સેન્ટ્રલ બ્યુરો ઓફ ઇન્વેસ્ટિગેશન (CBI) એ દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયામાં કાર્યરત સ્કેમ કમ્પાઉન્ડ્સ (છેતરપિંડીના કેન્દ્રો) સાથે જોડાયેલા માનવ તસ્કરી નેટવર્કના બે મુખ્ય આરોપીઓની ધરપકડ કરી છે. આ નેટવર્ક વિદેશમાં આકર્ષક નોકરીઓની લાલચ આપીને ભારતીય નાગરિકોને ફસાવતું હતું.
શું છે સમગ્ર મામલો?
તપાસમાં બહાર આવ્યું છે કે એજન્ટો અને વચેટિયાઓનું એક ગુનાહિત નેટવર્ક ભારતીય યુવાનોને દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાના દેશોમાં ઉંચા પગારવાળી નોકરીઓનું વચન આપીને ભરતી કરતું હતું. પીડિતોને ખાસ કરીને મ્યાનમાર અને કંબોડિયા જેવા દેશોમાં લઈ જવામાં આવતા હતા, જ્યાં તેમને "સાયબર ગુલામી" (Cyber Slavery) જેવી સ્થિતિમાં રાખવામાં આવતા હતા.
સ્કેમ કમ્પાઉન્ડ્સમાં થતું શોષણ
આ સ્કેમ કમ્પાઉન્ડ્સ આંતરરાષ્ટ્રીય સાયબર ક્રાઈમ સિન્ડિકેટ દ્વારા ચલાવવામાં આવે છે. અહીં ટ્રાફિકિંગ કરીને લાવવામાં આવેલા ભારતીયોને નીચે મુજબની પરિસ્થિતિઓનો સામનો કરવો પડતો હતો. પીડિતોને પરાણે અન્ય દેશોના લોકો સાથે સાયબર નાણાકીય છેતરપિંડી કરવા મજબૂર કરવામાં આવતા. તેમના પાસપોર્ટ છીનવી લેવામાં આવતા અને તેમની અવરજવર પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવતો. અનેક પીડિતોએ શારીરિક હિંસા અને માનસિક અત્યાચારની ફરિયાદ કરી છે. ઘણા કિસ્સાઓમાં, પરિવારો પાસે તેમના સ્વજનોને છોડાવવા માટે મોટી રકમની માંગણી કરવામાં આવી હતી.
ધરપકડ કરાયેલ આરોપીઓની ભૂમિકા
1. નિપેન્દર ચૌધરી: આ આરોપી સ્કેમ કમ્પાઉન્ડ ઓપરેટર વતી કામ કરતો હતો. તે થાઈલેન્ડ થઈને મ્યાનમાર જતા ભારતીયો માટે લોજિસ્ટિક્સ અને ટ્રાન્સપોર્ટની વ્યવસ્થા કરતો હતો. પીડિતોને બેંગકોકથી મે સોટ (Mae Sot) લઈ જવામાં આવતા અને ત્યાંથી ગેરકાયદેસર રીતે સરહદ પાર કરાવી મ્યાનમારના કેન્દ્રોમાં મોકલવામાં આવતા.
2. નિલેશ નરપતસિંહ પુરોહિત: આ આરોપી ભારતમાં સબ-એજન્ટોનું નેટવર્ક સંભાળતો હતો. તપાસ મુજબ, તે થાઈલેન્ડ-મ્યાનમાર સરહદ નજીકના એક સ્કેમ કમ્પાઉન્ડની ઓફિસમાંથી કામ કરતો હતો અને ઓપરેટરો પાસેથી ક્રિપ્ટોકરન્સીમાં પેમેન્ટ મેળવતો હતો. અગાઉ, મે 2026માં CBIએ ચાર રાજ્યોમાં આઠ સ્થળોએ દરોડા પાડીને આ નેટવર્ક સાથે સંકળાયેલા અન્ય એક આરોપીની ધરપકડ કરી હતી.
CBIની નાગરિકોને ચેતવણી
CBIએ નાગરિકોને સોશિયલ મીડિયા, મેસેજિંગ એપ્સ અથવા અનૌપચારિક સંપર્કો દ્વારા મળતી વિદેશી નોકરીઓની ઓફર બાબતે અત્યંત સાવધ રહેવા વિનંતી કરી છે. કોઈપણ ઓફર સ્વીકારતા પહેલા તેની અધિકૃતતા સરકારી ચેનલો દ્વારા ચકાસી લેવી જોઈએ. આવી છેતરપિંડી માત્ર આર્થિક નુકસાન જ નહીં, પરંતુ ગંભીર કાયદાકીય અને શારીરિક જોખમો પણ ઉભા કરી શકે છે.
ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિઓના નામ
1. નિપેન્દર ચૌધરી
2. નિલેશ નરપતસિંહ પુરોહિત
