આજકાલની બદલાતી જીવનશૈલી અને વધતા પ્રદૂષણ વચ્ચે શરીરની રોગપ્રતિકારક શક્તિ (Immunity) જાળવી રાખવી ખૂબ જરૂરી છે. વિટામિન C એ માત્ર શરદી-ખાંસી સામે રક્ષણ નથી આપતું, પરંતુ તે ત્વચા, હાડકાં અને કોષોના સમારકામ માટે પણ અનિવાર્ય છે. આપણા રસોડામાં જ એવી ઘણી વસ્તુઓ છે જે વિટામિન C નો ખજાનો છે.
વિટામિન C થી ભરપૂર 10 મુખ્ય ખોરાક:
1. આમળા (Amla): ભારતીય આહારમાં આમળાને વિટામિન C નો સર્વોત્તમ સ્ત્રોત માનવામાં આવે છે. 100g આમળામાં નારંગી કરતા પણ ઘણું વધારે વિટામિન C હોય છે. તે વાળ અને આંખો માટે પણ વરદાન સમાન છે.
2. જામફળ (Guava): ઘણા ઓછા લોકો જાણે છે કે એક સામાન્ય જામફળમાં નારંગી કરતા 2 ગણું વધુ વિટામિન C હોય છે. તે ફાઈબરથી પણ ભરપૂર હોય છે, જે પાચનમાં મદદ કરે છે.
3. શિમલા મરચાં (Bell Peppers): ખાસ કરીને લાલ અને પીળા શિમલા મરચાંમાં વિટામિન C ભરપૂર માત્રામાં હોય છે. 100g લાલ શિમલા મરચાંમાં લગભગ 128mg થી 190mg જેટલું વિટામિન C મળી શકે છે.
4. નારંગી અને ખાટાં ફળો (Citrus Fruits): નારંગી, મોસંબી અને લીંબુ વિટામિન C ના સૌથી લોકપ્રિય સ્ત્રોત છે. એક મધ્યમ કદની નારંગીમાંથી આશરે 70mg વિટામિન C મળે છે.
5. કીવી (Kiwi): આ વિદેશી ફળ વિટામિન C થી લદાયેલું છે. એક કીવી ખાવાથી તમારી આખા દિવસની વિટામિન C ની જરૂરિયાત પૂરી થઈ શકે છે.
6. પપૈયું (Papaya): પપૈયું માત્ર પાચન માટે જ નહીં, પણ રોગપ્રતિકારક શક્તિ માટે પણ ઉત્તમ છે. 1 કપ પપૈયામાં અંદાજે 87mg થી 88mg વિટામિન C હોય છે.
7. સ્ટ્રોબેરી (Strawberries): સ્ટ્રોબેરીમાં વિટામિન C ની સાથે એન્ટી-ઓક્સિડન્ટ્સ પણ ભરપૂર હોય છે, જે હૃદયના સ્વાસ્થ્ય માટે ફાયદાકારક છે.
8. બ્રોકોલી (Broccoli): શાકભાજીમાં બ્રોકોલી શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ છે. અડધો કપ રાંધેલી બ્રોકોલીમાંથી લગભગ 51mg વિટામિન C મળે છે.
9. ટામેટાં (Tomatoes): ટામેટાં ભારતીય રસોઈનો અભિન્ન ભાગ છે. એક મધ્યમ કદના ટામેટામાંથી આશરે 17mg વિટામિન C મળે છે.
10. લીલા મરચાં (Green Chillies): તમને જાણીને નવાઈ લાગશે કે લીલા મરચાં પણ વિટામિન C નો સારો સ્ત્રોત છે. એક મરચામાંથી લગભગ 109mg વિટામિન C મળી શકે છે (જોકે તેને મર્યાદિત માત્રામાં ખાવા જોઈએ).
સામાન્ય વ્યક્તિને દરરોજ 75mg થી 90mg વિટામિન C ની જરૂર હોય છે. વિટામિન C પાણીમાં ઓગળી જતું હોવાથી તેને દરરોજ આહાર દ્વારા લેવું જરૂરી છે કારણ કે શરીર તેનો સંગ્રહ કરી શકતું નથી.
મહત્વની બાબત: વિટામિન C ગરમીથી નાશ પામે છે, તેથી ફળો અને શાકભાજીને બને ત્યાં સુધી તાજા અથવા ઓછા રાંધેલા ખાવા વધુ ફાયદાકારક છે.
