ભારતીય વાયુસેનાના 36 રાફેલ ફાઇટર જેટ્સ સંબંધિત એક ટેન્ડર જાહેર થયા બાદ રાફેલ વિમાનોને લઈને ફરી રાજકીય વિવાદ ઉભો થયો છે. ભાજપે લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધી પર આક્ષેપ કર્યો છે કે તેમણે ઓપરેશન સિંદૂર દરમિયાન પાકિસ્તાન દ્વારા ફેલાવવામાં આવેલા દાવાઓને પરોક્ષ રીતે બળ આપ્યું હતું. ભાજપનું કહેવું છે કે ભારતીય વાયુસેનાએ તમામ 36 રાફેલ વિમાનો માટે ‘બ્રિજ સપોર્ટ પેકેજ’ સંબંધિત ટેન્ડર બહાર પાડીને પાકિસ્તાનના દાવાઓને ખોટા સાબિત કરી દીધા છે. બીજી તરફ આ સમગ્ર મુદ્દે રાજકીય આરોપ-પ્રત્યારોપનો નવો તબક્કો શરૂ થયો છે.
શું છે સમગ્ર વિવાદ?
જૂન 2026 દરમિયાન ભારતીય વાયુસેનાએ પોતાના તમામ 36 રાફેલ ફાઇટર જેટ્સ માટે ઇન્ટરિમ ‘બ્રિજ સપોર્ટ’ પેકેજ સંબંધિત Request for Proposal (RFP) જાહેર કરી હતી. આ ટેન્ડરનો હેતુ લાંબા ગાળાના જાળવણી કરાર પૂર્ણ ન થાય ત્યાં સુધી ટેકનિકલ સપોર્ટ, લોજિસ્ટિક્સ અને મેન્ટેનન્સ સેવાઓ ચાલુ રાખવાનો છે.
ભાજપનું કહેવું છે કે જો ઓપરેશન સિંદૂર દરમિયાન કોઈ રાફેલ વિમાન ખરેખર નષ્ટ થયું હોત, જેમ પાકિસ્તાન સતત દાવો કરતું રહ્યું હતું, તો વાયુસેના 36 વિમાનો માટે ટેન્ડર જાહેર ન કરતી. પક્ષનો દાવો છે કે આ ટેન્ડર પોતે જ પાકિસ્તાનના દાવાઓને ખોટા સાબિત કરે છે.
રાહુલ ગાંધીના નિવેદનને લઈને ભાજપના આક્ષેપ
ઓપરેશન સિંદૂર બાદ રાહુલ ગાંધીએ સૈન્ય કાર્યવાહી દરમિયાન ‘કેટલા રાફેલ વિમાન તૂટી પડ્યા?’ જેવા પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા. ભાજપ હવે આ નિવેદનને લઈને તેમના પર નિશાન સાધી રહ્યું છે.
ભાજપ IT સેલના વડા Amit Malviyaએ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર પોસ્ટ કરીને આરોપ લગાવ્યો કે જ્યારે પાકિસ્તાન રાફેલ વિમાનોને નુકસાન પહોંચાડ્યાના દાવા કરી રહ્યું હતું, ત્યારે રાહુલ ગાંધીએ પાકિસ્તાન પાસેથી પુરાવા માંગવાને બદલે કેન્દ્ર સરકારને જ પ્રશ્નો પૂછ્યા હતા.
માલવીયના જણાવ્યા અનુસાર, તે સમય દરમિયાન કરવામાં આવેલા કેટલાક રાજકીય નિવેદનો પાકિસ્તાનના પ્રચાર સાથે મેળ ખાતા દેખાતા હતા. તેમણે દાવો કર્યો કે ભારતીય વાયુસેનાના તાજેતરના ટેન્ડરે હવે સમગ્ર મામલે હકીકત સ્પષ્ટ કરી દીધી છે.
ભાજપનું કહેવું છે કે રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સાથે જોડાયેલા સંવેદનશીલ મુદ્દાઓ પર વિપક્ષે જવાબદારીપૂર્વક વર્તવું જોઈએ. પક્ષના નેતાઓનું માનવું છે કે ઓપરેશન સિંદૂર જેવી સૈન્ય કાર્યવાહી દરમિયાન દુશ્મન દેશ દ્વારા ફેલાવવામાં આવતી માહિતીની પુષ્ટિ કર્યા વગર તેના સમકક્ષ પ્રશ્નો ઉઠાવવાથી દેશના હિતોને નુકસાન થઈ શકે છે. અમીત માલવીયે દાવો કર્યો કે ભારતીય વાયુસેનાએ હવે તથ્યો સાથે જવાબ આપી દીધો છે અને પાકિસ્તાનનું સમગ્ર નેરેટિવ તૂટી પડ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે જેમણે આ પ્રકારના દાવાઓને આગળ વધાર્યા હતા તેમણે દેશ સામે સ્પષ્ટતા કરવી જોઈએ.
ભાજપના મુખ્ય દાવા
વાયુસેનાનો ટેન્ડર તમામ 36 રાફેલ વિમાનો માટે છે
પાકિસ્તાનના દાવાઓને આથી ખોટા સાબિત કરવામાં આવ્યા
રાહુલ ગાંધીના પ્રશ્નો પાકિસ્તાનના નેરેટિવ સાથે મેળ ખાતા હતા
કોંગ્રેસે દેશ સમક્ષ સ્પષ્ટતા કરવી જોઈએ
શહજાદ પૂનાવાલાએ પણ કોંગ્રેસ પર સાધ્યું નિશાન
ભાજપના રાષ્ટ્રીય પ્રવક્તા Shehzad Poonawallaએ પણ કોંગ્રેસ પર આકરા પ્રહારો કર્યા. તેમણે કહ્યું કે વાયુસેનાના ટેન્ડરે સાબિત કરી દીધું છે કે રાફેલ વિમાનોને લઈને કરવામાં આવેલા દાવાઓ ખોટા હતા.
પૂનાવાલાએ આરોપ લગાવ્યો કે કોંગ્રેસ અને પાકિસ્તાન દ્વારા રજૂ કરવામાં આવેલા દાવાઓમાં સમાનતા જોવા મળી હતી. તેમણે દાવો કર્યો કે ભારતીય વાયુસેનાના પગલાંથી હવે સમગ્ર મામલો સ્પષ્ટ થઈ ગયો છે.
તેમણે કોંગ્રેસ પર રાજકીય લાભ માટે સેનાની કાર્યવાહી અંગે શંકા ઊભી કરવાનો પણ આરોપ લગાવ્યો. તેમના મતે રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સંબંધિત મુદ્દાઓ પર રાજકારણ કરવું યોગ્ય નથી.
રાફેલ ટેન્ડર કેમ છે મહત્વપૂર્ણ?
આ સમગ્ર વિવાદનું કેન્દ્ર ભારતીય વાયુસેનાનો તાજેતરનો RFP છે. ‘બ્રિજ સપોર્ટ પેકેજ’ એક પ્રકારની અસ્થાયી વ્યવસ્થા છે, જેનો હેતુ લાંબા ગાળાના સપોર્ટ કરાર પૂર્ણ થાય ત્યાં સુધી વિમાનોની કામગીરીમાં કોઈ વિક્ષેપ ન આવે તેની ખાતરી કરવાનો હોય છે.
રક્ષા ક્ષેત્રના નિષ્ણાતો જણાવે છે કે આવા ટેન્ડરો સામાન્ય પ્રક્રિયાનો ભાગ હોય છે. જોકે આ વખતે ટેન્ડરમાં સમગ્ર 36 રાફેલ ફલીટનો સમાવેશ થવાને કારણે રાજકીય ચર્ચા વધુ તેજ બની છે.
બ્રિજ સપોર્ટ પેકેજમાં શું સામેલ હોય છે?
ટેકનિકલ સપોર્ટ
મેન્ટેનન્સ સેવાઓ
સ્પેર પાર્ટ્સ અને લોજિસ્ટિક્સ
ઓપરેશનલ સપોર્ટ
તાત્કાલિક સેવા વ્યવસ્થા
ઓપરેશન સિંદૂર અને પાકિસ્તાનના દાવા
ઓપરેશન સિંદૂર ભારત દ્વારા મે 2025માં થયેલા પહલગામ આતંકી હુમલાના જવાબમાં હાથ ધરાયેલી સૈન્ય કાર્યવાહી સાથે જોડાયેલું હોવાનું જણાવવામાં આવે છે. આ કાર્યવાહી બાદ પાકિસ્તાને વારંવાર દાવો કર્યો હતો કે સંઘર્ષ દરમિયાન ભારતીય રાફેલ ફાઇટર જેટ્સને નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું હતું.
ભારતીય સૈન્ય અધિકારીઓએ તે સમયે આવા દાવાઓને નકારી કાઢ્યા હતા. છતાં પાકિસ્તાન તરફથી આ દાવો વિવિધ મંચો પર કરવામાં આવતો રહ્યો. હવે ભાજપનું કહેવું છે કે વાયુસેનાના તાજેતરના ટેન્ડરે આ દાવાઓને વધુ નબળા બનાવી દીધા છે.





