Japan Earthquake: ઉત્તરપૂર્વ જાપાનમાં રવિવારે સવારે 6.1ની તીવ્રતાનો શક્તિશાળી ભૂકંપ નોંધાતા ફરી એકવાર લોકોમાં ચિંતા ફેલાઈ છે. જોકે આ ભૂકંપ બાદ સુનામીની કોઈ ચેતવણી જાહેર કરવામાં આવી નથી અને હાલ સુધી જાનહાનિ કે મોટા નુકસાનના અહેવાલ મળ્યા નથી. પરંતુ છેલ્લા એક અઠવાડિયામાં વિશ્વના વિવિધ દેશોમાં સતત નોંધાયેલા મોટા ભૂકંપોએ વૈશ્વિક સ્તરે ભૂકંપીય પ્રવૃત્તિ અંગે ચર્ચા તેજ કરી છે.
જાપાનમાં સવારે જોરદાર આંચકો
જાપાનની હવામાન એજન્સી મુજબ રવિવારે સ્થાનિક સમય અનુસાર સવારે લગભગ 7:25 વાગ્યે ઇવાટે પ્રીફેક્ચરના દરિયાકાંઠા વિસ્તારમાં 6.1ની તીવ્રતાનો ભૂકંપ આવ્યો હતો. ભૂકંપનું કેન્દ્ર જમીનથી આશરે 40 કિલોમીટર ઊંડે નોંધાયું હતું.
આંચકા ઇવાટે ઉપરાંત આઓમોરી સહિત ઉત્તરપૂર્વ જાપાનના અનેક વિસ્તારોમાં અનુભવાયા હતા. સત્તાવાળાઓએ જણાવ્યું છે કે હાલમાં કોઈ મોટા નુકસાન અથવા જાનહાનિના સમાચાર સામે આવ્યા નથી. એટલું જ નહીં, ભૂકંપ બાદ સુનામીની ચેતવણી પણ જાહેર કરવામાં આવી નહોતી.
સતત આવતા ભૂકંપથી કાદવ ધસી પડવાનો ખતરો
જાપાન હાલમાં વરસાદી મોસમમાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. આવી સ્થિતિમાં વારંવાર આવતા ભૂકંપોથી પહાડી વિસ્તારોમાં જમીન અસ્થિર બનવાની શક્યતા વધી જાય છે. નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ ભારે વરસાદ બાદ જો ભૂકંપ આવે તો કાદવ ધસી પડવાની અને ભૂસ્ખલનની ઘટનાઓ વધી શકે છે.
સ્થાનિક પ્રશાસને સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોને સતર્ક રહેવાની અપીલ કરી છે અને જરૂરિયાત મુજબ સ્થાનિક ચેતવણીઓનું પાલન કરવા જણાવ્યું છે.
છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી જાપાનમાં સતત ભૂકંપ
તાજેતરના દિવસોમાં જાપાનમાં એક પછી એક અનેક ભૂકંપ નોંધાયા છે. ગુરુવારે 7.2ની તીવ્રતાનો શક્તિશાળી ભૂકંપ નોંધાયો હતો, જેને શરૂઆતમાં ઓછી તીવ્રતાનો માનવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ બાદમાં તેની તીવ્રતામાં સુધારો કરવામાં આવ્યો.
તે પહેલાં 24 જૂને કુજી નજીક 6.9ની તીવ્રતાનો ભૂકંપ આવ્યો હતો. જ્યારે 26 જૂને યામાનાશી વિસ્તાર અને માઉન્ટ ફુજી નજીક 5.7થી 5.6ની તીવ્રતાના આંચકા અનુભવાયા હતા.
જાપાનની હવામાન એજન્સીએ ચેતવણી આપી છે કે આ વિસ્તારોમાં આગામી દિવસોમાં પણ આફ્ટરશોક્સ અથવા નવા ભૂકંપ આવી શકે છે.
એક સપ્તાહમાં વિશ્વભરમાં 11 મોટા ભૂકંપ
છેલ્લા સાત દિવસ દરમિયાન વિશ્વના અનેક દેશોમાં મધ્યમથી લઈને શક્તિશાળી ભૂકંપ નોંધાયા છે. તેમાં જાપાન ઉપરાંત વેનેઝુએલા, ફિલિપાઇન્સ, પાકિસ્તાન, નિકારાગુઆ, સોલોમન ટાપુઓ અને અમેરિકાના કેલિફોર્નિયાનો સમાવેશ થાય છે.
મુખ્ય ભૂકંપની યાદી:
7.5 – 24 જૂન – વેનેઝુએલા (યુમારા નજીક)
7.2 – 24 જૂન – વેનેઝુએલા
6.9 – 24 જૂન – જાપાન (કુજી વિસ્તાર)
6.5 – 26 જૂન – ફિલિપાઇન્સ (સારંગાની નજીક)
6.1 – 28 જૂન – જાપાન (ઇવાટે પ્રીફેક્ચર)
6.2 – અફઘાનિસ્તાન (કાશ્મીર અને દિલ્હી સુધી આંચકા)
5.7 – 26 જૂન – જાપાન
5.6 – 24 જૂન – ઉત્તર કેલિફોર્નિયા
5.4 – 27 જૂન – પાકિસ્તાન
5.2 – 26 જૂન – નિકારાગુઆ
5.1 – 26 જૂન – સોલોમન ટાપુઓ
કાશ્મીરથી દિલ્હી સુધી પણ અનુભવાયા આંચકા
શનિવારે સાંજે ભારતના ઉત્તર ભાગમાં પણ ભૂકંપના આંચકા અનુભવાયા હતા. નેશનલ સેન્ટર ફોર સિસ્મોલોજી મુજબ સાંજે લગભગ 7:04 વાગ્યે અફઘાનિસ્તાન કેન્દ્રિત 6.2ની તીવ્રતાનો ભૂકંપ આવ્યો હતો.
તેના આંચકા જમ્મુ-કાશ્મીર ઉપરાંત દિલ્હી અને આસપાસના વિસ્તારોમાં પણ અનુભવાયા હતા. જોકે ભારતમાં કોઈ મોટા નુકસાનના અહેવાલ સામે આવ્યા નથી.
જાપાનમાં ભૂકંપ વારંવાર કેમ આવે છે?
જાપાન વિશ્વના સૌથી વધુ ભૂકંપપ્રવણ દેશોમાં સામેલ છે. તેનું મુખ્ય કારણ એ છે કે દેશ અનેક ટેક્ટોનિક પ્લેટોના સંગમ વિસ્તારમાં આવેલો છે. પેસિફિક પ્લેટ, ફિલિપાઇન સી પ્લેટ, યુરેશિયન પ્લેટ અને ઉત્તર અમેરિકન પ્લેટ વચ્ચે સતત ગતિ થતી રહે છે, જેના કારણે અહીં વારંવાર ભૂકંપ આવે છે.
જાપાને ભૂકંપ સામે મજબૂત ઇમારતો, અદ્યતન ચેતવણી પ્રણાલી અને આપત્તિ વ્યવસ્થાપનની વ્યવસ્થા વિકસાવી છે. તેમ છતાં મોટા ભૂકંપ બાદ આફ્ટરશોક્સ અને ભૂસ્ખલન જેવા જોખમો યથાવત રહે છે.
આ સમાચાર મહત્વના કેમ?
વિશ્વના અલગ-અલગ વિસ્તારોમાં સતત વધી રહેલી ભૂકંપીય પ્રવૃત્તિએ લોકોમાં ચિંતા વધારી છે. નિષ્ણાતો સ્પષ્ટ કરે છે કે વિવિધ પ્રદેશોમાં આવેલા આ ભૂકંપોનો અર્થ એ નથી કે તેઓ એકબીજા સાથે સીધા જોડાયેલા છે, પરંતુ દરેક અસરગ્રસ્ત વિસ્તારમાં સ્થાનિક સત્તાવાળાઓની સૂચનાઓનું પાલન કરવું અને આપત્તિ માટે તૈયાર રહેવું અત્યંત જરૂરી છે. ખાસ કરીને જાપાન જેવા દેશોમાં વરસાદી મોસમ દરમિયાન ભૂસ્ખલનનું જોખમ વધુ હોવાથી સાવચેતી રાખવાની જરૂરિયાત વધી જાય છે.
