વર્ષના પ્રથમ મહિનાનો 17મો દિવસ ભારત અને વિશ્વના ઇતિહાસમાં અનેક સીમાચિહ્નરૂપ ઘટનાઓનો સાક્ષી રહ્યો છે. આજના દિવસનું સૌથી મોટું ધાર્મિક અને સાંસ્કૃતિક મહત્વ શીખ ધર્મના 10મા ગુરુ ગોવિંદ સિંહ સાથે જોડાયેલું છે. તિથિ મુજબ આજે તેમની જન્મજયંતિ છે, જેને સમગ્ર વિશ્વમાં 'પ્રકાશ પર્વ' તરીકે અત્યંત શ્રદ્ધાપૂર્વક ઉજવવામાં આવે છે. ગુરુ ગોવિંદ સિંહનો જન્મ વર્ષ 1666માં બિહારના પટનામાં પોષ વદ સાતમના દિવસે થયો હતો. આ ઉપરાંત, આજના દિવસે મુઘલ કાળથી લઈને આધુનિક ભારત સુધીની ઘણી મોટી હલચલ જોવા મળી છે.
સ્વતંત્રતા સંગ્રામ અને રાજકીય ઇતિહાસ
વર્ષ 1941માં આજના દિવસે ભારતની આઝાદીના લડવૈયા નેતાજી સુભાષ ચંદ્ર બોઝ બ્રિટિશ પોલીસની નજરકેદમાંથી છટકીને ગુપ્ત રીતે જર્મની જવા રવાના થયા હતા. વર્ષ 1601માં બાદશાહ અકબરે અસીરગઢના અજેય ગણાતા કિલ્લા પર વિજય મેળવી ત્યાં પ્રવેશ કર્યો હતો. આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે, વર્ષ 1946માં આજે જ United Nations Security Council ની સૌ પ્રથમ બેઠક મળી હતી, જે વૈશ્વિક શાંતિ માટે એક ઐતિહાસિક ડગલું હતું.
વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજીની સિદ્ધિઓ
ભારતીય અંતરિક્ષ સંશોધન સંસ્થા ISRO એ વર્ષ 2020માં આજના દિવસે યુરોપિયન સ્પેસ એજન્સીના Ariane-5 વ્હીકલ દ્વારા GSAT-30 કોમ્યુનિકેશન સેટેલાઇટ સફળતાપૂર્વક લોન્ચ કર્યો હતો. આ ઉપરાંત, વર્ષ 1980માં NASA દ્વારા Flatsatcom-3 લોન્ચ કરવામાં આવ્યો હતો. વર્ષ 1989માં કર્નલ જેકે બજાજ ઉત્તર ધ્રુવ પર પહોંચનારા પ્રથમ ભારતીય બનીને ઇતિહાસમાં પોતાનું નામ નોંધાવ્યું હતું.
કલા અને મહાન વિભૂતિઓ
વર્ષ 2022માં આજના દિવસે કથ્થક નૃત્યના પર્યાય ગણાતા પંડિત બિરજુ મહારાજે દુનિયાને અલવિદા કહ્યું હતું. આ સાથે જ પ્રખ્યાત કવિ અને ગીતકાર જાવેદ અખ્તર તેમજ જાણીતા ગણિતશાસ્ત્રી ડી.આર. કાપરેકરનો આજે જન્મદિવસ છે. રમતગમતની વાત કરીએ તો, વર્ષ 1985માં મોહમ્મદ અઝહરુદ્દીને ઇંગ્લેન્ડ સામે પોતાની કારકિર્દીની બીજી ટેસ્ટ સેન્ચુરી ફટકારી હતી.
વિશ્વની અન્ય અગત્યની ઘટનાઓ
1995: જાપાનમાં આવેલા 7.2ની તીવ્રતાના વિનાશક ભૂકંપમાં 5,372 થી વધુ લોકોના મૃત્યુ થયા હતા.
2010: ભારતની સર્વોચ્ચ અદાલતે સ્વ-બચાવના અધિકાર (Right to Self-Defense) ની મહત્વની વ્યાખ્યા આપી હતી.
1961: કોંગોના પ્રથમ વડાપ્રધાન પેટ્રિસ લુમુમ્બાની હત્યા કરવામાં આવી હતી.
1852: બ્રિટને દક્ષિણ આફ્રિકાના ટ્રાન્સવાલ પ્રદેશની સ્વતંત્રતાને માન્યતા આપી.
1757: જર્મનીએ પ્રશિયા વિરુદ્ધ યુદ્ધનું એલાન કર્યું હતું.
