Ali Khamenei Funeral: ઈરાનના પૂર્વ સર્વોચ્ચ નેતા આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીની બહુદિવસીય રાજ્યસ્તરીય અંતિમયાત્રાનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ દિવસ સોમવારે તેહરાનમાં શરૂ થયો છે. રાજધાનીના મુખ્ય માર્ગો પર લાખો લોકો અંતિમ શ્રદ્ધાંજલિ આપવા માટે ઉમટી પડ્યા છે. ઈરાનના અધિકારીઓના અંદાજ મુજબ આ વિશ્વની સૌથી મોટી અંતિમયાત્રાઓમાંની એક બની શકે છે. જોકે, વર્ષ 1989માં આયાતુલ્લાહ રુહોલ્લાહ ખોમેનીના અંતિમ સંસ્કાર દરમિયાન થયેલી જીવલેણ નાસભાગને ધ્યાનમાં રાખીને આ વખતે સરકાર દ્વારા અભૂતપૂર્વ સુરક્ષા વ્યવસ્થા ગોઠવવામાં આવી છે.
તેહરાનમાં વહેલી સવારે શરૂ થઈ અંતિમયાત્રા
બે દિવસ સુધી તેહરાનની ગ્રાન્ડ મોસલ્લા મસ્જિદમાં જાહેર દર્શન માટે રાખવામાં આવેલા અલી ખામેનીના પાર્થિવદેહને સોમવારે વહેલી સવારે શોભાયાત્રા સ્વરૂપે શહેરના વિવિધ માર્ગો પરથી પસાર કરવામાં આવ્યો. ઈરાનના રાષ્ટ્રીય ધ્વજથી ઢંકાયેલી શબપેટી ખાસ વાહન પર રાખવામાં આવી છે અને અંતિમયાત્રા લગભગ 10થી 12 કલાક સુધી ચાલવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
સરકારનું માનવું છે કે આ અંતિમયાત્રા માત્ર શ્રદ્ધાંજલિ પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ તાજેતરના યુદ્ધ બાદ દેશની એકતા અને સ્થિરતાનું પણ પ્રતીક છે.
1989ની દુર્ઘટના ફરી ન બને તે માટે વિશેષ આયોજન
ઈરાનના પ્રથમ સર્વોચ્ચ નેતા આયાતુલ્લાહ રુહોલ્લાહ ખોમેનીના 1989ના અંતિમ સંસ્કારમાં અંદાજે એક કરોડ લોકો જોડાયા હતા. ભારે ભીડને કારણે સ્થિતિ નિયંત્રણ બહાર ગઈ હતી. નાસભાગમાં અનેક લોકોનાં મોત થયા હતા અને હજારો લોકો ઘાયલ થયા હતા. એટલું જ નહીં, ભીડના ધક્કામુક્કીમાં પાર્થિવદેહ પણ શબવાહિનીમાંથી નીચે પડી ગયો હતો, જેના કારણે બાદમાં હેલિકોપ્ટર દ્વારા અંતિમ સંસ્કાર કરવાની ફરજ પડી હતી.
આ ઘટનામાંથી પાઠ લઈને આ વખતે મસ્જિદ અને જાહેર દર્શન સ્થળોએ કોંક્રિટના બેરિકેડ, બહુસ્તરીય સુરક્ષા ઘેરો અને ભીડ નિયંત્રણની આધુનિક વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.
યુદ્ધ પછી ઈરાન માટે શક્તિ પ્રદર્શનનો અવસર
અધિકારીઓનું કહેવું છે કે અંતિમ સંસ્કાર દેશ માટે ભાવનાત્મક ક્ષણ હોવા ઉપરાંત આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સંદેશ આપવાનો પણ અવસર છે. તાજેતરમાં અમેરિકા અને ઇઝરાયલ સાથેના યુદ્ધ બાદ ઈરાન પોતાના રાજકીય અને સામાજિક મનોબળનું પ્રદર્શન કરવા માંગે છે. અંતિમયાત્રા દરમિયાન મોટી સંખ્યામાં લોકો ઈરાનના ધ્વજ સાથે હાજર રહ્યા હતા અને સરકારના સમર્થનમાં સૂત્રોચ્ચાર પણ થયા હતા.
અનેક શહેરોમાં યોજાશે અંતિમ વિદાય કાર્યક્રમ
સરકારી કાર્યક્રમ અનુસાર તેહરાન બાદ અંતિમ શ્રદ્ધાંજલિના કાર્યક્રમો ધાર્મિક શહેર કોમ તેમજ ઇરાકના પવિત્ર શહેરો નજફ અને કરબલામાં પણ યોજાશે. અંતે અલી ખામેનીને તેમના વતન મશહદ ખાતે દફનાવવામાં આવશે, જ્યાં હજારો શ્રદ્ધાળુઓની હાજરી રહેવાની સંભાવના છે.
નવા સર્વોચ્ચ નેતા મોજતબા ખામેનીની ગેરહાજરી ચર્ચામાં
રવિવારે યોજાયેલા કાર્યક્રમમાં અલી ખામેનીના ત્રણ પુત્રો જાહેરમાં જોવા મળ્યા હતા. જોકે નવા સર્વોચ્ચ નેતા તરીકે નિયુક્ત થયેલા મોજતબા ખામેની હજુ સુધી જાહેરમાં દેખાયા નથી.
અહેવાલો મુજબ તેઓ અગાઉના હુમલામાં ઘાયલ થયા હતા અને સુરક્ષા કારણોસર જાહેર કાર્યક્રમોથી દૂર રાખવામાં આવ્યા છે. જોકે તેમની હાલની તબિયત અંગે ઈરાન સરકાર તરફથી વિગતવાર માહિતી આપવામાં આવી નથી.
સમગ્ર વિશ્વની નજર તેહરાન પર
અંતિમયાત્રા દરમિયાન તેહરાનમાં અનેક માર્ગો બંધ રાખવામાં આવ્યા છે. સુરક્ષા એજન્સીઓ, તબીબી ટીમો અને હજારો સ્વયંસેવકોને તૈનાત કરવામાં આવ્યા છે જેથી ભીડને નિયંત્રિત કરી શકાય અને કોઈ અનિચ્છનીય ઘટના ન બને. અધિકારીઓ લોકોને નિર્ધારિત માર્ગો પરથી જ અંતિમ દર્શન કરવાની અપીલ કરી રહ્યા છે.
કેમ મહત્વપૂર્ણ છે આ અંતિમયાત્રા?
અલી ખામેની ત્રણ દાયકાથી વધુ સમય સુધી ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા રહ્યા હતા. તેમના અવસાન બાદ યોજાઈ રહેલી આ બહુદિવસીય રાજ્યસ્તરીય અંતિમયાત્રા માત્ર ધાર્મિક કે રાજકીય કાર્યક્રમ નથી, પરંતુ ઈરાનના ભવિષ્યના નેતૃત્વ, આંતરિક એકતા અને વૈશ્વિક રાજકીય સંદેશ સાથે પણ જોડાયેલી માનવામાં આવી રહી છે. લાખો લોકોની હાજરી અને કડક સુરક્ષા વચ્ચે યોજાઈ રહેલી આ અંતિમયાત્રા પર સમગ્ર વિશ્વની નજર ટકેલી છે.
