Shivraj Singh Chouhan: બિહારની રાજધાની પટનામાં મંગળવારે ભાજપના ધારાસભ્ય દળની બેઠક યોજાવા જઈ રહી છે. આ બેઠકમાં નેતાની પસંદગી કરવામાં આવશે અને મુખ્યમંત્રીનો ચહેરો લગભગ સ્પષ્ટ થઈ જશે. પરંતુ રાજકારણમાં અસલી વાર્તા ત્યાંથી શરૂ થાય છે જ્યાં સત્તાવાર લાઈન પૂરી થાય છે. આવા સમયે ભાજપે શિવરાજ સિંહ ચૌહાણને પટના મોકલ્યા છે. તેનું કારણ સ્પષ્ટ છે: અનુભવ, સ્વીકાર્યતા, સંગઠન પર પકડ અને હસતા-હસતા મુશ્કેલ પરિસ્થિતિઓને સંભાળી લેવાની કળા.
શિવરાજ સિંહ ચૌહાણ પર બિહારના નવા મુખ્યમંત્રી પસંદ કરવાની જવાબદારી છે. તેમણે કહ્યું, 'હું ફક્ત પાર્ટીનો એક કાર્યકર છું, અને કાર્યકર તરીકે મારી ફરજ છે કે મને જે પણ કામ સોંપવામાં આવે, તેને હું પૂરી ઈમાનદારી અને નિષ્ઠા સાથે કરું. પાર્ટી મને જે પણ જવાબદારી આપે છે, હું તેને સંપૂર્ણ રીતે નિભાવું છું.' મશહૂર વ્યંગકાર શરદ જોશીએ પટના પહોંચવા પર લખ્યું હતું કે, "નરવસ" (Nervous) અહીં આવીને "નરભસ" (Narbhas) થઈ જાય છે. આજે બિહારના રાજકારણમાં પણ કંઈક આવો જ માહોલ છે. ચહેરા શાંત છે, પરંતુ અંદર હલચલ છે. વાત સર્વસંમતિની છે, પરંતુ સૌની નજર નિર્ણય પર છે. એટલે કે બેઠક લોકતાંત્રિક છે અને બેચેની સંપૂર્ણપણે રાજકીય.
આ પણ વાંચો: ખેડૂતો માટે ચિંતાજનક સંકેત : ચોમાસા પર મોટો ખતરો: આ કારણે વરસાદ ઓછો પડશે, જાણો હવામાનની સૌથી ખતરનાક આગાહી
શિવરાજ જ કેમ?
૬૭ વર્ષના શિવરાજ ચૌહાણ સંગઠન, સરકાર અને સંઘ - આ ત્રણેય મોરચે લાંબા સમયથી પરખાયેલા નેતા છે. ૨૦૦૫ થી ૨૦૨૩ વચ્ચે ચાર વાર મધ્યપ્રદેશના મુખ્યમંત્રી રહ્યા, તે પહેલા ૧૯૯૧ થી ૨૦૦૫ સુધી વિદિશાથી સતત લોકસભામાં પહોંચ્યા અને આજે તેઓ કેન્દ્રમાં કૃષિ અને ખેડૂત કલ્યાણ મંત્રી છે. ભાજપ તેમને એવા સમયે બિહાર મોકલી રહી છે જ્યારે રાજ્યની સત્તામાં મોટું પરિવર્તન દેખાઈ રહ્યું છે અને ધારાસભ્ય દળના નેતાની પસંદગી માત્ર ઔપચારિક પ્રક્રિયા નથી, પરંતુ સત્તા-સંતુલનની અસલી પરીક્ષા છે.
શિવરાજને મોકલવા પાછળ માત્ર અનુભવ જ નહીં, પણ એક સંદેશ પણ છે. તેઓ ઓબીસી (OBC) પૃષ્ઠભૂમિમાંથી આવે છે, અને બિહારના રાજકારણમાં પછાત અને અતિ પછાત વર્ગનું સમીકરણ માત્ર સામાજિક શબ્દ નથી, પણ સત્તાની ગણતરીનું અભેકસ (Abacus) છે. ભાજપ તેને જાહેરમાં જાતિગત રાજકારણ નહીં કહે, પરંતુ સંદેશાઓની રાજનીતિ દરેક પક્ષ સમજે છે. એટલે કે, નિરીક્ષક એક, સંકેત અનેક.
શિવરાજ હિન્દી પટ્ટાના રાજકારણને સારી રીતે સમજે છે, અને તેઓ પાર્ટીમાં એવા નેતા તરીકે જાણીતા છે જે ટકરાવ ઓછો અને સર્વસંમતિ વધુ પેદા કરે છે. બિહારમાં હાલ ભાજપને એવા જ ચહેરાની જરૂર છે જે નેતા ચૂંટાયા પછી બાકીના ચહેરાઓને પણ સાચવી લે.
પહેલા ભાજપ, પછી NDAની બેઠક
બિહાર ભાજપના અધ્યક્ષ સંજય સરાવગીએ જણાવ્યું કે મંગળવારે બપોરે ૩ વાગ્યે ભાજપ ધારાસભ્ય દળની બેઠક બોલાવવામાં આવી છે, જેમાં શિવરાજ સિંહ ચૌહાણ કેન્દ્રીય નિરીક્ષક તરીકે હાજર રહેશે. ત્યારબાદ ૪ વાગ્યે NDAની બેઠક બોલાવવામાં આવી છે.
મધ્યપ્રદેશના 'મામા' પસંદ કરશે બિહારના CM
હવે શરદ જોશીના બીજા વ્યંગને યાદ કરો- 'જેના આપણે મામા છીએ.' બનારસમાં એક છોકરો "મામાજી" કહીને સાથે થઈ જાય છે, ગંગામાં સ્નાન કરાવે છે, અને જેવા સજ્જન ડૂબકી મારીને બહાર આવે છે કે સામાન પણ ગાયબ, મુન્ના પણ ગાયબ! પછી તેઓ ટુવાલ વીંટાળીને પૂછતા ફરે છે... 'કોણ હતું એ? જેના આપણે મામા હતા?'
વિપક્ષ પણ આ જ સવાલ પૂછી રહ્યો છે - 'મામા આવ્યા છે, પણ આખરે કોના માટે?' કારણ કે અહીં દાવેદારો પણ છે, નિરીક્ષકો પણ છે, સહયોગીઓ પણ છે અને જનતા પણ. ફરક બસ એટલો છે કે આ વખતે ઘાટ ગંગાનો નથી, સત્તાનો છે. અને સૌની નજર તેના પર છે કે ડૂબકી કોણ લગાવશે? ખુરશી કોને મળશે? અને અંતે ટુવાલ વીંટાળીને કોણ ઊભું રહી જશે?
આરજેડી સાંસદ મનોજ ઝાએ કહ્યું, 'બિહાર ઘણી શક્યતાઓને નકારી ચૂક્યું છે. જે પ્રભારી મહોદય નક્કી કરવામાં આવ્યા છે, તેમને પણ નહીં ખબર હોય કે કોને પસંદ કરવાના છે. તેમને પણ વિમાનમાં મુસાફરી કરતી વખતે ચીઠ્ઠી આપવામાં આવશે. સેલો ટેપથી બાંધેલી, કે આ સમયે જ ખોલવી. ચીઠ્ઠી ખુલવા દો.' મધ્યપ્રદેશના 'મામા' બિહારમાં નિરીક્ષક બનીને આવ્યા છે. હવે જોવાનું એ છે કે તેઓ બિહારના રાજકારણને સાધે છે, કે પટના તેમને પણ થોડા ઘણા 'નરભસ' કરી દે છે.
