ભાવનગર જિલ્લાના મહુવા તાલુકામાં સતત પડી રહેલા વરસાદ અને ઉપરવાસમાંથી થઈ રહેલી પાણીની આવકને કારણે માલણ ડેમમાં જળસપાટીમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે. મહુવા માટે જીવનદોરી સમાન ગણાતા ત્રણ મુખ્ય જળાશયોમાંના એક એવા માલણ ડેમમાં હાલ પાણીનો સંગ્રહ 90 ટકા સુધી પહોંચી ગયો છે. ડેમ તેની છલકાય સપાટીની નજીક પહોંચતાં જિલ્લા વહીવટી તંત્ર અને સિંચાઈ વિભાગે સાવચેતીના ભાગરૂપે ડેમના નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં આવેલા 10 જેટલા ગામોને એલર્ટ જાહેર કર્યું છે. તંત્ર દ્વારા લોકોને નદીના પટમાં, કાંઠાના વિસ્તારોમાં અથવા પાણીના પ્રવાહ નજીક ન જવાની સ્પષ્ટ અને કડક સૂચના આપવામાં આવી છે. વરસાદની સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને આગામી કલાકોમાં ડેમમાં પાણીની આવક વધે તેવી શક્યતા હોવાથી તંત્ર સતત પરિસ્થિતિ પર નજર રાખી રહ્યું છે.
મહુવાની જીવનદોરી સમાન છે માલણ ડેમ
મહુવા તાલુકાના ખેડૂતો અને સ્થાનિક લોકો માટે માલણ ડેમનું વિશેષ મહત્વ છે. આ ડેમ મહુવા વિસ્તારની ખેતી, પીવાના પાણી અને ભૂગર્ભ જળસ્તર જાળવવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. દર વર્ષે ચોમાસા દરમિયાન ડેમમાં થતી પાણીની આવક સમગ્ર વિસ્તાર માટે આશાનું કિરણ બની રહે છે. આ વર્ષે પણ સારા વરસાદને કારણે ડેમ ઝડપથી ભરાયો છે. હાલમાં ડેમમાં 90 ટકા જેટલો પાણીનો સંગ્રહ નોંધાતા ખેડૂતોમાં ખુશીનો માહોલ છે, કારણ કે આગામી રવી અને ઉનાળુ પાક માટે પાણીની ઉપલબ્ધતા અંગે વિશ્વાસ વધ્યો છે.
નીચાણવાળા 10 ગામોને એલર્ટ
ડેમની જળસપાટી સતત વધી રહી હોવાથી સિંચાઈ વિભાગ અને સ્થાનિક વહીવટી તંત્રે સાવચેતીના પગલાંરૂપે નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં આવેલા ગામોને એલર્ટ કર્યા છે. જે ગામોને એલર્ટ કરવામાં આવ્યા છે તેમાં મોટાખુટવડા, ગોરસ, સાંગાણીયા, કુંભણ, નાનાજાદરા, લખુપરા, ઉમણીયાવદર, તાવેડા, મહુવા અને કતપર સહિતના વિસ્તારોનો સમાવેશ થાય છે. આ ગામોના સરપંચો, ગ્રામ પંચાયતો અને સ્થાનિક તંત્રને પણ સતત સાવચેત રહેવા સૂચના આપવામાં આવી છે.
જિલ્લા વહીવટી તંત્રે જરૂરી હોય તો તાત્કાલિક બચાવ કામગીરી હાથ ધરી શકાય તે માટે સંબંધિત વિભાગોને પણ એલર્ટ રાખ્યા છે.
નદીના પટમાં ન જવા કડક સૂચના
તંત્ર દ્વારા ખાસ કરીને નદીના પટ વિસ્તારમાં જવા, પાણીમાં સેલ્ફી લેવા, પશુઓને ચરાવવા અથવા માછીમારી માટે નદીમાં ઉતરવા સામે ચેતવણી આપવામાં આવી છે. વરસાદી પરિસ્થિતિમાં ડેમમાંથી પાણી છોડવાની જરૂરિયાત ઊભી થાય તો નદીના પ્રવાહમાં અચાનક વધારો થઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં કોઈ જાનહાનિ ન થાય તે માટે લોકોને સાવચેત રહેવા અપીલ કરવામાં આવી છે. પ્રશાસને સ્થાનિક લોકોને અફવાઓથી દૂર રહેવા અને માત્ર સત્તાવાર સૂચનાઓનું જ પાલન કરવાની પણ વિનંતી કરી છે.
તંત્ર સતત કરી રહ્યું છે મોનિટરિંગ
ડેમની જળસપાટી, વરસાદની સ્થિતિ અને ઉપરવાસમાંથી થઈ રહેલી પાણીની આવક પર સિંચાઈ વિભાગ સતત નજર રાખી રહ્યો છે. જરૂરિયાત મુજબ પાણી છોડવાનો નિર્ણય પણ પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને લેવામાં આવશે.
જિલ્લા પ્રશાસન, પોલીસ, ફાયર વિભાગ અને આપત્તિ વ્યવસ્થાપન ટીમોને પણ એલર્ટ મોડ પર રાખવામાં આવી છે જેથી કોઈપણ ઇમરજન્સી સ્થિતિમાં તાત્કાલિક કાર્યવાહી કરી શકાય.
ખેડૂતો માટે રાહતના સમાચાર
એક તરફ નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં સાવચેતી રાખવાની જરૂર છે, તો બીજી તરફ માલણ ડેમનું 90 ટકા ભરાવું ખેડૂતો માટે સારા સમાચાર માનવામાં આવી રહ્યું છે. ડેમમાં પૂરતો પાણીનો જથ્થો ઉપલબ્ધ રહેતાં આગામી મહિનાઓમાં સિંચાઈ માટે પાણીની સમસ્યા સર્જાવાની શક્યતા ઘટી છે. સ્થાનિક ખેડૂતોનું કહેવું છે કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં વરસાદની અનિશ્ચિતતાને કારણે ખેતી પર અસર પડી હતી, પરંતુ આ વર્ષે ડેમમાં સારો જળસંગ્રહ થતાં કૃષિ ઉત્પાદન વધવાની આશા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
લોકોને સતર્ક રહેવા અપીલ
જિલ્લા વહીવટી તંત્રે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે હાલ ગભરાવાની કોઈ જરૂર નથી, પરંતુ સાવચેતી રાખવી અત્યંત જરૂરી છે. વરસાદ ચાલુ રહે અને ડેમમાં પાણીની આવક વધે તો પરિસ્થિતિ મુજબ આગળના નિર્ણયો લેવામાં આવશે. તંત્રે ખાસ કરીને નદીકાંઠાના વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોને સત્તાવાર સૂચનાઓનું પાલન કરવા, બાળકોને નદી નજીક ન જવા દેવા અને કોઈપણ પ્રકારની અફવા પર વિશ્વાસ ન કરવા અપીલ કરી છે. માલણ ડેમમાં પાણીની સતત આવક અને 90 ટકા જળસંગ્રહને પગલે સમગ્ર મહુવા પંથકમાં એક તરફ પાણીની સમૃદ્ધિની આશા જાગી છે, તો બીજી તરફ વહીવટી તંત્ર સંપૂર્ણ સતર્ક બનીને લોકોની સુરક્ષા માટે તમામ જરૂરી પગલાં લઈ રહ્યું છે.
