યુરોપમાં જૂન મહિનાના અંતમાં પડેલી ભીષણ હીટવેવે માનવજીવન પર ગંભીર અસર પેદા કરી છે. ફ્રાન્સ, બેલ્જિયમ અને નેધરલેન્ડ્સમાં અત્યાર સુધીમાં 3,700થી વધુ લોકોના મોત નોંધાયા હોવાનું પ્રાથમિક સરકારી આંકડાઓમાં સામે આવ્યું છે. સંબંધિત દેશોના અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ આંકડા હજુ પ્રાથમિક છે અને આગામી દિવસોમાં મૃત્યુઆંકમાં વધુ વધારો થઈ શકે છે. હવામાન નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર 20થી 28 જૂન દરમિયાન યુરોપમાં અનુભવાયેલી આ ગરમી છેલ્લા ઘણા વર્ષોની સૌથી ગંભીર હીટવેવમાંની એક હતી, જેના કારણે માત્ર જનજીવન જ નહીં પરંતુ વીજ ઉત્પાદન, આરોગ્ય સેવાઓ અને અન્ય જરૂરી માળખાકીય સેવાઓ પણ ભારે પ્રભાવિત થઈ છે.
ફ્રાન્સમાં સૌથી વધુ 2,000થી વધુ મોત નોંધાયા
ફ્રાન્સના આરોગ્ય મંત્રી સ્ટેફની રિસ્ટે જણાવ્યું કે હીટવેવ દરમિયાન દેશમાં 2,025 લોકોના મોત નોંધાયા છે. ખાસ કરીને 45 વર્ષથી વધુ ઉંમરના લોકોમાં મૃત્યુદર નોંધપાત્ર રીતે વધ્યો છે. ઉપલબ્ધ માહિતી મુજબ આ સમયગાળા દરમિયાન નોંધાયેલા મૃત્યુ અગાઉના અઠવાડિયાની સરખામણીએ આશરે 29 ટકા વધુ રહ્યા હતા.
ફ્રાન્સની જાહેર આરોગ્ય સત્તામંડળના જણાવ્યા મુજબ 22થી 28 જૂન વચ્ચે ઘરોમાં થયેલા મૃત્યુમાં 91 ટકાનો વધારો નોંધાયો હતો. નર્સિંગ હોમ અને આરોગ્ય કેન્દ્રોમાં પણ મૃત્યુઆંકમાં વધારો જોવા મળ્યો છે. આરોગ્ય અધિકારીઓએ ચેતવણી આપી છે કે હાલ જાહેર કરાયેલા આંકડા અંતિમ નથી અને સંપૂર્ણ માહિતી મળ્યા બાદ મૃત્યુઆંક વધુ વધી શકે છે.
બેલ્જિયમ અને નેધરલેન્ડ્સમાં પણ ભારે અસર
બેલ્જિયમના આરોગ્ય મંત્રાલય અનુસાર 18થી 29 જૂન દરમિયાન 1,200 લોકોના મોત નોંધાયા છે. તેમાં 530 લોકોની ઉંમર 85 વર્ષ કે તેથી વધુ હતી. અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ દેશમાં હીટવેવ દરમિયાન આટલા મોટા પ્રમાણમાં મૃત્યુ અગાઉ ક્યારેય નોંધાયા નહોતા.
નેધરલેન્ડ્સમાં પણ ગરમીના કારણે 480 લોકોના મોત થયા હોવાનું જણાવાયું છે. તેમાં મોટાભાગના મૃતકો 80 વર્ષથી વધુ ઉંમરના હતા. વૃદ્ધો અને પહેલેથી જ ગંભીર બીમારીઓથી પીડાતા લોકો પર અત્યંત ગરમીની સૌથી વધુ અસર જોવા મળી હોવાનું નિષ્ણાતોનું કહેવું છે.
હીટવેવથી વીજ ઉત્પાદન અને આરોગ્ય વ્યવસ્થા પર પણ અસર
આ ભીષણ ગરમીના કારણે યુરોપના કેટલાક વિસ્તારોમાં વીજ ઉત્પાદન અને વિતરણ વ્યવસ્થામાં પણ અવરોધ સર્જાયો હતો. ઊંચા તાપમાનને કારણે વીજળીની માંગ વધી ગઈ, જ્યારે કેટલાક વિસ્તારોમાં માળખાકીય સુવિધાઓ પર પણ અસર પડી હતી. હોસ્પિટલો અને આરોગ્ય કેન્દ્રોમાં હીટસ્ટ્રોક, ડિહાઇડ્રેશન અને ગરમી સંબંધિત અન્ય ગંભીર સમસ્યાઓના દર્દીઓની સંખ્યામાં નોંધપાત્ર વધારો થયો હતો, જેના કારણે આરોગ્ય સેવાઓ પર ભારે દબાણ સર્જાયું.
નિષ્ણાતોએ ક્લાઈમેટ ચેન્જને ગણાવ્યું મુખ્ય કારણ
હવામાન વૈજ્ઞાનિકોના જણાવ્યા અનુસાર આ હીટવેવ માત્ર એક સામાન્ય ઋતુગત ઘટના નહોતી. તેઓનું માનવું છે કે આટલી તીવ્ર અને લાંબી ગરમી પાછળનું મુખ્ય કારણ જળવાયુ પરિવર્તન (Climate Change) છે. વૈશ્વિક તાપમાનમાં સતત થઈ રહેલા વધારાને કારણે યુરોપ સહિત વિશ્વના અનેક વિસ્તારોમાં હીટવેવની આવર્તનતા અને તીવ્રતા બંને વધી રહી છે.
છેલ્લાં કેટલાક વર્ષોમાં યુરોપમાં ગરમીના નવા રેકોર્ડ સતત બની રહ્યા છે. નિષ્ણાતો ચેતવણી આપી રહ્યા છે કે જો ગ્રીનહાઉસ ગેસના ઉત્સર્જનમાં અસરકારક ઘટાડો નહીં થાય તો ભવિષ્યમાં આવી હીટવેવ વધુ ગંભીર બની શકે છે અને માનવ આરોગ્ય પર તેની અસર વધુ ઘાતક સાબિત થઈ શકે છે.
