ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે તાજેતરમાં આંતરિક વેપાર કરાર પર થયેલા કરાર બાદ, અમેરિકાએ મંગળવારે એક ફેક્ટશીટ બહાર પાડી હતી જેમાં કરારની મુખ્ય શરતો જણાવવામાં આવી હતી. જોકે, હવે એક દિવસ પછી વ્હાઇટ હાઉસે યુ-ટર્ન લીધો છે. વ્હાઇટ હાઉસે શાંતિથી કરારની મુખ્ય શરતો બદલી નાખી છે. ખાસ વાત એ છે કે નવી શરતોમાં લખેલી બાબતો ભારતના પક્ષમાં છે. હકીકતમાં, રિલીઝ થયાના એક દિવસ પછી, અમેરિકાએ ફેક્ટશીટના કેટલાક મુદ્દાઓ બદલી નાખ્યા છે. શબ્દોમાં પણ છેડછાડ કરવામાં આવી છે. કરારનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ ભાગ કે ભારત અમેરિકા પાસેથી 500 બિલિયન ડોલરથી વધુ મૂલ્યના ઉત્પાદનો ખરીદવા માટે 'પ્રતિબદ્ધ' છે, તેને બદલીને ભારત આ મૂલ્યના અમેરિકન ઉત્પાદનો ખરીદવાનો 'ઇરાદો ધરાવે છે' તેમ કરી દીધું છે.
સુધારેલા દસ્તાવેજમાં શું છે?
અમેરિકા દ્વારા જારી કરાયેલા સુધારેલા દસ્તાવેજમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે, "ભારત અમેરિકાના તમામ ઔદ્યોગિક માલ અને અમેરિકાના ખાદ્ય અને કૃષિ ઉત્પાદનોની વિશાળ શ્રેણી પરના ટેરિફને દૂર કરશે અથવા ઘટાડશે, જેમાં સૂકા ડિસ્ટિલર્સ અનાજ (DDG), લાલ જુવાર, ઝાડના બદામ, તાજા અને પ્રોસેસ્ડ ફળો, સોયાબીન તેલ, વાઇન અને સ્પિરિટ અને અન્ય ઉત્પાદનોનો સમાવેશ થાય છે." તેમાં વધુમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે, "ભારત વધુ અમેરિકાના ઉત્પાદનો ખરીદવા અને 500 અબજ ડોલરથી વધુ મૂલ્યના યુએસ ઊર્જા, માહિતી અને સંચાર ટેકનોલોજી, કોલસો અને અન્ય ઉત્પાદનો ખરીદવાનો ઇરાદો ધરાવે છે." અગાઉ, 'ઇરાદો' શબ્દને 'પ્રતિબદ્ધ છે' લખવામાં આવ્યો હતો.
કઠોળનો ઉલ્લેખ દૂર કરવો પડ્યો
વ્હાઇટ હાઉસે બીજો એક મહત્વપૂર્ણ ફેરફાર પણ કર્યો છે. સુધારેલા વચગાળાના વેપાર કરાર દસ્તાવેજમાં અમેરિકાના ઉત્પાદનોની યાદીમાંથી "કઠોળ" દૂર કરવામાં આવ્યા છે જેના પર ભારતે ટેરિફ દૂર કરવા અથવા ઘટાડવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો હતો. ફેક્ટશીટમાં ઉત્પાદન શ્રેણીઓની યાદીમાંથી "કૃષિ" શબ્દ પણ દૂર કરવામાં આવ્યો છે.
મંગળવારે જાહેર કરાયેલા ફેક્ટશીટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે, "ભારત તમામ યુએસ ઔદ્યોગિક ઉત્પાદનો અને યુએસ ખાદ્ય પદાર્થો અને કૃષિ ઉત્પાદનોની વિશાળ શ્રેણી પરના ટેરિફને દૂર કરશે અથવા ઘટાડશે, જેમાં સૂકા ડિસ્ટિલર્સ અનાજ (DDG), લાલ જુવાર, ઝાડના બદામ, તાજા અને પ્રોસેસ્ડ ફળો, ચોક્કસ કઠોળ, સોયાબીન તેલ, વાઇન અને સ્પિરિટ અને અન્ય ઉત્પાદનોનો સમાવેશ થાય છે." જોકે, આજે કરવામાં આવેલા ફેરફારોમાં, આ યાદીમાંથી કેટલાક કઠોળને દૂર કરવામાં આવ્યા છે.
ડિજિટલ સર્વિસ ટેક્સમાં પણ ફેરફાર
બીજા એક મોટા ફેરફારમાં, મૂળ ફેક્ટશીટમાં જણાવાયું છે કે, "ભારત તેનો ડિજિટલ સર્વિસ ટેક્સ નાબૂદ કરશે અને મજબૂત દ્વિપક્ષીય ડિજિટલ ટ્રેડ નિયમો પર વાટાઘાટો કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે જે ભેદભાવપૂર્ણ પ્રથાઓ અને ડિજિટલ વેપારમાં અન્ય અવરોધોને સંબોધિત કરે છે." જોકે, નવી ફેક્ટશીટમાં એવું જણાવવામાં આવ્યું નથી કે ભારત તેનો ડિજિટલ સર્વિસ ટેક્સ નાબૂદ કરશે. તેના બદલે, તે જણાવે છે કે, "ભારત મજબૂત દ્વિપક્ષીય ડિજિટલ ટ્રેડ નિયમો પર વાટાઘાટો કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે."
