Offbeat Explainer : જાણો, શું છે નેશનલ હેરાલ્ડ કેસ? જેના કારણે ED સોનિયા ગાંધી અને રાહુલ ગાંધી પર સકંજો કસી રહ્યું છે.

નેશનલ હેરાલ્ડ કેસ કોર્ટમાં ચાલી રહ્યો છે અને ED દ્વારા તપાસ હાથ ધરવામાં આવી રહી છે. AJLની માલિકી સોનિયા ગાંધી અને રાહુલ ગાંધીની કંપની યંગ ઈન્ડિયાની છે. ભાજપના નેતા સુબ્રમણ્યમ સ્વામીએ આ અંગે કેસ દાખલ કર્યો છે. કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ સોનિયા ગાંધી અને તેમના પુત્ર અને સાંસદ રાહુલ ગાંધી નેશનલ હેરાલ્ડ કેસમાં ખરાબ રીતે ફસાયા છે. ઇડી (એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ) આ મામલે બંનેની સતત પૂછપરછ કરી રહી છે.

આ અંગે કોંગ્રેસનું કહેવું છે કે આ ભાજપની ચાલ છે અને તેમના નેતાઓની ઈમેજ જાણી જોઈને ખરાબ કરવામાં આવી રહી છે. કોંગ્રેસે પણ વિરોધ પ્રદર્શન કર્યા, જ્યારે તે સ્પષ્ટ છે કે એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ (ED)ની કાર્યવાહી આ કેસમાં નાણાકીય ગેરરીતિઓની તપાસ કરવાની છે.

આવો જાણીએ શું છે નેશનલ હેરાલ્ડ કેસ

નેશનલ હેરાલ્ડની શરૂઆત ભૂતપૂર્વ વડાપ્રધાન પંડિત જવાહરલાલ નેહરુએ કરી હતી

દેશની આઝાદીમાં મહત્વની કડી બનેલા 'ધ નેશનલ હેરાલ્ડ' અખબારની સ્થાપના પં. જવાહર લાલ નેહરુ 1938 માં. આ અખબાર ત્રણ ભાષાઓમાં પ્રકાશિત થયું હતું - અંગ્રેજીમાં નેશનલ હેરાલ્ડ, હિન્દીમાં નવજીવન અને ઉર્દૂમાં કૌમી અવાજ. જે કંપનીએ તેને પ્રકાશિત કર્યું તેનું નામ AJL (એસોસિએટેડ જર્નલ્સ લિમિટેડ) હતું.

સ્વતંત્રતા ચળવળના નેતાઓ સાથેના જોડાણને કારણે, તે રાષ્ટ્રવાદી અખબાર તરીકે ઓળખાવા લાગ્યું. તે સમયે તેમાં પ્રકાશિત થયેલા લેખો એટલા પ્રભાવશાળી સાબિત થયા કે અંગ્રેજો પણ ગભરાઈ ગયા અને 1942માં તેના પ્રકાશન પર પ્રતિબંધ લગાવી દીધો.

જો કે, તેનું પ્રકાશન ત્રણ વર્ષ પછી ફરી શરૂ થયું અને આઝાદી પછી પણ નેશનલ હેરાલ્ડની ગણતરી અગ્રણી અંગ્રેજી અખબારોમાં થતી રહી. પરંતુ, સમયની સાથે તે કોંગ્રેસ પાર્ટીનું મુખપત્ર જ રહ્યું. આખરે, કંપનીની નાણાકીય મુશ્કેલીઓને કારણે 2008 માં તેનું પ્રકાશન બંધ કરવામાં આવ્યું હતું. આઠ વર્ષ પછી, 2016 માં, ત્રણ અખબારોને ફરીથી શરૂ કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો, જે નિષ્ફળ સાબિત થયો.

AJL ને યંગ ઈન્ડિયન કંપનીએ કબજે કરી હતી

દેવામાં ડૂબેલી AJL કંપનીએ 2010માં જાહેરાત કરી હતી કે તે લોનની ચુકવણી કરી શકશે નહીં. હકીકતમાં, નાણાકીય તંગીને કારણે, કોંગ્રેસ પાર્ટીએ AJLને સમયાંતરે 90 કરોડ રૂપિયા ઉછીના આપ્યા હતા. જ્યારે આ જનપ્રતિનિધિત્વ અધિનિયમ 1950નું ઉલ્લંઘન છે. આ મુજબ કોઈપણ રાજકીય પક્ષ કોઈને લોન આપી શકે નહીં. 23 નવેમ્બર 2010 ના રોજ, ગાંધી પરિવારની એક બિન-લાભકારી કંપની, યંગ ઇન્ડિયન, અસ્તિત્વમાં આવી, જેના ડિરેક્ટર સુમન દુબે અને સામ પિત્રોડા જેવા લોકો હતા. 13 ડિસેમ્બર 2010ના રોજ, રાહુલ ગાંધીનો પણ બોર્ડ ઓફ ડિરેક્ટર્સમાં સમાવેશ કરવામાં આવ્યો હતો.

આ પછી, એજેએલના શેર યંગ ઈન્ડિયનને ડીલ દ્વારા ટ્રાન્સફર કરવામાં આવ્યા અને 50 લાખ રૂપિયાની 90 કરોડ રૂપિયાની લોન માફ કરવામાં આવી. 22 જાન્યુઆરી 2011ના રોજ, સોનિયા ગાંધી તેના નિર્દેશક બન્યા. યંગ ઈન્ડિયનમાં સોનિયા ગાંધી અને રાહુલ ગાંધીનો 76 ટકા હિસ્સો છે. બાકીના 24 ટકા મોતીલાલ વોરા અને ઓસ્કર ફર્નાન્ડીઝ પાસે હતા, જેઓ હવે હયાત નથી. તમને જણાવી દઈએ કે AJLની સમગ્ર ભારતમાં હજારો કરોડની સંપત્તિ છે.

2010 સુધીમાં, 5,000 શેરધારકોમાંથી માત્ર 1,057 જ રહ્યા

AJL શરૂ કરનારા શેરધારકોની સંખ્યા લગભગ 5000 હતી. 2010 સુધીમાં માત્ર 1,057 શેરધારકો જ રહ્યા, જેમાં ભૂતપૂર્વ કેન્દ્રીય કાયદા પ્રધાન શાંતિ ભૂષણના પિતા અને અલ્હાબાદ અને મદ્રાસ હાઈકોર્ટના ભૂતપૂર્વ મુખ્ય ન્યાયાધીશ માર્કંડેય કાત્જુનો સમાવેશ થાય છે. ભૂષણનો દાવો છે કે જ્યારે AJLની સ્થાપના કરવામાં આવી ત્યારે તેમના પિતાએ 300 શેર ખરીદ્યા હતા. ભૂષણે યંગ ઈન્ડિયનને AJLની માલિકીનું ટ્રાન્સફર ગેરકાયદેસર ગણાવ્યું હતું.

ભાજપ નેતા સુબ્રમણ્યમ સ્વામીએ કેસ દાખલ કર્યો - નજર કિંમતી મિલકતો પર હતી

2012માં જ્યારે આ મામલો પ્રકાશમાં આવ્યો ત્યારે ભાજપના નેતા અને એડવોકેટ સુબ્રમણ્યમ સ્વામીએ યંગ ઈન્ડિયનને AJLની માલિકીના સોદા સામે ઝુંબેશ શરૂ કરી હતી. કોર્ટમાં કેસ દાખલ કરતી વખતે તેણે આરોપ લગાવ્યો કે આ ડીલ ગેરકાયદેસર રીતે કરવામાં આવી છે. કંપનીએ 50 લાખ રૂપિયા ચૂકવીને AJLની માલિકી મેળવી. દેશના સાત શહેરોમાં મુખ્ય સ્થળોએ આવેલી AJLની જમીનની કિંમત 2000 કરોડ રૂપિયાથી વધુ છે.

સ્વામીએ આરોપ લગાવ્યો કે યંગ ઈન્ડિયાએ AJLને ખરીદ્યું પરંતુ તેના વિશે શેરધારકોને જાણ કરી ન હતી અને ન તો તેણે અખબારો પ્રકાશિત કરવાનું શરૂ કર્યું હતું. તે સ્પષ્ટ હતું કે કંપનીની નજર AJLની મૂલ્યવાન સંપત્તિઓ પર હતી. સુબ્રમણ્યમના આ કેસ પછી નેશનલ હેરાલ્ડ સામે આવ્યું. હાલમાં નેશનલ હેરાલ્ડ કેસ કોર્ટમાં છે અને ED દ્વારા કોર્ટમાં ચાર્જશીટ દાખલ કરવામાં આવી છે.