Dashcam : ભારતમાં છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં રસ્તાઓ પર વાહનોની સંખ્યા ઝડપથી વધી રહી છે. તેની સાથે માર્ગ અકસ્માતો, રોડ રેજ અને અકસ્માત બાદ જવાબદારી કોની હતી તે મુદ્દે થતા વિવાદોમાં પણ વધારો નોંધાયો છે. ઘણી વખત એવું બને છે કે વાહનચાલકની કોઈ ભૂલ ન હોવા છતાં તેને સ્થાનિક લોકોના વિરોધ, પોલીસ કાર્યવાહી અથવા લાંબી કાનૂની પ્રક્રિયાનો સામનો કરવો પડે છે. આવી પરિસ્થિતિમાં હવે મોટી સંખ્યામાં લોકો પોતાની કારમાં ડેશકેમ (Dashcam) લગાવવાનું પસંદ કરી રહ્યા છે. ડેશકેમ માત્ર અકસ્માતની ક્ષણને રેકોર્ડ કરતું ઉપકરણ નથી, પરંતુ જરૂર પડે ત્યારે તે મહત્વના ડિજિટલ પુરાવા તરીકે પણ કામ કરી શકે છે. જોકે ઘણા લોકોના મનમાં પ્રશ્ન હોય છે કે શું ડેશકેમનું વીડિયો કોર્ટમાં માન્ય ગણાય છે? તેમજ અકસ્માત બાદ તેનો વાસ્તવિક ઉપયોગ કેટલો થાય છે? જાણો સંપૂર્ણ માહિતી.
કોર્ટમાં ડિજિટલ પુરાવા તરીકે થઈ શકે છે ઉપયોગ
ભારતમાં ડિજિટલ અને ઇલેક્ટ્રોનિક પુરાવાઓને કાનૂની પ્રક્રિયામાં મહત્વ આપવામાં આવે છે. જો ડેશકેમમાં રેકોર્ડ થયેલું વીડિયો મૂળ સ્વરૂપમાં હોય, તેમાં કોઈ છેડછાડ ન કરવામાં આવી હોય અને તેમાં સમય-તારીખ (Time Stamp) સ્પષ્ટ જોવા મળતા હોય, તો તે પોલીસ તપાસ અને કોર્ટની કાર્યવાહી દરમિયાન મહત્વપૂર્ણ પુરાવા બની શકે છે. ઉદાહરણ તરીકે, જો કોઈ વાહન ખોટી દિશામાં આવીને તમારી કાર સાથે અથડાય અથવા કોઈ વ્યક્તિ અચાનક વાહનની સામે આવી જાય, તો માત્ર મૌખિક દલીલો પર આધાર રાખવાની જગ્યાએ ડેશકેમનું વીડિયો ઘટનાની હકીકત સ્પષ્ટ કરવામાં મદદરૂપ બને છે. આવા પુરાવાથી અકસ્માતની વાસ્તવિક સ્થિતિ સમજવામાં તપાસ એજન્સીઓને સરળતા રહે છે.
આ પણ ખાસ વાંચો : Renault Dusterનું નવું Adventure Edition થયું લોન્ચ : લુક અને ફીચર્સ જોઈને થઈ જશો ઇમ્પ્રેસ, જાણો કિંમત અને સ્પેશિયલ એડિશન વિશે
ખોટા આરોપો અને છેતરપિંડી સામે વધારાની સુરક્ષા
તાજેતરના વર્ષોમાં કેટલાક વિસ્તારોમાં અકસ્માતનું નાટક કરીને પૈસા પડાવવાના અથવા વાહનચાલકોને બ્લેકમેલ કરવાનો પ્રયાસ થતા હોવાના કિસ્સાઓ સામે આવ્યા છે. કેટલીક વખત લોકો ઇરાદાપૂર્વક વાહન સામે આવી જાય છે અથવા નાના અકસ્માતને મોટો વિવાદ બનાવી વળતર માંગવાનો પ્રયાસ કરે છે. આવા સંજોગોમાં ડેશકેમમાં રેકોર્ડ થયેલું વીડિયો ઘટનાની સાચી હકીકત રજૂ કરવામાં મદદરૂપ બની શકે છે. ઘણીવાર જ્યારે સામેની વ્યક્તિને ખબર પડે છે કે સમગ્ર ઘટના કેમેરામાં કેદ થઈ ગઈ છે, ત્યારે અનાવશ્યક વિવાદ ટાળવામાં પણ મદદ મળે છે. જોકે દરેક કેસની તપાસ પોલીસ અને સંબંધિત સત્તાધિકારીઓ પુરાવાના આધારે જ કરે છે.
ઇન્શ્યોરન્સ ક્લેમની પ્રક્રિયા બની શકે વધુ સરળ
ડેશકેમનો એક મહત્વપૂર્ણ ફાયદો કાર ઇન્શ્યોરન્સ ક્લેમ દરમિયાન પણ જોવા મળે છે. સામાન્ય રીતે અકસ્માત બાદ વીમા કંપની ઘટના અંગે તપાસ કરે છે અને નુકસાનનું મૂલ્યાંકન કરવા માટે સર્વેયરની નિમણૂક કરે છે. જો અકસ્માત અંગે સ્પષ્ટ વીડિયો ઉપલબ્ધ હોય, તો ઘટનાક્રમ સમજવામાં સરળતા રહે છે. ડેશકેમની ફૂટેજના આધારે અકસ્માત કેવી રીતે થયો, નુકસાન કેટલું થયું અને ઘટનાની પરિસ્થિતિ શું હતી તેનો અંદાજ લગાવવામાં મદદ મળી શકે છે. પરિણામે ક્લેમ પ્રક્રિયામાં અનાવશ્યક વિવાદ ઓછા થઈ શકે છે અને દસ્તાવેજી પ્રક્રિયા વધુ સરળ બની શકે છે. જોકે ક્લેમ મંજૂર કરવાનો અંતિમ નિર્ણય વીમા કંપની પોતાની નીતિઓ અને ઉપલબ્ધ તમામ પુરાવાના આધારે જ લે છે.
આ પણ ખાસ વાંચો : કારમાં રાખેલી આ 5 વસ્તુઓ બની શકે છે મોટા નુકસાનનું કારણ : મોટા ભાગના લોકો કરે છે આ ભૂલ
ડેશકેમ વાપરતી વખતે આ બાબતોનું પણ રાખો ધ્યાન
ડેશકેમની ફૂટેજ કાનૂની રીતે ઉપયોગી બને તે માટે તેમાં કોઈ પ્રકારની એડિટિંગ અથવા છેડછાડ ન કરવી જોઈએ. મૂળ વીડિયો સુરક્ષિત રાખવો અને જરૂર પડે ત્યારે તેની મૂળ ફાઇલ જ સંબંધિત સત્તાધિકારીઓને આપવી વધુ યોગ્ય માનવામાં આવે છે. ઉપરાંત, ડેશકેમ એવી રીતે લગાવવો જોઈએ કે ડ્રાઇવરની દૃષ્ટિમાં અવરોધ ઊભો ન થાય અને વાહન ચલાવવામાં કોઈ વિક્ષેપ ન પડે.
ડેશકેમ ફરજિયાત નથી, પરંતુ ઉપયોગી જરૂર બની રહ્યો છે
ભારતમાં હાલમાં ખાનગી કારમાં ડેશકેમ લગાવવો ફરજિયાત નથી. તેમ છતાં માર્ગ અકસ્માતો, રોડ રેજ અને ખોટા દાવાઓના વધતા કેસોને ધ્યાનમાં રાખીને ઘણા વાહનચાલકો તેને સુરક્ષાના વધારાના સાધન તરીકે અપનાવી રહ્યા છે. નિષ્ણાતોના મત મુજબ ડેશકેમ અકસ્માત અટકાવી શકતો નથી, પરંતુ અકસ્માત બાદ સાચી હકીકત સામે લાવવામાં અને કાનૂની પ્રક્રિયા દરમિયાન મહત્વપૂર્ણ સહાયક પુરાવો પૂરો પાડવામાં તેની ભૂમિકા નોંધપાત્ર બની શકે છે.
