Ahmedabad News: અમદાવાદમાં ભારે વરસાદ બાદ શહેરના અનેક વિસ્તારોમાં જળબંબાકાર જેવી સ્થિતિ સર્જાતા અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનની વરસાદી પાણીના નિકાલની વ્યવસ્થા સામે ફરી એક વખત સવાલો ઊભા થયા છે. આંબલી, ઘુમા સહિતના વિસ્તારોમાં વરસાદ બંધ થયા બાદ પણ લાંબા સમય સુધી પાણી ન ઓસરતાં સ્થાનિકોને ભારે મુશ્કેલીનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. અનેક સોસાયટીઓ, મુખ્ય માર્ગો અને રહેણાક વિસ્તારોમાં પાણી ભરાઈ જતાં વાહનવ્યવહારથી લઈને રોજિંદા જનજીવન સુધી વ્યાપક અસર જોવા મળી હતી. વરસાદી પાણીના નિકાલ માટે પ્રી-મોન્સૂન કામગીરીના દાવા વચ્ચે સર્જાયેલી આ સ્થિતિએ શહેરની ડ્રેનેજ અને સ્ટોર્મ વોટર મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમની અસરકારકતા અંગે ચર્ચા જગાવી છે.
ભારે વરસાદના કારણે અમદાવાદના નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવાની સમસ્યા નવી નથી. દર ચોમાસામાં શહેરના કેટલાક વિસ્તારોમાં થોડા સમયના ભારે વરસાદ બાદ જ રસ્તાઓ પર પાણી ભરાઈ જાય છે અને અનેક સ્થળોએ રહેણાક વિસ્તારો સુધી વરસાદી પાણી પહોંચી જાય છે. આ વખતે પણ ભારે વરસાદ બાદ આંબલી અને ઘુમા સહિતના વિસ્તારોમાં પાણી ભરાતા સ્થાનિકો મુશ્કેલીમાં મુકાયા હતા. વરસાદનું જોર ઘટ્યા બાદ પણ કેટલીક સોસાયટીઓમાં પાણીનો નિકાલ ઝડપથી ન થતાં લોકોમાં તંત્ર સામે નારાજગી જોવા મળી હતી.
આંબલી, ઘુમા, શેલા સહિતના વિસ્તારોમાં પાણી ભરાતા લોકો પરેશાન
અમદાવાદના પશ્ચિમ વિસ્તારમાં આવેલા આંબલી અને ઘુમા, શેલા જેવા ઝડપથી વિકસતા વિસ્તારોમાં ભારે વરસાદની અસર વધુ સ્પષ્ટ જોવા મળી હતી. આ વિસ્તારોમાં છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં રહેણાક અને કોમર્શિયલ બાંધકામમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે. જોકે, વધતી વસતી અને બાંધકામની ગતિની સરખામણીએ વરસાદી પાણીના નિકાલની વ્યવસ્થા પૂરતી છે કે નહીં તે અંગે હવે સવાલો ઉઠી રહ્યા છે.
વરસાદી પાણી રસ્તાઓ પર ફરી વળતા વાહનચાલકોને મુશ્કેલી પડી હતી.
કેટલીક જગ્યાએ પાણીનું સ્તર વધતા નાના વાહનો ચલાવવું જોખમી બન્યું હતું. સ્થાનિક રહીશોના જણાવ્યા મુજબ, ભારે વરસાદ દરમિયાન પાણી ભરાવું એક બાબત છે, પરંતુ વરસાદ બંધ થયા બાદ પણ લાંબા સમય સુધી પાણી ન ઓસરવું વધુ ચિંતાજનક છે. પાણી ભરાયેલા વિસ્તારોમાં બાળકો, વૃદ્ધો અને બીમાર લોકો માટે બહાર નીકળવું મુશ્કેલ બન્યું હતું. દુકાનદારોને પણ વેપાર-ધંધામાં અસર પહોંચી હતી.
આ પણ વાંચો: નર્મદામાં મેઘરાજાની ધમાકેદાર એન્ટ્રીથી ડેડિયાપાડામાં 6 ઈંચ વરસાદ : મોહન નદીમાં ઘોડાપૂરથી રસ્તા પાણીમાં ગરકાવ
વરસાદી પાણીના નિકાલની વ્યવસ્થા સામે સવાલો
અમદાવાદમાં દર વર્ષે ચોમાસા પહેલાં પ્રી-મોન્સૂન કામગીરી કરવામાં આવતી હોવાના દાવા કરવામાં આવે છે. સ્ટોર્મ વોટર લાઈનની સફાઈ, ડ્રેનેજ લાઈનની કામગીરી, વરસાદી પાણીના નિકાલ માટે પંપિંગ વ્યવસ્થા અને સંભવિત જળભરાવવાળા વિસ્તારોમાં આગોતરી તૈયારી કરવામાં આવતી હોવાની માહિતી તંત્ર તરફથી આપવામાં આવે છે. તેમ છતાં ભારે વરસાદ પડતાં જ અનેક વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવાની સ્થિતિ સર્જાય છે.
આ પરિસ્થિતિને કારણે નાગરિકોમાં સવાલ ઉઠી રહ્યો છે કે જો પ્રી-મોન્સૂન કામગીરી સમયસર અને અસરકારક રીતે કરવામાં આવી હોય તો વરસાદ બાદ પાણીનો નિકાલ ઝડપથી કેમ થતો નથી. ખાસ કરીને નવા વિકસતા વિસ્તારોમાં વરસાદી પાણીની વ્યવસ્થા, કુદરતી નાળાઓ અને પાણીના વહેણના માર્ગો અંગે પૂરતું આયોજન થયું છે કે નહીં તેની પણ સમીક્ષા કરવાની જરૂરિયાત ઊભી થઈ છે. જોકે, માત્ર એક જ ભારે વરસાદની ઘટનાને આધારે સમગ્ર તંત્રને જવાબદાર ઠેરવવું યોગ્ય નથી. ભારે વરસાદની તીવ્રતા, વરસાદી પાણીનો જથ્થો, સ્થાનિક ભૂગોળ, નદી-નાળાની સ્થિતિ અને શહેરના વિસ્તરણ જેવા અનેક પરિબળો પણ જળભરાવમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. તેમ છતાં વારંવાર એક જ વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવાની સમસ્યા સર્જાતી હોય તો તેના કાયમી ઉકેલ માટે વૈજ્ઞાનિક અને લાંબા ગાળાનું આયોજન જરૂરી બને છે.
આ પણ વાંચો: સુરેન્દ્રનગર: ભારે વરસાદથી માલવણ–પાટડી હાઇવે બંધ : બજાણા નજીક રોડ પર પાણી ફરી વળતાં વાહનવ્યવહાર ઠપ્પ
હવે કાયમી ઉકેલની જરૂરિયાત
અમદાવાદમાં ભારે વરસાદ બાદ સર્જાયેલી સ્થિતિએ ફરી એકવાર શહેરના વરસાદી પાણીના નિકાલ માટે લાંબા ગાળાના આયોજનની જરૂરિયાત સામે લાવી છે. શહેર સતત વિસ્તરી રહ્યું છે અને નવા વિસ્તારોમાં રહેણાક તથા કોમર્શિયલ બાંધકામ વધી રહ્યું છે. આવી સ્થિતિમાં માત્ર વરસાદ પહેલાંની સફાઈ કામગીરી પૂરતી નથી. વરસાદી પાણીના કુદરતી વહેણ, સ્ટોર્મ વોટર નેટવર્કની ક્ષમતા અને પાણીના ઝડપી નિકાલ માટેની વ્યવસ્થાનું સતત અપગ્રેડેશન જરૂરી છે.
હાલ તંત્ર દ્વારા અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાંથી પાણી દૂર કરવાની કામગીરી હાથ ધરવામાં આવી રહી છે. જોકે, નાગરિકો માટે મોટો પ્રશ્ન એ છે કે આ વખતની સ્થિતિમાંથી તંત્ર શું બોધપાઠ લે છે. જો દર વર્ષે ભારે વરસાદ બાદ આંબલી, ઘુમા,શેલા અને અન્ય વિસ્તારોમાં ફરીથી જળબંબાકાર સર્જાય તો માત્ર તાત્કાલિક રાહત નહીં, પરંતુ કાયમી ઉકેલ માટે જવાબદારી નક્કી કરીને સમયબદ્ધ આયોજન કરવાની જરૂર રહેશે. અમદાવાદના નાગરિકો હવે માત્ર વરસાદી પાણીના નિકાલની તાત્કાલિક કામગીરી નહીં, પરંતુ આગામી ચોમાસામાં આવી સ્થિતિનું પુનરાવર્તન ન થાય તેવી મજબૂત અને અસરકારક વ્યવસ્થાની અપેક્ષા રાખી રહ્યા છે.
