં ખોપી સહિત આસપાસના આશરે 12 જેટલા ગામોના અસરગ્રસ્ત ખેડૂતો મોટી સંખ્યામાં ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. આ બેઠક દરમિયાન ખેડૂતો દ્વારા જંગલ જમીન સંબંધિત સમસ્યાઓ, ખેતી પર ઊભા થયેલા પ્રશ્નો અને વન વિભાગની કાર્યવાહી અંગે રજૂઆતો કરવામાં આવી હતી. ખેડૂતોનું કહેવું હતું કે તેઓ વર્ષોથી આ જમીન પર ખેતી કરી પોતાના પરિવારનું ગુજરાન ચલાવી રહ્યા છે, પરંતુ છેલ્લા કેટલાક સમયથી જમીનના હક અને વહીવટી કાર્યવાહી સંબંધિત પ્રશ્નોને લઈને તેઓ ચિંતિત છે.
ખેડૂતોને કાયદાકીય હકો અંગે આપી સમજ
સાંસદ મનસુખ વસાવાએ બેઠક દરમિયાન ખેડૂતોને જંગલ જમીન સંબંધિત કાયદાકીય જોગવાઈઓની વિસ્તૃત માહિતી આપી હતી. તેમણે જણાવ્યું કે વન અધિકાર કાયદા સહિતના કાયદાઓમાં પરંપરાગત રીતે જંગલ વિસ્તારમાં વસવાટ કરતા અને ખેતી કરતા લોકોના હકો માટે જોગવાઈઓ કરવામાં આવી છે. ખેડૂતોને પોતાના હકો અંગે સંપૂર્ણ જાણકારી હોવી જરૂરી છે જેથી તેઓ કાયદેસરની રીતે પોતાની રજૂઆત કરી શકે.
તેમણે ખેડૂતોને જરૂરી દસ્તાવેજો સાચવી રાખવા, સરકાર દ્વારા નક્કી કરાયેલી પ્રક્રિયાનું પાલન કરવા અને તમામ અરજીઓ યોગ્ય રીતે રજૂ કરવાની પણ સલાહ આપી હતી. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે કોઈપણ પ્રશ્નનો ઉકેલ કાયદાકીય અને લોકશાહી માર્ગે જ શક્ય બને છે.
વન વિભાગ સાથે ઘર્ષણ ન કરવા અપીલ
બેઠક દરમિયાન સાંસદ મનસુખ વસાવાએ ખેડૂતોને ખાસ અપીલ કરતાં જણાવ્યું હતું કે કોઈપણ સંજોગોમાં વન વિભાગના અધિકારીઓ અથવા કર્મચારીઓ સાથે ઘર્ષણ કે અથડામણમાં ન આવવું. તેમણે કહ્યું કે વિરોધ કરવો દરેકનો લોકશાહી અધિકાર છે, પરંતુ તે હંમેશા શાંતિપૂર્ણ અને અહિંસક રીતે થવો જોઈએ. તેમણે ખેડૂતોને ઉશ્કેરણીથી દૂર રહેવા અને કોઈપણ અફવા કે ગેરસમજના આધારે નિર્ણય ન લેવા અનુરોધ કર્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું કે હિંસક માર્ગ અપનાવવાથી ખેડૂતોના હિતને નુકસાન થઈ શકે છે, જ્યારે કાયદાકીય અને શાંતિપૂર્ણ લડત વધુ અસરકારક સાબિત થઈ શકે છે.
"પ્રશ્નનો ઉકેલ ન આવે ત્યાં સુધી ખેડૂતો સાથે રહીશ"
સાંસદ મનસુખ વસાવાએ ખેડૂતોને વિશ્વાસ અપાવતા જણાવ્યું હતું કે જંગલ જમીનનો પ્રશ્ન લાંબા સમયથી ચાલી રહ્યો છે અને તેનો કાયમી તથા ન્યાયસંગત ઉકેલ લાવવાના પ્રયાસો ચાલુ રહેશે. તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે જ્યાં સુધી ખેડૂતોના પ્રશ્નોનું યોગ્ય નિરાકરણ નહીં આવે ત્યાં સુધી તેઓ ખેડૂતોની સાથે ઉભા રહેશે અને તેમની રજૂઆત સરકારના યોગ્ય મંચ સુધી પહોંચાડશે. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું કે આ મુદ્દે રાજ્ય અને કેન્દ્ર સરકારના સંબંધિત વિભાગો સમક્ષ પણ ખેડૂતોની સમસ્યાઓ રજૂ કરવામાં આવશે જેથી યોગ્ય કાયદાકીય અને વહીવટી ઉકેલ મળી શકે.
જંગલ જમીનનો મુદ્દો કેમ મહત્વનો?
નર્મદા સહિત દક્ષિણ ગુજરાતના અનેક આદિવાસી વિસ્તારોમાં વર્ષોથી જંગલ જમીન પર ખેતી કરતા પરિવારો વસવાટ કરે છે. અનેક પરિવારોનો મુખ્ય જીવનનિર્વાહ ખેતી પર આધારિત હોવાથી જમીનના હકનો પ્રશ્ન તેમના આર્થિક અને સામાજિક જીવન સાથે સીધો જોડાયેલો છે. જંગલ જમીન પરના હક, માલિકી, ખેતી અને વન અધિકાર કાયદા હેઠળના દાવાઓ જેવા મુદ્દાઓને લઈને સમયાંતરે વિવિધ વિસ્તારોમાં રજૂઆતો અને આંદોલનો થતા રહ્યા છે. ખેડૂતોનું કહેવું છે કે તેમના હકોને કાયદેસર માન્યતા મળે અને લાંબા ગાળાનો ઉકેલ લાવવામાં આવે.
આ પણ વાંચો: અમરેલીના ઇંગોરાળામાં સિંહો અને ભેંસો વચ્ચે ખમસાણ : પાડીના મારણ બાદ ભેંસોના ટોળાએ વળતો પ્રહાર કરતા 5 સિંહોને ભાગવું પડ્યું
ખેડૂતોમાં નવી આશા
ખોપી ગામે યોજાયેલી બેઠકમાં મોટી સંખ્યામાં ખેડૂતો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. સાંસદ દ્વારા આપવામાં આવેલા આશ્વાસન અને કાયદાકીય માર્ગદર્શન બાદ ખેડૂતોમાં પ્રશ્નના ઉકેલ અંગે આશા જાગી હોવાનું જોવા મળ્યું હતું. ખેડૂતોનું માનવું છે કે ચૂંટાયેલા જનપ્રતિનિધિઓ તેમના પ્રશ્નોને સરકાર સુધી પહોંચાડશે તો ઉકેલની પ્રક્રિયા વધુ ઝડપી બની શકે છે. હાલ સમગ્ર પંથકમાં જંગલ જમીનનો મુદ્દો ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે. આગામી દિવસોમાં સરકાર, વન વિભાગ અને ખેડૂતો વચ્ચે શું નિર્ણય થાય છે તેના પર સૌની નજર મંડાઈ છે. ખેડૂતો પણ શાંતિપૂર્ણ અને કાયદાકીય રીતે પોતાના હકો માટે લડત ચાલુ રાખવાના સંકલ્પ સાથે આગળ વધતા જોવા મળી રહ્યા છે.
