Pahlaj Nihalani: હિન્દી ફિલ્મ ઉદ્યોગ માટે 4 જૂન, 2026નો દિવસ દુઃખદ સમાચાર લઈને આવ્યો છે. અનેક સફળ ફિલ્મોનું નિર્માણ કરનાર, અનેક કલાકારોને બોલિવૂડમાં મજબૂત ઓળખ અપાવનાર અને CBFCના ભૂતપૂર્વ અધ્યક્ષ તરીકે ચર્ચામાં રહેલા પહલાજ નિહલાનીનું 76 વર્ષની વયે અવસાન થયું છે. તેમના નિધન સાથે બોલિવૂડે એક એવા સર્જકને ગુમાવ્યો છે જેમણે વ્યાપારી સિનેમાના એક મહત્વપૂર્ણ યુગને આકાર આપ્યો હતો.
બોલિવૂડના દિગ્ગજ નિર્માતાનું નિધન
પહલાજ નિહલાની છેલ્લા કેટલાક સમયથી સ્વાસ્થ્ય સંબંધિત સમસ્યાઓનો સામનો કરી રહ્યા હતા. માહિતી મુજબ તેઓ લીવરની બીમારી સામે ઝઝૂમી રહ્યા હતા. 4 જૂન, 2026ના રોજ તેમણે અંતિમ શ્વાસ લીધા. તેમના અવસાનના સમાચાર સામે આવતા જ ફિલ્મ ઉદ્યોગમાં શોકની લાગણી પ્રસરી ગઈ છે.
પરિવાર દ્વારા જાહેર કરાયેલા નિવેદનમાં જણાવાયું કે, “ઊંડા દુઃખ સાથે અમે જાણ કરીએ છીએ કે અમારા પ્રિય પહલાજ નિહલાનીનું 4 જૂન, 2026ના રોજ નિધન થયું છે. તેમના અંતિમ સંસ્કાર આજે બપોરે 3 વાગ્યે સાંતાક્રુઝ હિન્દુ સ્મશાનગૃહમાં કરવામાં આવશે. આ મુશ્કેલ સમયમાં આપના આશીર્વાદ અને પ્રાર્થનાઓ માટે અમે આભારી છીએ.”
અનેક સ્ટાર્સના કરિયરને આપી નવી દિશા
પહલાજ નિહલાની માત્ર ફિલ્મ નિર્માતા જ નહોતા, પરંતુ તેઓ એવા વ્યક્તિ હતા જેમણે અનેક કલાકારોના કરિયરમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી હતી. ખાસ કરીને અભિનેતા ગોવિંદાના પ્રારંભિક સફળતાભર્યા સમયગાળામાં તેમનો મોટો ફાળો રહ્યો હતો. તેમની ફિલ્મ ‘ઇલઝામ’ ગોવિંદાના કરિયરની મહત્વપૂર્ણ ફિલ્મોમાંથી એક માનવામાં આવે છે.
આ ઉપરાંત, અક્ષય કુમાર અને સની દેઓલ જેવા કલાકારોને પણ તેમની ફિલ્મો દ્વારા વિશાળ દર્શકવર્ગ સુધી પહોંચવાની તક મળી હતી. 1980 અને 1990ના દાયકામાં વ્યાપારી સિનેમામાં તેમનું નામ સફળતા અને મનોરંજનનું પ્રતીક બની ગયું હતું.
હિટ ફિલ્મોની લાંબી યાદી
પહલાજ નિહલાનીએ પોતાના દાયકાઓ લાંબા કરિયરમાં અનેક સફળ ફિલ્મોનું નિર્માણ કર્યું હતું. તેમની ફિલ્મોગ્રાફીમાં ‘આંખે’, ‘અંદાઝ’, ‘તલાશ’, ‘હાથકડી’, ‘આંધી તૂફાન’, ‘ઇલઝામ’, ‘આગ હી આગ’, ‘પાપ કી દુનિયા’, ‘ગુનાહોં કા ફૈસલા’, ‘આગ કા ગોલા’, ‘મિટ્ટી ઔર સોના’, ‘શબનમ’, ‘દિલ તેરા દીવાના’, ‘જુલી 2’ અને ‘રંગીલા રાજા’ જેવી ફિલ્મોનો સમાવેશ થાય છે.
તેઓ માત્ર નિર્માતા તરીકે જ નહીં, પરંતુ લેખક તરીકે પણ સક્રિય રહ્યા હતા. ‘અનારી ઇઝ બેક’ અને ‘રંગીલા રાજા’ જેવી ફિલ્મોની પટકથા લખવામાં પણ તેમનો ફાળો રહ્યો હતો. વિવિધ પ્રકારની વાર્તાઓ અને પ્રયોગાત્મક વિષયો પર કામ કરવાની તેમની ક્ષમતા તેમને અન્ય નિર્માતાઓથી અલગ બનાવતી હતી.
CBFCના સૌથી ચર્ચિત અધ્યક્ષોમાંથી એક
ફિલ્મ નિર્માણ ઉપરાંત પહલાજ નિહલાનીનું નામ CBFC (સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ફિલ્મ સર્ટિફિકેશન) સાથે પણ ખૂબ જ જોડાયેલું રહ્યું છે. વર્ષ 2015થી 2017 દરમિયાન તેમણે CBFCના અધ્યક્ષ તરીકે સેવા આપી હતી.
આ સમયગાળા દરમિયાન ફિલ્મોના પ્રમાણપત્ર અને કન્ટેન્ટ સંબંધિત અનેક નિર્ણયો ચર્ચાનો વિષય બન્યા હતા. કેટલીક ફિલ્મોમાં સૂચવાયેલા કાપ, ભાષા અને દૃશ્યોને લઈને તેમણે લીધેલા નિર્ણયો ફિલ્મ ઉદ્યોગ અને દર્શકો વચ્ચે લાંબા સમય સુધી ચર્ચામાં રહ્યા હતા. તેમના સમર્થકોનું માનવું હતું કે તેઓ બોર્ડના નિયમોનું કડક પાલન કરતા હતા, જ્યારે વિવેચકો તેમને વધુ કડક અભિગમ માટે ઓળખતા હતા.
તેમના કાર્યકાળ બાદ જાણીતા કવિ અને લેખક પ્રસૂન જોશીની CBFC અધ્યક્ષ તરીકે નિમણૂક કરવામાં આવી હતી. તેમ છતાં, CBFCના ઇતિહાસમાં પહલાજ નિહલાનીનું નામ સૌથી વધુ ચર્ચિત અધ્યક્ષોમાંથી એક તરીકે યાદ કરવામાં આવે છે.
1980ના દાયકાથી શરૂ થયેલી સફળ સફર
પહલાજ નિહલાનીએ 1980ના દાયકાની શરૂઆતમાં ફિલ્મ નિર્માતા તરીકે પોતાની સફર શરૂ કરી હતી. 1982માં આવેલી ‘હાથકડી’ તેમની શરૂઆતની ફિલ્મોમાંથી એક હતી. ત્યારબાદ 1985માં આવેલી ‘આંધી તૂફાન’ દ્વારા તેમણે પોતાની અલગ ઓળખ બનાવી.
આગામી વર્ષોમાં તેમણે એક પછી એક એવી ફિલ્મો આપી જે બોક્સ ઓફિસ પર સફળ સાબિત થઈ. મસાલા એન્ટરટેઇનમેન્ટ, એક્શન, કોમેડી અને ફેમિલી ડ્રામા જેવા વિવિધ પ્રકારના વિષયો પર કામ કરીને તેમણે વ્યાપારી સિનેમામાં પોતાનું મજબૂત સ્થાન બનાવ્યું.
આ પણ વાંચો: 'હે જવાની તો ઇશ્ક હોના હૈ' ના પ્રમોશન માટે સ્ટાર્સ ગુજરાતમાં : NGO ના બાળકો સાથે માણી ગુજરાતી થાળી
શા માટે મહત્વના હતા પહલાજ નિહલાની?
પહલાજ નિહલાનીનું યોગદાન માત્ર સફળ ફિલ્મો પૂરતું મર્યાદિત નહોતું. તેઓ એવા નિર્માતા હતા જેમણે સ્ટાર સિસ્ટમને મજબૂત બનાવી અને નવા ચહેરાઓને મોટા પડદા પર તક આપી. તેમની ફિલ્મોએ 1980 અને 1990ના દાયકાના બોલિવૂડને વ્યાખ્યાયિત કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી.
તેમનું અવસાન એવા સમયે થયું છે જ્યારે ભારતીય સિનેમા સતત બદલાવના તબક્કામાંથી પસાર થઈ રહ્યો છે. આવી સ્થિતિમાં તેમની કારકિર્દી અને યોગદાન નવી પેઢીના ફિલ્મ નિર્માતાઓ માટે પ્રેરણારૂપ બની રહેશે.





