Highest Rainfall State: ભારતમાં આ દિવસોમાં હવામાનનો મિજાજ સંપૂર્ણપણે બદલાયેલો જોવા મળી રહ્યો છે. ઉત્તર ભારતના ઘણા રાજ્યોમાં વાવાઝોડું, વરસાદ અને ગરમી ત્રણેયનો પ્રકોપ ચાલુ છે. ભારત તેની વૈવિધ્યસભર આબોહવા માટે જાણીતું છે, જ્યાં મુખ્યત્વે હવામાન વરસાદના પ્રમાણ પર નિર્ભર કરે છે. આપણા દેશમાં દક્ષિણ-પશ્ચિમ ચોમાસું જૂનની શરૂઆતથી લઈને સપ્ટેમ્બર સુધી સક્રિય રહે છે, જેને શ્રાવણ અને ભાદરવાનો મહિનો પણ કહેવામાં આવે છે. આખા વર્ષના કુલ વરસાદનો 70 ટકાથી વધુ હિસ્સો આ જ સમયગાળામાં વરસી જાય છે, જે ખેતી, જળાશયો અને પાણીના પુરવઠા માટે અત્યંત જરૂરી છે. ભારતમાં વરસાદ માત્ર એક ઋતુ નથી પરંતુ એક સુંદર અહેસાસ પણ છે, જેની અસર આપણા ગીતો, ખાનપાન અને સામાન્ય જનજીવન પર સ્પષ્ટપણે દેખાય છે.
સૌથી વધુ વરસાદવાળું રાજ્ય- મેઘાલય
ભારતમાં સૌથી વધુ સરેરાશ વાર્ષિક વરસાદ મેળવતું રાજ્ય મેઘાલય છે, જેને સાચા અર્થમાં “વાદળોનું ઘર” કહેવામાં આવે છે. મેઘાલયના ઇસ્ટ ખાસી હિલ્સ જિલ્લામાં આવેલું મૌસિનરામ સમગ્ર વિશ્વમાં સૌથી વધુ વરસાદવાળું સ્થળ માનવામાં આવે છે, જ્યાં દર વર્ષે અંદાજે 11,800 મિલીમીટરથી પણ વધુ વરસાદ નોંધાય છે. આ વિસ્તારની ભૌગોલિક રચના ખૂબ જ અનોખી છે. પહાડોની વચ્ચે આવેલું હોવાને કારણે અને બંગાળની ખાડીની દિશામાં ખુલ્લું હોવાને લીધે ભેજથી ભરેલા પવનો અહીં સીધા ટકરાય છે, જેનાથી સતત અને મૂશળધાર વરસાદ થતો રહે છે. મેઘાલયનું જ ચેરાપુંજી પહેલા દુનિયામાં નંબર-1 પર હતું, પરંતુ હવે તે મૌસિનરામ પછી બીજા ક્રમે આવી ગયું છે. અહીંનો સતત વરસાદ અદભુત હરિયાળી, સુંદર ઝરણાં અને પ્રાચીન ગુફાઓનું નિર્માણ કરે છે.
બીજું સૌથી વધુ વરસાદવાળું રાજ્ય- અરુણાચલ પ્રદેશ
પહાડી ભૂપ્રદેશ અને હિમાલયની ખૂબ જ નજીક હોવાને કારણે પૂર્વોત્તરનું સુંદર રાજ્ય અરુણાચલ પ્રદેશ આ યાદીમાં બીજા સ્થાને છે. અહીં થતા ભારે વરસાદને કારણે ગીચ જંગલો, ખળખળ વહેતી અનેક નદીઓ અને અત્યંત સમૃદ્ધ જૈવવિવિધતા જોવા મળે છે. અહીં લાંબા સમય સુધી ચાલતું ચોમાસું ખેતીની સાથે-સાથે જળવિદ્યુત (હાઈડ્રોપાવર) ઉત્પાદનને પણ મોટો વેગ આપે છે.
ધારાસભ્યો બાદ હવે સાંસદો બગાવતની તૈયારીમાં! : શું સંસદમાં તૂટી જશે મમતાની TMC? સમજો નંબરોની આખી રમત
ત્રીજું સૌથી વધુ વરસાદવાળું રાજ્ય- સિક્કિમ
ત્રીજું સૌથી વધુ વરસાદ ધરાવતું રાજ્ય સિક્કિમ છે. હિમાલયની ગોદમાં વસેલું આ નાનું રાજ્ય સિક્કિમ પણ પૂરતો વરસાદ મેળવે છે. આ વરસાદ અહીંના જંગલોને હંમેશા લીલાછમ રાખે છે અને વન્યજીવો માટે સાનુકૂળ વાતાવરણ તૈયાર કરે છે. આ સાથે જ, વરસાદ આધારિત નદીઓ અહીંના જળવિદ્યુત પ્રોજેક્ટ્સની જીવાદોરી છે, જે રાજ્યના અર્થતંત્રને મજબૂતી આપે છે.
ચોથું સૌથી વધુ વરસાદવાળું રાજ્ય- પશ્ચિમ બંગાળ
ચોથા ક્રમે પશ્ચિમ બંગાળ આવે છે. પશ્ચિમ બંગાળમાં વરસાદ મુખ્યત્વે ચોમાસાની ઋતુમાં જ થાય છે, પરંતુ તેનું પ્રમાણ ખૂબ જ સારું હોય છે. રાજ્યમાં ગંગાના મેદાની વિસ્તારોથી લઈને દાર્જિલિંગની ઊંચી પહાડીઓ સુધી વાદળો મન મૂકીને વરસે છે. આ પાણી પશ્ચિમ બંગાળના મુખ્ય પાક જેવા કે ડાંગર (ચોખા)ની ખેતી, શણના ઉત્પાદન અને દાર્જિલિંગના વિશ્વ પ્રસિદ્ધ ચાના બગીચાઓ માટે કોઈ વરદાનથી કમ નથી. આ તમામ પાક અને બગીચાઓ રાજ્યના અર્થતંત્રની અસલી કરોડરજ્જુ માનવામાં આવે છે. યોગ્ય સમયે વરસાદ થવો અહીંના લાખો ખેડૂતો અને મજૂરોના જીવનને ખુશહાલ બનાવે છે, જેના કારણે તેમના તહેવારો અને સંસ્કૃતિમાં પણ ચોમાસાનો રંગ સ્પષ્ટપણે ઝળકે છે.
જાન્યુઆરીથી માર્ચ સુધી ભારતની GDPએ ભરી હરણફાળ : 7.8% વૃદ્ધિ સાથે નોંધાવી મજબૂત ગતિ
પાંચમું સૌથી વધુ વરસાદવાળું રાજ્ય- નાગાલેન્ડ
પૂર્વોત્તરનું બીજું એક સુંદર રાજ્ય નાગાલેન્ડ આ યાદીમાં સામેલ છે, જ્યાં મે મહિનાથી લઈને સપ્ટેમ્બર મહિના વચ્ચે ખૂબ જ ભારે વરસાદ નોંધાય છે. આ ચોમાસાની ઋતુ દરમિયાન નાગાલેન્ડની ઊંચી પહાડીઓ અને ઊંડી ખીણો સંપૂર્ણપણે લીલી ચાદરથી ઢંકાઈ જાય છે, જે પ્રવાસીઓને પણ ખૂબ આકર્ષિત કરે છે. અહીંના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય અને આખું જીવન મુખ્યત્વે કૃષિ પર જ નિર્ભર છે. આવી સ્થિતિમાં, આ વરસાદ ડાંગર, મકાઈ અને અન્ય સ્થાનિક પાકોની પેદાશ માટે સૌથી વધુ જરૂરી માનવામાં આવે છે.
એકંદરે જોતાં, ભારતના આ પાંચેય રાજ્યો ચોમાસા દરમિયાન દેશના જળસ્તરને જાળવી રાખવામાં અને પર્યાવરણને સુરક્ષિત રાખવામાં સૌથી મોટું યોગદાન આપે છે.
